I ACA 116/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia powoda Ł. S. o zapłatę reszty wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane na zlecenie Gminy P. oraz odsetek. Pozwana Gmina naliczyła powodowi kary umowne za niedotrzymanie terminu wykonania umowy. Sąd Okręgowy w Olsztynie zasądził na rzecz powoda dochodzoną kwotę, uznając kary umowne za niezasadne, ponieważ uznał, że powód wykonał roboty w terminie. Sąd Okręgowy podkreślił, że brak pozwolenia wodnoprawnego nie mógł być podstawą do naliczenia kar umownych, zwłaszcza że decyzja dotycząca prac geologicznych była nieważna. Pozwana Gmina wniosła apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących wykładni umowy i sprzeczność ustaleń z materiałem dowodowym. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, choć uznał, że powód nie wywiązał się w terminie z umowy z powodu braku pozwolenia wodnoprawnego, oddalił apelację pozwanej. Sąd Apelacyjny stwierdził, że opóźnienie nie było zawinione przez powoda, ponieważ wynikało z wadliwej decyzji administracyjnej, na którą nie miał wpływu, a postępowanie administracyjne było prowadzone w rozsądnym terminie. W związku z tym, naliczone kary umowne uznał za niezasadne, a oświadczenie o potrąceniu za nieskuteczne. Wyrok Sądu Okręgowego został utrzymany w mocy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja klauzul umownych dotyczących terminu wykonania robót budowlanych i obowiązku uzyskania dokumentacji, zasady naliczania i potrącania kar umownych, odpowiedzialność stron w przypadku opóźnień spowodowanych postępowaniami administracyjnymi.
Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące ważności decyzji administracyjnych i przebiegu postępowań mogą ograniczać bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy kary umowne za niedotrzymanie terminu wykonania umowy o roboty budowlane mogą być naliczone, jeśli opóźnienie wynika z braku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego, które nie było bezpośrednio związane z robotami budowlanymi, a postępowanie administracyjne było długotrwałe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kary umowne nie były zasadne, ponieważ opóźnienie w uzyskaniu pozwolenia wodnoprawnego nie było zawinione przez wykonawcę, a postępowanie administracyjne było prowadzone w rozsądnym terminie, mimo że decyzja wyjściowa była nieważna.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że mimo iż brak pozwolenia wodnoprawnego uniemożliwił formalne zakończenie odbioru końcowego, opóźnienie nie obciążało wykonawcy. Kluczowe było to, że pierwotna decyzja dotycząca prac geologicznych była nieważna, a postępowanie administracyjne, choć długotrwałe, nie było winą wykonawcy. Wykonawca dochował należytej staranności w uzyskaniu pozwolenia.
Jak należy interpretować postanowienia umowy o roboty budowlane dotyczące terminu wykonania i obowiązku dołączenia dokumentacji, w szczególności pozwolenia wodnoprawnego, w kontekście naliczania kar umownych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wykonanie przedmiotu umowy obejmuje nie tylko roboty budowlane, ale także dołączenie wymaganej dokumentacji, w tym pozwolenia wodnoprawnego. Jednakże kary umowne za opóźnienie w tym zakresie mogą być naliczone tylko wtedy, gdy opóźnienie jest zawinione przez wykonawcę.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny, stosując zasady wykładni umów (art. 65 k.c.), uznał, że dołączenie pozwolenia wodnoprawnego było integralną częścią wykonania umowy. Niemniej jednak, kara umowna za zwłokę w tym zakresie mogła być naliczona tylko w przypadku winy wykonawcy, której w tej sytuacji nie stwierdzono.
Czy pozwana Gmina mogła skutecznie potrącić naliczoną karę umowną z wierzytelności powoda o zapłatę wynagrodzenia za wykonane roboty budowlane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, oświadczenie o potrąceniu było nieskuteczne, ponieważ kara umowna została naliczona niezasadnie.
Uzasadnienie
Skoro kara umowna została uznana za niezasadnie naliczoną z powodu braku winy wykonawcy w opóźnieniu, potrącenie jej z należnego wynagrodzenia było nieskuteczne.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ł. S. | osoba_fizyczna | powód |
| Gmina P. | instytucja | pozwana |
Przepisy (15)
Główne
k.c. art. 647
Kodeks cywilny
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
k.c. art. 98
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.c. art. 233 § § 1
Kodeks cywilny
Zarzut naruszenia poprzez wyciągnięcie przez Sąd końcowych wniosków sprzecznych ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym i naruszenie reguł logicznego rozumowania.
k.c. art. 65
Kodeks cywilny
Zarzut naruszenia poprzez dokonanie błędnej wykładni oświadczeń woli stron umowy.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Zarzut naruszenia poprzez dokonanie błędnej wykładni oświadczeń woli stron umowy.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
k.c. art. 483 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
k.c. art. 476
Kodeks cywilny
k.c. art. 473 § § 1
Kodeks cywilny
k.p.a. art. 35 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opóźnienie w uzyskaniu pozwolenia wodnoprawnego nie było zawinione przez powoda. • Nieważność pierwotnej decyzji administracyjnej dotyczącej prac geologicznych. • Postępowanie administracyjne było prowadzone w rozsądnym terminie. • Naliczanie kar umownych było niezasadne. • Potrącenie kar umownych było nieskuteczne.
Odrzucone argumenty
Powód nie wywiązał się w terminie z umowy z powodu braku pozwolenia wodnoprawnego. • Kara umowna powinna być naliczona za niedotrzymanie terminu końcowego wykonania przedmiotu umowy, który obejmował również uzyskanie dokumentacji. • Powód powinien był przewidzieć długotrwałość postępowania administracyjnego.
Godne uwagi sformułowania
Umowa o roboty budowlane to umowa rezultatu. • Wykładni umów należy dokonywać w dwóch fazach: ustalenie rzeczywistego znaczenia między stronami (kryterium subiektywne), a następnie stosowanie kryteriów obiektywnych. • Brak pozwolenia wodnoprawnego - tak jak wskazuje pozwana - w rzeczywistości uniemożliwił uznanie budowy za ukończoną, gdyż nie mogła ona funkcjonować bez zaopatrzenia w wodę. • Nie sposób obciążać powoda konsekwencjami wynikającymi z faktu wykonania dokumentacji hydrologicznej ustalającej zasoby eksploatacyjnej na podstawie nieważnej decyzji.
Skład orzekający
Krzysztof Chojnowski
przewodniczący
Elżbieta Bieńkowska
sprawozdawca
Beata Wojtasiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja klauzul umownych dotyczących terminu wykonania robót budowlanych i obowiązku uzyskania dokumentacji, zasady naliczania i potrącania kar umownych, odpowiedzialność stron w przypadku opóźnień spowodowanych postępowaniami administracyjnymi."
Ograniczenia: Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące ważności decyzji administracyjnych i przebiegu postępowań mogą ograniczać bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne określenie zakresu umowy i terminów, a także jak skomplikowane mogą być rozliczenia w budownictwie, zwłaszcza gdy pojawiają się problemy z pozwoleniami administracyjnymi. Pokazuje też, że nawet jeśli formalnie termin nie został dotrzymany, wykonawca może uniknąć kar, jeśli opóźnienie nie jest jego winą.
“Budowa zakończona, ale kary umowne wiszą w powietrzu? Sąd rozstrzyga spór o pozwolenie wodnoprawne.”
Dane finansowe
WPS: 208 641,57 PLN
wynagrodzenie za roboty budowlane: 208 641,57 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.