WZ 1/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku o wznowienie postępowania karnego zakończonego wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w O. z 1974 r., którym A. P. został skazany na karę 3 lat pozbawienia wolności. Wniosek o wznowienie postępowania złożył pełnomocnik A. P., radca prawny J. N. Wojskowy Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z 14 grudnia 2012 r. stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku i przekazał sprawę do rozpoznania właściwemu sądowi powszechnemu. Pełnomocnik zaskarżył to postanowienie, wnosząc o przekazanie sprawy do Sądu Okręgowego w S. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał zarządzenie Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w W. o przekazaniu zażalenia do rozpoznania Sądowi Najwyższemu za błędne. Sąd Najwyższy wskazał, że Prezes Sądu powinien był odmówić przyjęcia środka odwoławczego jako pochodzącego od osoby nieuprawnionej, zgodnie z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. Podkreślono, że wymóg sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie przez adwokata lub radcę prawnego (art. 545 § 2 k.p.k.) nie jest spełniony, gdy wniosek taki sporządza i podpisuje ustanowiony pełnomocnik radca prawny w imieniu osoby prawomocnie skazanej za przestępstwo. Osoba skazana w procesie karnym występuje jako oskarżony i powinien być reprezentowany przez obrońcę, a nie pełnomocnika. Konsekwencją braku uprawnienia pełnomocnika było pozostawienie zażalenia bez rozpoznania na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął kwestii właściwości sądu do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kręgu podmiotów uprawnionych do reprezentowania skazanego w postępowaniu o wznowienie postępowania karnego oraz skutków wniesienia środka odwoławczego przez osobę nieuprawnioną.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej skazanego w postępowaniu karnym i roli obrońcy/pełnomocnika.
Zagadnienia prawne (2)
Czy radca prawny ustanowiony pełnomocnikiem osoby prawomocnie skazanej za przestępstwo może sporządzić i podpisać w jej imieniu wniosek o wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, radca prawny nie ma takiego uprawnienia. Osoba skazana za przestępstwo w postępowaniu karnym powinna być reprezentowana przez obrońcę, a nie pełnomocnika.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na przepisy k.p.k. dotyczące obrońcy i pełnomocnika, a także na własne wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że w sprawach o przestępstwa oskarżony może korzystać z pomocy obrońcy, a nie pełnomocnika. Pełnomocnik może być ustanowiony przez inne strony postępowania. Wniosek o wznowienie postępowania, jako czynność procesowa w postępowaniu karnym, wymaga reprezentacji przez obrońcę.
Jaki jest skutek złożenia wniosku o wznowienie postępowania przez osobę nieuprawnioną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Środek odwoławczy wniesiony przez osobę nieuprawnioną podlega pozostawieniu bez rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że przyjęcie przez sąd pierwszej instancji środka odwoławczego wniesionego przez osobę nieuprawnioną obliguje sąd odwoławczy do pozostawienia go bez rozpoznania, zgodnie z art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. P. | osoba_fizyczna | skazany |
| J. N. | inne | pełnomocnik skazanego |
Przepisy (11)
Główne
k.p.k. art. 545 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis ma zastosowanie również w postępowaniu wznowieniowym, nakazując pozostawienie bez rozpoznania środka odwoławczego wniesionego przez osobę nieuprawnioną.
k.p.k. art. 430 § 1
Kodeks postępowania karnego
Obliguje sąd odwoławczy do pozostawienia bez rozpoznania środka odwoławczego wniesionego przez osobę nieuprawnioną.
Pomocnicze
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
Nakazuje odmówić przyjęcia środka odwoławczego jako pochodzącego od osoby nieuprawnionej.
k.p.k. art. 545 § 2
Kodeks postępowania karnego
Określa wymóg sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie przez adwokata lub radcę prawnego, który nie jest spełniony, gdy wniosek podpisuje pełnomocnik w imieniu skazanego.
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
Oskarżony korzysta z pomocy obrońcy.
k.p.k. art. 87 § 1
Kodeks postępowania karnego
Pełnomocnik procesowy może być ustanowiony przez strony inne niż oskarżony.
k.p.k. art. 82
Kodeks postępowania karnego
Obrońcą w sprawach o przestępstwa może być tylko osoba uprawniona do obrony według przepisów o ustroju adwokatury.
u.p.o.o. art. 188 § 1
Ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony PRL
u.p.o.o. art. 188 § 3
Ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony PRL
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Wskazuje na negatywne skutki rozpoznania sprawy przez sąd niewłaściwy (art. 439 § 1 pkt 3 k.p.k.).
k.p.k. art. 430 § 2
Kodeks postępowania karnego
Stwierdza, że na postanowienie o pozostawieniu zażalenia bez rozpoznania nie przysługuje zażalenie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Radca prawny nie jest uprawniony do reprezentowania skazanego w postępowaniu o wznowienie postępowania karnego, gdyż wymagany jest obrońca. • Środek odwoławczy wniesiony przez osobę nieuprawnioną podlega pozostawieniu bez rozpoznania.
Godne uwagi sformułowania
Oskarżony bowiem korzystać może z pomocy obrońcy (art. 6 k.p.k.), a nie pełnomocnika, po którego pomoc prawną sięgać mogą strony inne niż oskarżony (art. 87 § 1 k.p.k.) • Przyjęcie przez Prezesa Sądu pierwszej instancji środka odwoławczego wniesionego przez osobę nieuprawnioną, obliguje Sąd Najwyższy jako Sąd odwoławczy do pozostawienia bez rozpoznania zażalenia pełnomocnika skazanego, stosownie do treści art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k.
Skład orzekający
Janusz Godyń
przewodniczący-sprawozdawca
Wiesław Błuś
członek
Marian Buliński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do reprezentowania skazanego w postępowaniu o wznowienie postępowania karnego oraz skutków wniesienia środka odwoławczego przez osobę nieuprawnioną."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej skazanego w postępowaniu karnym i roli obrońcy/pełnomocnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie karnym – rozróżnienia między obrońcą a pełnomocnikiem i konsekwencji ich braku lub niewłaściwego ustanowienia w postępowaniu o wznowienie postępowania. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy radca prawny może wznowić postępowanie karne? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.