Orzeczenie · 2008-05-21

I ACa 371/08

Sąd
Sąd Apelacyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2008-05-21
SAOSCywilneochrona dóbr osobistychŚredniaapelacyjny
areszt śledczyprzeszukaniekontrola generalnadobra osobistegodnośćzdrowieodpowiedzialność Skarbu Państwazadośćuczynienienaruszenie przepisówzasady współżycia społecznego

Powód J.Z. wniósł pozew o zasądzenie od Skarbu Państwa kwoty 350 000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych. Twierdził, że podczas kontroli generalnej celi w Areszcie Śledczym W., przeprowadzonej w sposób chaotyczny i pozostawiający bałagan, poczuł się poniżony, co spowodowało u niego wzrost ciśnienia i inne dolegliwości zdrowotne. Sąd Okręgowy uwzględnił powództwo częściowo, zasądzając 5000 zł, uznając naruszenie dóbr osobistych za bezprawne i skutkujące rozstrojem zdrowia. Pozwany Skarb Państwa wniósł apelację, zarzucając naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd Apelacyjny przychylił się do apelacji. Uznał, że działania funkcjonariuszy Służby Więziennej podczas kontroli były zgodne z prawem i przepisami (w tym art. 116 § 4 kkw), a cel kontroli (ujawnienie przedmiotów niebezpiecznych) usprawiedliwiał konieczność wyjęcia i przemieszania rzeczy osadzonych. Sąd Apelacyjny stwierdził, że nie można przypisać funkcjonariuszom celowego działania poniżającego ani odpowiedzialności za zaginięcie czekolady. Ponadto, uznał twierdzenia powoda o rozstroju zdrowia za niewiarygodne, gdyż nie zgłosił on złego samopoczucia ani nie prosił o pomoc lekarską. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok i oddalił powództwo w całości, uznając, że dolegliwości powoda nie przekroczyły nieuniknionego elementu cierpienia związanego z pozbawieniem wolności i nie doprowadziły do rozstroju zdrowia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących kontroli w jednostkach penitencjarnych, odpowiedzialności Skarbu Państwa za działania funkcjonariuszy, ocena naruszenia dóbr osobistych w kontekście pozbawienia wolności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przeszukania celi i reakcji osadzonego; nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sposób przeprowadzenia kontroli generalnej celi w areszcie śledczym, polegający na pozostawieniu bałaganu i przemieszaniu rzeczy osadzonych, stanowi naruszenie dóbr osobistych w postaci godności i zdrowia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli działania funkcjonariuszy były zgodne z prawem i przepisami, a dolegliwości powoda nie przekroczyły nieuniknionego elementu cierpienia związanego z pozbawieniem wolności.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że działania funkcjonariuszy były zgodne z prawem, a cel kontroli usprawiedliwiał przemieszanie rzeczy. Nie stwierdzono celowego działania poniżającego ani rozstroju zdrowia powoda.

Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za naruszenie dóbr osobistych osadzonego w wyniku sposobu przeprowadzenia kontroli generalnej celi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli funkcjonariusze działali zgodnie z prawem i przepisami, a ich działania nie były bezprawne.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że pozwany wykazał zgodność działań funkcjonariuszy z prawem, co wyłącza bezprawność i tym samym odpowiedzialność Skarbu Państwa.

Czy powód doznał rozstroju zdrowia wskutek stresu związanego z kontrolą generalną celi w areszcie śledczym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, twierdzenia powoda o rozstroju zdrowia są niewiarygodne, gdyż nie zgłosił on złego samopoczucia ani nie korzystał z pomocy lekarskiej.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że brak zgłoszenia dolegliwości lekarskich podważa twierdzenia powoda o rozstroju zdrowia, mimo jego schorzeń.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
J. Z.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Dyrektor Aresztu Śledczego W.organ_państwowypozwany

Przepisy (7)

Główne

k.k.w. art. 116 § 4

Kodeks karny wykonawczy

Podstawa prawna do przeprowadzania kontroli i rewizji w jednostkach penitencjarnych.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.

Pomocnicze

k.c. art. 445 § 1

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę.

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.

k.c. art. 417 § 1

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do nieobciążania strony kosztami postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

k.c. art. 24

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący ochrony dóbr osobistych i domniemania bezprawności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Działania funkcjonariuszy Służby Więziennej podczas kontroli generalnej były zgodne z prawem i przepisami. • Cel kontroli (ujawnienie przedmiotów niebezpiecznych) usprawiedliwiał przemieszanie rzeczy osadzonych. • Nie można przypisać funkcjonariuszom celowego działania poniżającego ani braku szacunku. • Twierdzenia powoda o rozstroju zdrowia są niewiarygodne z uwagi na brak zgłoszenia dolegliwości lekarskich. • Dolegliwości powoda nie przekroczyły nieuniknionego elementu cierpienia związanego z pozbawieniem wolności.

Odrzucone argumenty

Sposób przeprowadzenia kontroli generalnej naruszył dobra osobiste powoda (godność i zdrowie). • Działania funkcjonariuszy były bezprawne i stanowiły demonstrację wyższości. • Powód doznał rozstroju zdrowia wskutek stresu związanego z kontrolą.

Godne uwagi sformułowania

nie można uznać ,że zostały naruszone zasady współżycia społecznego w taki sposób , który skutkowałby naruszeniem dóbr osobistych powoda, szczególnie jego godności. • nie można wywieść , jak to czyni Sąd Okręgowy, że dokonana dnia 18 grudnia 2006 roku kontrola generalna została przeprowadzona w sposób poniżający powoda i innych współosadzonych • nie można uznać ,że dolegliwości powoda polegające na konieczności uprzątnięcia rzeczy po kontroli celi przez powoda, nie stanowiły upokorzenia przekraczającego nieunikniony element cierpienia wpisanego w pozbawienie wolności i nie doprowadziły do rozstroju zdrowia powoda.

Skład orzekający

Bogdan Świerczakowski

przewodniczący

Edyta Jefimko

sędzia

Beata Byszewska

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kontroli w jednostkach penitencjarnych, odpowiedzialności Skarbu Państwa za działania funkcjonariuszy, ocena naruszenia dóbr osobistych w kontekście pozbawienia wolności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przeszukania celi i reakcji osadzonego; nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praw osadzonych i sposobu przeprowadzania kontroli w aresztach, co jest tematem budzącym zainteresowanie, choć rozstrzygnięcie jest oparte na standardowej ocenie dowodów i przepisów.

Czy bałagan po przeszukaniu celi to naruszenie godności? Sąd Apelacyjny rozstrzyga.

Dane finansowe

WPS: 350 000 PLN

zadośćuczynienie: 5000 PLN

Sektor

prawo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst