I ACa 329/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa Skarbu Państwa (Komendy Wojewódzkiej Policji w G.) przeciwko Miastu Z. o zapłatę kwoty 893 841,43 zł (później rozszerzonej o dodatkowe 50 396,20 zł) z tytułu kosztów utrzymania 15 dodatkowych etatów dzielnicowych w latach 2009-2012, zgodnie z porozumieniem zawartym w 2009 r. Pozwany Miasto Z. wnosił o odrzucenie pozwu, oddalenie powództwa, a także podniósł zarzuty nieistnienia roszczenia, potrącenia wierzytelności w wysokości 2 817 250 zł oraz nadużycia prawa. Sąd Okręgowy w (...) wyrokiem z dnia 28 grudnia 2016 r. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 944 237,63 zł wraz z odsetkami. Sąd Okręgowy uznał, że porozumienie było ważne i nie przewidywało prawa odstąpienia, a zarzut potrącenia nie był skuteczny, gdyż przedstawiona kwota została już rozliczona. Pozwany w apelacji zarzucił m.in. naruszenie art. 328 § 2 kpc (brak uzasadnienia co do rozliczenia kwoty do potrącenia), art. 227 w zw. z art. 278 kpc (oddalenie wniosku o dowód z opinii biegłego), art. 493 kc (błędna wykładnia i niezastosowanie przepisu o odstąpieniu od umowy) oraz art. 489 § 1 kc (nieuwzględnienie zarzutu potrącenia). Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną. Stwierdził naruszenie art. 328 § 2 kpc, gdyż uzasadnienie wyroku nie wyjaśniało podstawy, na której Sąd Okręgowy przyjął, że kwota do potrącenia została rozliczona. Wskazał, że jeśli Sąd Okręgowy przyjął, iż pozwany nie wykazał istnienia wierzytelności do potrącenia, to zasadny jest zarzut naruszenia art. 227 w zw. z art. 278 kpc poprzez oddalenie wniosku dowodowego o opinię biegłego. Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy nierozpoznał istoty sprawy w zakresie zarzutu potrącenia, co uzasadnia uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny nie podzielił zarzutu naruszenia art. 493 kc, wskazując, że trudności finansowe nie stanowią podstawy do odstąpienia od umowy. Wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd winien ustalić, ile etatów dzielnicowych powinno być finansowane przez Policję z własnych środków, a ile stanowiło faktycznie dodatkowe etaty finansowane przez Miasto, oraz zweryfikować zasadność zarzutu potrącenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaNaruszenie przepisów proceduralnych dotyczących uzasadnienia wyroku i dowodu z opinii biegłego, nierozpoznanie istoty sprawy, zasady dotyczące potrącenia i odstąpienia od umowy.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego porozumienia między Policją a samorządem terytorialnym.
Zagadnienia prawne (4)
Czy zarzut potrącenia wierzytelności jest skuteczny, gdy strona nie wykazała jej wysokości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli strona nie wykaże wysokości wierzytelności, zarzut potrącenia nie jest skuteczny.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy nie rozpoznał zarzutu potrącenia, uznając, że przedstawiona kwota została rozliczona. Sąd Apelacyjny uznał, że w przypadku braku wykazania wysokości wierzytelności przez pozwanego, zasadne jest oddalenie wniosku dowodowego o opinię biegłego, co stanowi naruszenie proceduralne.
Czy trudności finansowe dłużnika stanowią podstawę do odstąpienia od umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, trudności finansowe nie stanowią podstawy do odstąpienia od umowy.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wskazał, że zgodnie z doktryną i prawem, trudności finansowe dłużnika nie zwalniają go z zobowiązania i nie są podstawą do odstąpienia od umowy.
Czy porozumienie dotyczące finansowania dodatkowych etatów policyjnych może być jednostronnie rozwiązane przez jedną ze stron?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli umowa nie przewiduje takiego prawa.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że umowa nie przewidywała prawa odstąpienia w znaczeniu art. 395 k.c., a pozwany nie wykazał przesłanek do odstąpienia od umowy w trybie art. 493 k.c.
Czy Sąd Okręgowy prawidłowo uzasadnił swoje rozstrzygnięcie w zakresie zarzutu potrącenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie było niewystarczające.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził naruszenie art. 328 § 2 kpc, ponieważ sformułowanie w uzasadnieniu wyroku dotyczące rozliczenia kwoty do potrącenia uniemożliwia kontrolę apelacyjną.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa-Komenda Wojewódzka Policji w G. | organ_państwowy | powód |
| Miasto Z. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 498
Kodeks cywilny
Warunki skuteczności potrącenia.
k.c. art. 499
Kodeks cywilny
Sposób złożenia oświadczenia o potrąceniu.
k.c. art. 493
Kodeks cywilny
Odstąpienie od umowy z powodu niemożności świadczenia.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wymogi uzasadnienia wyroku.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiot dowodu.
k.p.c. art. 278
Kodeks postępowania cywilnego
Dowód z opinii biegłego.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w przypadku nierozpoznania istoty sprawy.
u.o.P. art. 13 § ust. 4
Ustawa o Policji
Zasady zwiększania liczby etatów dzielnicowych ponad normatyw.
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Zakaz nadużywania prawa podmiotowego.
u.o.P. art. 12 § ust. 2
Ustawa o Policji
Ustalanie liczby etatów Policji.
u.o.P.G. art. 32 § ust. 3
Ustawa o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej
Koszty zastępstwa procesowego Prokuratorii Generalnej.
u.k.s.s.c. art. 113 § ust. 1 i 3
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Obowiązek ponoszenia kosztów sądowych.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 328 § 2 kpc poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu, na jakiej podstawie Sąd Okręgowy przyjął, że przedstawiona do potrącenia kwota została rozliczona przez strony. • Naruszenie art. 227 w zw. z art. 278 kpc poprzez oddalenie wniosku dowodowego pozwanego o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego celem potwierdzenia wysokości szkody pozwanego zgłoszonej do potrącenia. • Naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, w szczególności pominięcie faktu, że pozwany zgłaszając zarzut potrącenia dokonał także materialnoprawnego potrącenia. • Sprzeczność istotnych ustaleń Sądu I instancji z treścią materiału dowodowego, polegająca na przyjęciu, że wyniki kontroli są irrelewantne dla procesu.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 493 k.c. poprzez błędną wykładnię i nie zastosowanie przepisu o odstąpieniu od umowy.
Godne uwagi sformułowania
"nie ma także podstaw do uznania, by zarzut potrącenia podniesiony w piśmie z dnia (...) wywołał zamierzony przez stronę pozwaną skutek. Przedstawiona do potrącenia kwota została rozliczona przez strony." • "Mamy zatem do czynienia z rzadkim przypadkiem, gdy zarzut naruszenia tego przepisu może stanowić skuteczną podstawę apelacji." • "Jest to równoznaczne z nierozpoznaniem istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. i uzasadnia uchylenie na tej podstawie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania." • "Nigdy jednak ze zobowiązania nie zwalniają trudności finansowe dłużnika, np. brak środków finansowych na zatrudnienie właściwej liczby funkcjonariuszy, którą to liczbę winien zapewnić z własnych środków."
Skład orzekający
Jan Futro
przewodniczący-sprawozdawca
Ewa Staniszewska
sędzia
Jacek Nowicki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących uzasadnienia wyroku i dowodu z opinii biegłego, nierozpoznanie istoty sprawy, zasady dotyczące potrącenia i odstąpienia od umowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego porozumienia między Policją a samorządem terytorialnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy rozliczeń finansowych między ważnymi instytucjami państwowymi, co może być interesujące dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i finansowym. Pokazuje też, jak błędy proceduralne mogą wpłynąć na wynik sprawy.
“Milionowe rozliczenia między Policją a Miastem: Sąd Apelacyjny uchyla wyrok z powodu błędów proceduralnych.”
Dane finansowe
WPS: 893 841,43 PLN
zapłata za utrzymanie etatów: 944 237,63 PLN
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.