Orzeczenie · 2018-03-01

I ACA 953/17

Sąd
Sąd Apelacyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2018-03-01
SAOSAdministracyjnezadania zleconeŚredniaapelacyjny
dotacja celowazadania zleconekosztyodsetkinieruchomościadministracja rządowasamorząd terytorialnyfinanse publiczne

Powód, Powiat (...), domagał się od Skarbu Państwa - Wojewody (...) zasądzenia kwoty 619.746 zł wraz z odsetkami, tytułem zwrotu nadwyżki poniesionych wydatków nad otrzymaną dotacją celową na realizację zadań zleconych związanych ze zwrotem wywłaszczonych nieruchomości. Sąd Okręgowy w Poznaniu zasądził kwotę 379.976,96 zł wraz z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Pozwany wniósł apelację, podnosząc szereg zarzutów dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, w tym kwestionując sposób ustalenia wysokości uzasadnionych kosztów oraz moc dowodową opinii biegłego. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, po rozpoznaniu apelacji, zmienił zaskarżony wyrok w punkcie dotyczącym odsetek, precyzując początkową datę ich naliczania na dzień 1 października 2015 r. i oddalając powództwo o odsetki za okres wcześniejszy. W pozostałym zakresie apelacja została oddalona. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne sądu I instancji, uznając m.in. zasadność poniesionych przez powoda wydatków ponad przyznaną dotację, która okazała się niewystarczająca do pełnego i terminowego wykonania zleconych zadań. Sąd odrzucił większość zarzutów apelacyjnych, uznając jedynie częściowo zasadny zarzut dotyczący terminu wymagalności roszczenia o odsetki.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących finansowania zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego przez administrację rządową, zasady naliczania odsetek od takich należności oraz termin przedawnienia roszczeń z tego tytułu.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji finansowania zadań zleconych i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Zagadnienia prawne (4)

Czy przekazana dotacja celowa na realizację zadań zleconych z zakresu administracji rządowej była wystarczająca do pokrycia rzeczywistych kosztów poniesionych przez jednostkę samorządu terytorialnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przekazana dotacja była niewystarczająca, co uzasadniało zasądzenie od Skarbu Państwa kwoty stanowiącej różnicę między poniesionymi wydatkami a otrzymaną dotacją.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na opinii biegłego, która wykazała, że koszty zatrudnienia pracowników i inne wydatki związane z realizacją zadań zleconych znacznie przekroczyły przyznaną dotację. Pozwany nie wykazał okoliczności przeciwnych.

Od kiedy należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w zapłacie kwoty stanowiącej różnicę między poniesionymi wydatkami a dotacją celową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Odsetki ustawowe za opóźnienie należą się od dnia 1 października 2015 r., a nie od wcześniejszego okresu wskazanego przez powoda.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że termin wymagalności roszczenia o odsetki nie nastąpił w dniu wezwania do zapłaty, lecz po upływie dwóch tygodni od daty wysłania wezwania, co skutkowało zmianą daty początkowej naliczania odsetek.

Czy wydatki poniesione przez jednostkę samorządu terytorialnego na realizację zadań zleconych, przekraczające przyznaną dotację, stanowią naruszenie dyscypliny finansów publicznych?

Odpowiedź sądu

Nie, w okolicznościach sprawy, gdy dotacja była niewystarczająca, a zaniechanie realizacji zadań narażałoby jednostkę samorządu na ryzyko prawne, dopłata ze środków własnych nie stanowi naruszenia dyscypliny finansów publicznych.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do wykładni celowościowej przepisów o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, wskazując, że jednostka samorządu terytorialnego ma obowiązek realizować zadania zlecone, a zaniechanie może prowadzić do negatywnych konsekwencji prawnych.

Jaki jest termin przedawnienia roszczenia o uzupełnienie dotacji celowej na realizację zadań zleconych z zakresu administracji rządowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Roszczenie to przedawnia się w terminie dziesięcioletnim, a nie w skróconym terminie dwuletnim.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że roszczenie oparte na art. 49 ust. 6 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego nie jest związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i podlega ogólnemu terminowi przedawnienia przewidzianemu w art. 118 k.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku w części dotyczącej odsetek i oddalenie apelacji w pozostałym zakresie
Strona wygrywająca
Powiat (...)

Strony

NazwaTypRola
Powiat (...)instytucjapowód
Skarb Państwa - Wojewoda (...)organ_państwowypozwany

Przepisy (21)

Główne

u.d.j.s.t. art. 49 § 6

Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Podstawa do dochodzenia przez jednostkę samorządu terytorialnego zapłaty na jej rzecz, gdy przekazana dotacja nie zapewnia pełnego i terminowego wykonania zleconych zadań.

Pomocnicze

k.p.c. art. 278 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje kwestię korzystania z opinii biegłych w postępowaniu sądowym.

k.p.c. art. 290 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ustnych wyjaśnień biegłego złożonych na rozprawie.

k.p.c. art. 244 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy mocy dowodowej dokumentów urzędowych.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wyraża zasadę swobodnej oceny dowodów przez sąd.

u.d.j.s.t. art. 49 § 5

Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Dotyczy ilości spraw i uzasadnienia zatrudnienia pracowników.

u.d.j.s.t. art. 49 § 3

Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Dotyczy sposobu wyceny kosztów zadań zleconych.

u.d.j.s.t. art. 49 § 1

Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Określa, że wysokość dotacji powinna zapewniać realizację zleconych zadań.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ogólna zasada rozkładu ciężaru dowodowego.

u.f.p. art. 52 § 1

Ustawa o finansach publicznych

Dotyczy zasad dokonywania wydatków w sektorze finansów publicznych.

u.f.p. art. 52 § 2

Ustawa o finansach publicznych

Wskazuje na możliwości wzruszenia dyrektywności wydatków.

u.o.n.d.f.p. art. 11

Ustawa o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych

Definiuje naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

k.c. art. 750 § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy przedawnienia roszczeń.

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

Określa ogólny termin przedawnienia roszczeń.

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Dotyczy miejsca spełnienia świadczenia, a w kontekście odsetek - terminu wymagalności.

k.c. art. 481 § 1

Kodeks cywilny

Reguluje zasady naliczania odsetek za opóźnienie.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd odwoławczy.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia apelacji przez sąd odwoławczy.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady zasądzania kosztów postępowania.

rozp. MS ws. opłat art. 2 § 7

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Określa wysokość opłat za czynności adwokackie w postępowaniu apelacyjnym.

rozp. MS ws. opłat art. 10 § 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Określa wysokość opłat za czynności adwokackie w postępowaniu apelacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewystarczalność przekazanej dotacji celowej do pokrycia rzeczywistych kosztów realizacji zadań zleconych. • Niewłaściwe ustalenie daty początkowej naliczania odsetek ustawowych przez sąd pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych (np. art. 278, 244, 233 k.p.c.) w zakresie oceny dowodów i opinii biegłego. • Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów materialnych (np. art. 49 u.d.j.s.t., art. 52 u.f.p.) w zakresie zasad finansowania zadań zleconych i odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. • Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego przedawnienia roszczenia (art. 750 pkt 1 k.c.).

Godne uwagi sformułowania

Przekazywana przez pozwanego kwota 141.500 zł nie wystarczała na terminowe i pełne załatwienie zleconych powodowi spraw. • Wobec powyższego, powód słusznie uznał, iż analogicznie do lat poprzednich pozwany przekazał mu kwotę 141.500,00 zł na realizację zadań w roku 2012 oraz 2013. • Zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w tym przepisie, sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania i na podstawie „wszechstronnego rozważenia zebranego materiału”. • Z drugiej jednak strony nie można tracić z pola widzenia, że przekazanie jednostce samorządu terytorialnego zadania zleconego z zakresu administracji rządowej oznacza, że jego realizacja staje się dla tej jednostki obligatoryjne a zaniechanie łub ograniczenie wykonania przekazanego zadania do pułapu zapewnionych środków finansowych z budżetu państwa naraża jednostkę samorządu terytorialnego choćby na ryzyko postawienia zarzutu bezczynności organu, przewlekłości toczonego postępowania lub odpowiedzialności odszkodowawczej w oparciu o przepisy kodeksu cywilnego.

Skład orzekający

Elżbieta Fijałkowska

przewodniczący

Mikołaj Tomaszewski

sędzia

Piotr Górecki

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących finansowania zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego przez administrację rządową, zasady naliczania odsetek od takich należności oraz termin przedawnienia roszczeń z tego tytułu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji finansowania zadań zleconych i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy finansowania zadań zleconych samorządom przez administrację rządową, co jest częstym problemem i może być interesujące dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i samorządowym. Kwestia odsetek i przedawnienia również dodaje jej praktycznego znaczenia.

Czy samorząd musi dopłacać do zadań zleconych przez rząd? Sąd Apelacyjny wyjaśnia zasady finansowania i naliczania odsetek.

Dane finansowe

WPS: 619 746 PLN

kwota główna: 379 976,96 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 8100 PLN

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst