XII C 436/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód A.S. wniósł pozew o zapłatę kwoty 96 060,50 zł od pozwanego T.P., opierając swoje roszczenie na oświadczeniu pozwanego z dnia 10 kwietnia 2014 roku, w którym zobowiązał się on do uregulowania należności firmy (...) wobec powoda w przypadku uzyskania prawomocnego wyroku w sprawie przeciwko (...) W. . Pozwany T.P. zakwestionował istnienie zobowiązania, argumentując, że jednostronne oświadczenie woli nie tworzy zobowiązania, a roszczenie jest przedawnione. Sąd Okręgowy w Poznaniu, po uchyleniu poprzedniego wyroku przez Sąd Apelacyjny z uwagi na błędy proceduralne, ustalił stan faktyczny i uznał, że strony nie łączył żaden stosunek zobowiązaniowy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia okazało się prawomocne orzeczenie Sądu Okręgowego w Warszawie, które stwierdziło nieważność umowy między (...) a W. B. z powodu braku zgody inwestora, ale jednocześnie uznało, że inwestor otrzymał świadczenie nienależne, za które jest zobowiązany zapłacić. Pozwany T.P., jako nabywca wierzytelności, uzyskał zapłatę od inwestora. Sąd Okręgowy w Poznaniu uznał, że pozwany wzbogacił się bezpodstawnie kosztem powoda, który wykonał roboty budowlane. Zasądzono kwotę 95 060,50 zł (pomniejszoną o wpłaconą przez pozwanego kwotę 5 000 zł) wraz z odsetkami. Zarzut przedawnienia został oddalony, gdyż bieg terminu liczyć należy od uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie (25 lutego 2015 r.), a nie od daty wystawienia faktury.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja instytucji bezpodstawnego wzbogacenia w kontekście robót budowlanych i nabycia wierzytelności, zastosowanie art. 365 KPC w kontekście mocy wiążącej prawomocnych orzeczeń, ustalanie początku biegu terminu przedawnienia roszczenia o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z łańcuchem podwykonawców i cesją wierzytelności. Kluczowe znaczenie miało prawomocne orzeczenie w innej sprawie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy jednostronne oświadczenie woli pozwanego o zobowiązaniu do zapłaty stanowi samodzielne źródło zobowiązania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jednostronne oświadczenie woli samo w sobie nie tworzy zobowiązania o charakterze majątkowym, które jest świadczeniem ekwiwalentnym. Odpowiedzialność pozwanego wynika z bezpodstawnego wzbogacenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że strony nie łączyła żadna umowa, a roszczenie powoda opiera się na instytucji bezpodstawnego wzbogacenia. Pozwany uzyskał zapłatę za roboty wykonane przez powoda, co stanowiło korzyść majątkową bez podstawy prawnej.
Czy roszczenie o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia jest przedawnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie nie uległo przedawnieniu, gdyż bieg terminu przedawnienia należy liczyć od dnia uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który przesądził o istnieniu świadczenia nienależnego i jego zapłacie przez inwestora na rzecz nabywcy wierzytelności.
Uzasadnienie
Sąd przyjął, że początek biegu terminu przedawnienia roszczenia o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia należy liczyć od momentu, gdy wzbogacony uzyskał korzyść majątkową, co w tym przypadku nastąpiło najwcześniej od uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie (25 lutego 2015 r.). Nie zastosowano trzyletniego terminu przedawnienia związanego z działalnością gospodarczą.
Czy prawomocny wyrok sądu w innej sprawie (art. 365 § 1 KPC) wiąże sąd w kolejnym postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, ale także inne sądy, organy państwowe i administracji publicznej.
Uzasadnienie
Sąd był związany wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2014 roku, który przesądził o nieważności umowy i obowiązku zapłaty za wykonane roboty budowlane. Moc wiążącą ma sentencja wyroku, a nie jego motywy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. S. | osoba_fizyczna | powód |
| T. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. P. | osoba_fizyczna | podwykonawca / dłużnik |
| W. B. | spółka | generalny wykonawca |
| (...) | spółka | podwykonawca |
| (...) W. | instytucja | inwestor |
| B. D. M. | instytucja | zamawiający |
Przepisy (7)
Główne
KPC art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej.
KC art. 405
Kodeks cywilny
Kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości.
Pomocnicze
KC art. 410 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis art. 805 KC stosuje się również do świadczenia nienależnego.
KC art. 410 § § 2
Kodeks cywilny
Świadczenie jest nienależne, jeżeli ten, kto je spełnił, nie był w ogóle zobowiązany lub nie był zobowiązany względem osoby, której świadczył, albo jeżeli podstawa świadczenia odpadła lub zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty, albo jeżeli czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna i nie stała się ważna po spełnieniu świadczenia.
KC art. 120 § § 1
Kodeks cywilny
Bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.
KPC art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 2 § pkt 6
Określa wysokość opłat za czynności adwokackie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwany uzyskał zapłatę za roboty wykonane przez powoda, co stanowi bezpodstawne wzbogacenie. • Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie przesądził o istnieniu świadczenia nienależnego i obowiązku zapłaty. • Roszczenie nie uległo przedawnieniu, gdyż bieg terminu należy liczyć od uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie.
Odrzucone argumenty
Jednostronne oświadczenie woli nie tworzy zobowiązania. • Roszczenie jest przedawnione (zarzut oddalony). • Brak legitymacji biernej (nieudowodniony).
Godne uwagi sformułowania
Sąd uznał, że to pozwany wzbogacił się bezpodstawnie kosztem powoda. • Sąd był związany wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z dnia 2 grudnia 2014 roku. • Moc wiążącą na podstawie art. 365 § 1 KPC ma jedynie sentencja prawomocnego orzeczenia, a nie zawarte w uzasadnieniu motywy rozstrzygnięcia.
Skład orzekający
Maria Prusinowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja instytucji bezpodstawnego wzbogacenia w kontekście robót budowlanych i nabycia wierzytelności, zastosowanie art. 365 KPC w kontekście mocy wiążącej prawomocnych orzeczeń, ustalanie początku biegu terminu przedawnienia roszczenia o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z łańcuchem podwykonawców i cesją wierzytelności. Kluczowe znaczenie miało prawomocne orzeczenie w innej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak złożone relacje między wykonawcami i podwykonawcami mogą prowadzić do sporów o zapłatę, a sąd może oprzeć rozstrzygnięcie na instytucji bezpodstawnego wzbogacenia, nawet jeśli strony nie łączyła bezpośrednia umowa. Podkreśla znaczenie mocy wiążącej prawomocnych orzeczeń.
“Wykonawca dostał zapłatę za roboty, których nie wykonał? Sąd rozstrzygnął sprawę o bezpodstawne wzbogacenie.”
Dane finansowe
WPS: 96 060,5 PLN
zapłata: 95 060,5 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 9450 PLN
zwrot nieuiszczonej opłaty od pozwu: 4754 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.