XXV C 178/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka J. K. pozwała (...) Bank S.A. domagając się zapłaty 76.617,07 zł z odsetkami, zarzucając m.in. abuzywność klauzul indeksacyjnych w umowie kredytu hipotecznego z 2008 r. indeksowanego do CHF, nieważność umowy oraz błąd przy jej zawarciu. Bank wniósł o oddalenie powództwa, twierdząc, że umowa jest zgodna z prawem, a klauzule indeksacyjne nie są abuzywne. Sąd Okręgowy ustalił, że umowa kredytu była ważna, stanowiła kredyt złotowy indeksowany do CHF, a postanowienia dotyczące mechanizmu indeksacji są bezskuteczne i nie wiążą kredytobiorcy. Sąd uznał, że klauzule te naruszają dobre obyczaje i rażąco interesy konsumenta, ponieważ bank jednostronnie kształtował kursy walut, nie podając jasnych kryteriów ich ustalania, co prowadziło do nieprzewidywalnych kosztów dla powódki. W związku z tym, Sąd zasądził od banku na rzecz powódki kwotę 52.250,42 zł z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Sąd odrzucił zarzuty o nieważności umowy i skutecznym uchyleniu się od jej skutków prawnych z powodu błędu, uznając, że CKK i RRSO nie są elementami treści umowy w rozumieniu art. 84 KC, a sama konstrukcja kredytu indeksowanego jest dopuszczalna.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie abuzywności klauzul indeksacyjnych w umowach kredytów CHF i ich skutków prawnych.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i treści umowy, ale stanowi ważny głos w sprawie klauzul abuzywnych w umowach kredytowych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy klauzule indeksacyjne w umowie kredytu bankowego indeksowanego do waluty obcej, określające sposób przeliczenia kwoty kredytu i rat według kursów kupna i sprzedaży waluty obcej ustalanych jednostronnie przez bank, są niedozwolonymi postanowieniami umownymi w rozumieniu art. 385(1) k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, klauzule te są niedozwolonymi postanowieniami umownymi, ponieważ nie zostały indywidualnie uzgodnione, kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy, a także nie określają głównych świadczeń stron w sposób jednoznaczny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że klauzule indeksacyjne nie były indywidualnie negocjowane, a bank jednostronnie i arbitralnie ustalał kursy walut, co naruszało równowagę kontraktową i dobre obyczaje. Brak jasnych kryteriów ustalania kursów oraz stosowanie różnych kursów przy wypłacie kredytu i spłacie rat stanowiło rażące naruszenie interesów konsumenta.
Czy umowa kredytu bankowego indeksowanego do waluty obcej, zawierająca niedozwolone postanowienia dotyczące mechanizmu indeksacji, jest nieważna w całości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa kredytu bankowego indeksowanego do waluty obcej, zawierająca niedozwolone postanowienia dotyczące mechanizmu indeksacji, nie jest nieważna w całości. Niedozwolone postanowienia nie wiążą konsumenta, a umowa pozostaje w mocy co do pozostałych postanowień.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że zgodnie z art. 385(1) § 2 k.c., niedozwolone postanowienia nie wiążą konsumenta, a umowa pozostaje w mocy w pozostałym zakresie. Sankcja nieważności umowy na podstawie art. 58 § 2 k.c. nie ma zastosowania, gdyż art. 385(1) k.c. jest przepisem szczególnym.
Czy podanie przez bank zaniżonego całkowitego kosztu kredytu (CKK) i rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania (RRSO) w umowie kredytu konsumenckiego stanowi błąd uzasadniający uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia woli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podanie przez bank zaniżonego CKK i RRSO nie stanowi błędu w rozumieniu art. 84 k.c., który uzasadniałby uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia woli.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że CKK i RRSO nie są elementami treści umowy kredytu w rozumieniu art. 84 k.c. Błąd musi dotyczyć treści czynności prawnej, a nie jedynie parametrów informacyjnych. Ponadto, powódka nie udowodniła, że błąd był istotny i że bez niego nie zawarłaby umowy.
