XV Ca 1381/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia powodów K. M. (1) i W. M. o zapłatę odszkodowania od (...) Sp. z o.o. z siedzibą w P. w związku z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska (...) w Poznaniu. Powodowie domagali się odszkodowania za spadek wartości ich nieruchomości oraz za koszty niezbędne do przeprowadzenia rewitalizacji akustycznej budynku, aby dostosować go do norm hałasu lotniczego. Sąd Rejonowy Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu wyrokiem z dnia 20 lipca 2016 r. zasądził od pozwanego na rzecz każdego z powodów kwotę 29.996,69 zł wraz z odsetkami, uznając, że działalność pozwanego jako zarządcy lotniska była podstawą odpowiedzialności odszkodowawczej na podstawie art. 129 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska. Sąd oparł się na opiniach biegłych z zakresu wyceny nieruchomości, budownictwa i akustyki, które potwierdziły spadek wartości nieruchomości o 45.781 zł oraz konieczność poniesienia nakładów na adaptację akustyczną w kwocie 14.212,38 zł. Pozwany wniósł apelację, kwestionując m.in. wykładnię przepisów prawa materialnego, sposób przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych oraz wysokość podatku VAT. Sąd Okręgowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2017 r. oddalił apelację pozwanego. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne i rozważania prawne Sądu pierwszej instancji, wskazując na ugruntowaną linię orzeczniczą Sądu Najwyższego, zgodnie z którą samo ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania stanowi ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, a szkoda obejmuje również spadek wartości nieruchomości spowodowany koniecznością znoszenia dopuszczalnych immisji, takich jak hałas. Sąd uznał, że opinie biegłych zostały prawidłowo ocenione przez Sąd Rejonowy, a zarzuty apelacji nie były zasadne. W szczególności, Sąd Okręgowy podkreślił, że dokumenty przedstawione przez pozwanego w kserokopiach niepotwierdzonych za zgodność z oryginałem nie mogły stanowić materiału dowodowego. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, zasądzając od pozwanego na rzecz każdego z powodów kwotę 2.400 zł z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstanowienie obszaru ograniczonego użytkowania jako podstawa odpowiedzialności odszkodowawczej, interpretacja art. 129 Prawa ochrony środowiska, ocena opinii biegłych w sprawach o odszkodowanie za szkodę środowiskową.
Dotyczy specyficznej sytuacji utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska i związanych z tym immisji (hałasu).
Zagadnienia prawne (3)
Czy ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska, skutkujące dopuszczalnością przekroczenia norm hałasu, stanowi podstawę do żądania odszkodowania za spadek wartości nieruchomości i koszty adaptacji akustycznej na podstawie art. 129 ust. 2 Prawa ochrony środowiska?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania stanowi ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, a szkoda obejmuje spadek wartości nieruchomości oraz koszty poniesione w celu dostosowania budynku do norm hałasu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na utrwalonej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego, zgodnie z którą utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania legalizuje immisje (np. hałas) i pozbawia właściciela możliwości żądania ich zaniechania, co stanowi szkodę podlegającą naprawieniu na podstawie art. 129 ust. 2 Prawa ochrony środowiska. Szkodą jest zarówno spadek wartości nieruchomości, jak i koszty adaptacji.
Czy opinie biegłych sądowych z zakresu wyceny nieruchomości, budownictwa i akustyki, dotyczące spadku wartości nieruchomości i kosztów adaptacji akustycznej, zostały sporządzone prawidłowo i mogą stanowić podstawę rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opinie biegłych zostały uznane za prawidłowe, logiczne i przekonujące, a zarzuty strony pozwanej wobec nich nie były zasadne.
Uzasadnienie
Sądy obu instancji szczegółowo analizowały opinie biegłych, ustosunkowując się do zarzutów pozwanego. Biegli rzetelnie przedstawili metodologię, odwołali się do literatury i norm, a ich wyjaśnienia były wyczerpujące. Zarzuty pozwanego dotyczące metodologii, błędów pomiarowych czy stawek VAT zostały uznane za nieuzasadnione.
Czy pozwany ponosi odpowiedzialność za spadek wartości nieruchomości i koszty adaptacji akustycznej, jeśli hałas lotniczy istniał w podobnym natężeniu również przed wprowadzeniem obszaru ograniczonego użytkowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odpowiedzialność pozwanego wynika z faktu, że utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania legalizuje istniejący hałas i pozbawia właściciela możliwości dochodzenia jego zaniechania, co stanowi szkodę.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że kluczowe jest to, że właściciel nieruchomości objętej obszarem ograniczonego użytkowania nie ma już prawa domagać się zaniechania immisji, nawet jeśli hałas nie przekracza norm. To ograniczenie komfortu korzystania z nieruchomości i stygmatyzacja rynkowa powodują spadek jej wartości, za który odpowiada podmiot prowadzący uciążliwą działalność.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. M. (1) | osoba_fizyczna | powód |
| W. M. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Sp. z o.o. | spółka | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
u.p.oś. art. 129 § ust. 1
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Jeżeli w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości korzystanie z niej lub z jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone, właściciel nieruchomości może żądać wykupienia nieruchomości lub jej części.
u.p.oś. art. 129 § ust. 2
Ustawa Prawo ochrony środowiska
W związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości jej właściciel może żądać odszkodowania za poniesioną szkodę; szkoda obejmuje również zmniejszenie wartości nieruchomości.
k.c. art. 361 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności odszkodowawczej - obowiązek naprawienia szkody wynikłej ze zdarzenia, za które ponosi się odpowiedzialność.
k.c. art. 361 § § 2
Kodeks cywilny
Szkoda obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa zasądzenia odsetek ustawowych w przypadku opóźnienia w spełnieniu świadczenia pieniężnego.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Określenie miejsca spełnienia świadczenia, istotne dla ustalenia wymagalności roszczenia.
Pomocnicze
u.p.oś. art. 136 § ust. 3
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Dochodzone odszkodowanie może również obejmować koszty poniesione w celu wypełnienia wymagań technicznych przez istniejące budynki, nawet w przypadku braku podjęcia działań w tym zakresie.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Zakres prawa własności, obejmujący uprawnienie do korzystania z rzeczy.
k.c. art. 144
Kodeks cywilny
Nakaz powstrzymania się od działań zakłócających korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę (immisje pośrednie).
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
u.p.t.u. art. 41 § ust. 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przepis dotyczący stawki podatku VAT, istotny dla ustalenia kosztów adaptacji akustycznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska stanowi ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. • Szkoda obejmuje spadek wartości nieruchomości oraz koszty adaptacji akustycznej. • Opinie biegłych sądowych były prawidłowe i stanowiły podstawę rozstrzygnięcia. • Pozwany ponosi odpowiedzialność za szkodę wynikłą z legalizacji immisji (hałasu) przez utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia art. 129 ust. 2 Prawa ochrony środowiska. • Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 278 k.p.c. (przerzucenie obowiązków na biegłego) i art. 233 § 1 k.p.c. (brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego). • Niezastosowanie art. 41 ust. 2 ustawy o VAT (preferencyjna stawka 8% dla usług remontowo-budowlanych). • Błędna wykładnia art. 481 § 2 k.c. w zw. z art. 455 k.c. i art. 363 § 2 k.c. w zakresie naliczania odsetek. • Pominięcie wniosków z dokumentów urzędowych (Raport o oddziaływaniu, decyzja środowiskowa) i dowodu z opinii innego biegłego.
Godne uwagi sformułowania
szkoda podlegająca naprawieniu, na podstawie art. 129 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska , jest także obniżenie wartości nieruchomości wynikające z faktu, iż właściciel nieruchomości będzie musiał ponosić dopuszczalne na tym obszarze immisje, na przykład hałas. • utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania legalizuje degradację środowiska wywołaną działaniami lotniska cywilnego i nie eliminuje hałasu oddziałującego na tym terenie na nieruchomości. • fakt ustanowienia takiego obszaru stygmatyzuje w powszechnym odbiorze społecznym nieruchomości z danego terenu, co skutkuje ich niższymi wartościami rynkowymi.
Skład orzekający
Michał Wysocki
przewodniczący
Brygida Łagodzińska
sprawozdawca
Piotr Brodniewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania jako podstawa odpowiedzialności odszkodowawczej, interpretacja art. 129 Prawa ochrony środowiska, ocena opinii biegłych w sprawach o odszkodowanie za szkodę środowiskową."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska i związanych z tym immisji (hałasu).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy praktycznych konsekwencji funkcjonowania lotniska dla mieszkańców, w tym spadku wartości ich nieruchomości i konieczności adaptacji budynków, co jest tematem budzącym zainteresowanie szerszej publiczności.
“Lotnisko obniża wartość Twojej nieruchomości? Sprawdź, czy możesz dostać odszkodowanie!”
Dane finansowe
WPS: 59 993,38 PLN
odszkodowanie za spadek wartości nieruchomości: 29 996,69 PLN
nakłady na izolacyjność akustyczną: 7106,19 PLN
odszkodowanie za spadek wartości nieruchomości: 29 996,69 PLN
nakłady na izolacyjność akustyczną: 7106,19 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.