XVII AMC 1031/13Zakaz stosowania niedozwolonych klauzul w umowach sprzedaży samochodów
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód Stowarzyszenie (...) w P. domagał się uznania za niedozwolone i zakazania wykorzystywania w obrocie z konsumentami pięciu postanowień wzorca umowy sprzedaży samochodów, stosowanego przez pozwaną (...) Spółkę z o.o. w P. Wskazane klauzule dotyczyły m.in. skutków nieudokumentowania zapłaty ceny, nieodebrania samochodu, orientacyjnego terminu wydania pojazdu, odstąpienia od umowy w przypadku uszkodzeń transportowych oraz niemożliwości realizacji umowy z przyczyn niezależnych od sprzedawcy. Powód argumentował, że postanowienia te są sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają interesy konsumentów, wypełniając hipotezę art. 385[1] § 1 k.c. Pozwana Spółka wniosła o oddalenie powództw, kwestionując abuzywny charakter klauzul. Sąd Okręgowy, po połączeniu spraw do wspólnego rozpoznania, ustalił stan faktyczny i przystąpił do oceny prawnej. Sąd uznał, że zakwestionowane postanowienia nie regulują głównych świadczeń stron i nie zostały indywidualnie uzgodnione. Analizując przesłanki z art. 385[1] § 1 k.c., Sąd stwierdził, że wszystkie pięć klauzul jest sprzecznych z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumentów. Dotyczyło to m.in. arbitralnego przypisywania przez przedsiębiorcę konsumentowi oświadczenia o odstąpieniu od umowy, wprowadzania fikcji prawnych dotyczących nieodebrania pojazdu, niejasnych terminów dostawy oraz wyłączania odpowiedzialności sprzedawcy za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania. Sąd uznał, że klauzule te wypełniają hipotezę art. 385[1] § 1 k.c. oraz, w niektórych przypadkach, konkretne punkty z art. 385[3] k.c. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uznał wskazane postanowienia wzorca umowy za niedozwolone i zakazał ich wykorzystywania w obrocie z udziałem konsumentów na podstawie art. 479[42] § 1 kpc. Odnosząc się do kosztów procesu, Sąd, na podstawie art. 102 kpc, odstąpił od zasądzenia ich na rzecz powoda, wskazując na masowość postępowań prowadzonych przez stowarzyszenie, brak faktycznego zaangażowania w ochronę konsumentów oraz utrudnianie funkcjonowania sądu. Zarządzono publikację prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt pozwanej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie stosowania art. 385[1] k.c. w kontekście umów sprzedaży samochodów i wzorców umownych, zwłaszcza w zakresie klauzul dotyczących odstąpienia od umowy, kar umownych i odpowiedzialności sprzedawcy.
Dotyczy konkretnych klauzul wzorca umowy i specyfiki sprzedaży samochodów. Ocena abuzywności jest zawsze indywidualna dla danego wzorca.
Zagadnienia prawne (1)
Czy postanowienia wzorca umowy sprzedaży samochodów, dotyczące skutków nieudokumentowania zapłaty ceny, nieodebrania pojazdu, terminu wydania, uszkodzeń transportowych oraz niemożliwości realizacji umowy z przyczyn niezależnych od sprzedawcy, stanowią niedozwolone klauzule umowne w rozumieniu art. 385[1] § 1 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wszystkie zakwestionowane postanowienia stanowią niedozwolone klauzule umowne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że klauzule te są sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają interesy konsumentów, ponieważ arbitralnie przypisują konsumentowi oświadczenia woli, wprowadzają fikcje prawne, niejasno określają terminy, wyłączają odpowiedzialność sprzedawcy i naruszają zasady ogólne prawa cywilnego.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Stowarzyszenie (...) w P. | instytucja | powód |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P. | spółka | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 385[1] § § 1
Kodeks cywilny
Niedozwolone są postanowienia umowy zawieranej z konsumentem, nieuzgodnione z nim indywidualnie, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy – z wyłączeniem postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.
k.p.c. art. 479[42] § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakaz wykorzystywania niedozwolonych postanowień wzorca umowy w obrocie z konsumentami.
Pomocnicze
k.c. art. 385[3]
Kodeks cywilny
Wymienia przykładowe klauzule uznawane za niedozwolone, m.in. pkt 2 (wyłączające lub ograniczające odpowiedzialność), pkt 12 (wyłączające odpowiedzialność za niewykonanie zobowiązania), pkt 16 (przypisujące konsumentowi oświadczenie woli).
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
Wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia wolę w sposób dostateczny.
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnego uznania sądu w zakresie zasądzenia kosztów procesu w wypadkach szczególnie uzasadnionych.
k.p.c. art. 479[44]
Kodeks postępowania cywilnego
Zarządzenie publikacji prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt strony pozwanej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pięć klauzul wzorca umowy sprzedaży samochodów jest sprzecznych z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumentów. • Klauzule te wypełniają hipotezę art. 385[1] § 1 k.c. oraz, w niektórych przypadkach, art. 385[3] k.c. • Przedsiębiorca nie może arbitralnie przypisywać konsumentowi oświadczeń woli ani wyłączać swojej odpowiedzialności.
Odrzucone argumenty
Argumenty pozwanej spółki, że klauzule nie są abuzywne i nie naruszają interesów konsumentów.
Godne uwagi sformułowania
nieudokumentowanie zapłaty pełnej ceny do dnia wskazanego jako termin wydania samochodu, stanowi odstąpienie przez Kupującego od umowy • W przypadku nie przystąpienia do odbioru samochodu w wyznaczonym terminie uważa się, że Kupujący odstąpił od umowy z przyczyn leżących po jego stronie, co skutkuje zapłatą kary umownej • Orientacyjny termin wydania samochodu [...] Sprzedawca jest uprawniony do skrócenia tego terminu • W przypadku uszkodzeń samochodu powstałych podczas transportu do miejsca wydania, Kupujący ma prawo: b) odstąpienia od umowy i zwrotu wpłaconych kwot, bez żadnych dodatkowych roszczeń którejkolwiek ze stron. • W przypadku niemożliwości zrealizowania umowy na warunkach w niej określonych, z przyczyn niezależnych od Sprzedawcy, Sprzedawca ma obowiązek zawiadomienia o tym Kupującego. W przypadku braku porozumienia co do zmiany warunków umowy, każdej ze stron przysługuje prawo do odstąpienia od niej bez żadnych dodatkowych roszczeń którejkolwiek ze stron.
Skład orzekający
Anna Iwaszko
sędzia referent
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie stosowania art. 385[1] k.c. w kontekście umów sprzedaży samochodów i wzorców umownych, zwłaszcza w zakresie klauzul dotyczących odstąpienia od umowy, kar umownych i odpowiedzialności sprzedawcy."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych klauzul wzorca umowy i specyfiki sprzedaży samochodów. Ocena abuzywności jest zawsze indywidualna dla danego wzorca.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu klauzul abuzywnych w umowach konsumenckich, tym razem w kontekście zakupu samochodów, co jest tematem interesującym dla szerokiego grona konsumentów i prawników.
“Uważaj na te 5 klauzul w umowie kupna samochodu – Sąd Okręgowy zakazał ich stosowania!”
Sektor
motoryzacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.