Czy umowa kredytu bankowego indeksowanego do waluty obcej jest zgodna z przepisami Prawa bankowego i zasadami współżycia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa kredytu bankowego indeksowanego do waluty obcej jest zgodna z przepisami Prawa bankowego i zasadami współżycia społecznego, o ile nie zawiera niedozwolonych postanowień umownych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że konstrukcja kredytu indeksowanego mieści się w ogólnej konstrukcji umowy kredytu bankowego (art. 69 Prawa bankowego) i jest dopuszczalna na podstawie art. 358(1) § 2 k.c. Brak ekwiwalentności świadczeń nie prowadzi do nieważności umowy, a zarzuty naruszenia zasad współżycia społecznego są rozpatrywane w kontekście abuzywności klauzul.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) Bank S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy.
k.c. art. 385¹ § § 2
Kodeks cywilny
Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.
k.c. art. 385¹ § § 3
Kodeks cywilny
Nie uzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu.
k.c. art. 385¹ § § 4
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje.
pr. bank. art. 69 § ust. 1
Prawo bankowe
Definicja umowy kredytu bankowego.
Pomocnicze
k.c. art. 84 § § 1
Kodeks cywilny
W razie błędu co do treści czynności prawnej można uchylić się od skutków prawnych swego oświadczenia woli.
k.c. art. 84 § § 2
Kodeks cywilny
Można powoływać się tylko na błąd uzasadniający przypuszczenie, że gdyby składający oświadczenie woli nie działał pod wpływem błędu i oceniał sprawę rozsądnie, nie złożyłby oświadczenia tej treści (błąd istotny).
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności, że na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wstępują odpowiednie przepisy ustawy.
k.c. art. 58 § § 2
Kodeks cywilny
Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów.
pr. bank. art. 69 § ust. 2 pkt 4a
Prawo bankowe
Szczegółowe zasady określania sposobów i terminów ustalania kursu wymiany walut w przypadku kredytów denominowanych lub indeksowanych do waluty innej niż polska.
u.k.k. art. 4 § ust. 2 pkt 6
Ustawa o kredycie konsumenckim
Obowiązek wskazywania w umowach kredytu wysokości całkowitego kosztu kredytu i rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania (w dacie zawarcia umowy).
tzw. ustawa antyspreadowa art. 4
Ustawa o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw
Przepis intertemporalny dotyczący stosowania art. 69 ust. 2 pkt 4a i art. 75b Prawa bankowego do kredytów zaciągniętych przed wejściem w życie ustawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Klauzule indeksacyjne w umowie kredytu są abuzywne, ponieważ nie zostały indywidualnie uzgodnione, kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy. • Bank jednostronnie i arbitralnie ustalał kursy walut, co naruszało równowagę kontraktową i dobre obyczaje. • Brak jasnych kryteriów ustalania kursów walutowych oraz stosowanie różnych kursów przy wypłacie kredytu i spłacie rat stanowiło rażące naruszenie interesów konsumenta.
Odrzucone argumenty
Umowa kredytu jest nieważna od chwili zawarcia. • Powódka skutecznie uchyliła się od skutków prawnych oświadczenia woli o zawarciu umowy z powodu błędu. • Kredyt był kredytem walutowym, a nie złotowym indeksowanym. • Klauzule indeksacyjne nie są niedozwolonymi postanowieniami umownymi, ponieważ określają główne świadczenia stron i zostały sformułowane jednoznacznie.
Godne uwagi sformułowania
klauzule indeksacyjne są bezskuteczne i nie wiążą kredytobiorcy • bank jednostronnie i arbitralnie, a przy tym w sposób wiążący, modyfikować wskaźnik, według którego obliczana była wysokość zobowiązania kredytobiorcy • różnica pomiędzy kursem zakupu danej waluty a kursem jej sprzedaży przez bank, ustalanych wyłącznie przez pozwanego, stanowi jego czysty dochód
Skład orzekający
Tomasz Gal
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie abuzywności klauzul indeksacyjnych w umowach kredytów CHF i ich skutków prawnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i treści umowy, ale stanowi ważny głos w sprawie klauzul abuzywnych w umowach kredytowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu kredytów frankowych i abuzywności klauzul bankowych, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie wśród konsumentów i prawników.
“Bank przegrał sprawę o kredyt frankowy: Sąd uznał klauzule indeksacyjne za abuzywne!”
Dane finansowe
WPS: 76 617,07 PLN
zapłata: 52 250,42 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.