WO 3/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał wniosek Prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej o wznowienie postępowania w sprawie M. R., skazanego wyrokiem Sądu Okręgu Wojskowego w W. z dnia 17 czerwca 1982 r. za przestępstwo z art. 304 § 3 k.k. z 1969 r. Podstawą wniosku było zastosowanie w postępowaniu dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o postępowaniach szczególnych, który Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodny z Konstytucją RP. Dekret ten wprowadzał m.in. tryb doraźny, obowiązek stosowania tymczasowego aresztowania oraz pozbawiał strony prawa zaskarżenia orzeczenia. Sąd Najwyższy podzielił stanowisko prokuratora, że zastosowanie przepisów uznanego za niekonstytucyjne dekretu stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 2 k.p.k. W związku z tym Sąd Najwyższy wznowił postępowanie, uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. umorzył postępowanie, obciążając Skarb Państwa kosztami procesu. Sąd odniósł się również do innych argumentów prokuratora, wskazując, że przyczyny porzucenia pracy przez skazanego nie wynikały z niezadowolenia z warunków pracy, a orzeczona kara, mimo zastosowania trybu doraźnego, nie była rażąco surowa, biorąc pod uwagę przepisy obowiązujące w tamtym czasie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPodstawy i skutki prawne wznowienia postępowania w przypadku zastosowania niekonstytucyjnych przepisów, zwłaszcza z okresu stanu wojennego.
Dotyczy specyficznej sytuacji zastosowania dekretu o postępowaniach szczególnych z okresu stanu wojennego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zastosowanie dekretu o postępowaniach szczególnych z okresu stanu wojennego, uznanego za niezgodny z Konstytucją RP, stanowi podstawę do wznowienia postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zastosowanie przepisów dekretu o postępowaniach szczególnych, które zostały uznane za niezgodne z Konstytucją RP, spełnia przesłankę wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 2 k.p.k.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny uznał dekret o postępowaniach szczególnych za niezgodny z Konstytucją RP. Zastosowanie tego dekretu w postępowaniu, w tym trybu doraźnego i konsekwencji z niego wynikających, stanowi podstawę do wznowienia postępowania.
Czy wyrok wydany z zastosowaniem niekonstytucyjnych przepisów dekretu o stanie wojennym powinien zostać uchylony i postępowanie umorzone?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wyrok wydany z zastosowaniem niekonstytucyjnych przepisów powinien zostać uchylony, a postępowanie umorzone na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.
Uzasadnienie
Skoro podstawą wymiaru kary były przepisy dekretu uznanego za niekonstytucyjny, konieczne jest uchylenie wyroku i umorzenie postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. R. | osoba_fizyczna | skazany |
| Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej | organ_państwowy | wnioskodawca |
Przepisy (6)
Główne
Dekret o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego art. 4 § ust. 1, 3 i 4
Przepisy dekretu uznane za niezgodne z Konstytucją RP.
k.p.k. art. 540 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa wznowienia postępowania z uwagi na niezgodność przepisów z Konstytucją RP.
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa umorzenia postępowania.
Pomocnicze
k.k. art. 304 § § 3
Kodeks karny
Konstytucyjność tego przepisu nie została zakwestionowana.
k.k. art. 57 § § 1 i 3 pkt 1
Kodeks karny
Zastosowane przy wymiarze kary.
k.k. art. 40 § § 1
Kodeks karny
Obligatoryjność orzeczenia kary dodatkowej pozbawienia praw publicznych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie dekretu o postępowaniach szczególnych z okresu stanu wojennego, który został uznany za niezgodny z Konstytucją RP, stanowi podstawę do wznowienia postępowania. • Wyrok wydany z zastosowaniem niekonstytucyjnych przepisów powinien zostać uchylony, a postępowanie umorzone.
Odrzucone argumenty
Argumenty prokuratora dotyczące niezadowolenia skazanego z warunków pracy jako przyczyny porzucenia pracy. • Argumenty o rażącej surowości orzeczonej kary, biorąc pod uwagę pozytywne opinie i możliwość nadzwyczajnego złagodzenia kary.
Godne uwagi sformułowania
zastosowanie przepisów dekretu o postępowaniach szczególnych, które to zostały w przywołanym orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego uznane za niekonstytucyjne, spełnia przewidzianą w art.540 § 2 k.p.k. przesłankę wznowienia postępowania • utrzymanie przez sąd trybu doraźnego pozbawiło prokuratora możliwości zaskarżenia tego wyroku
Skład orzekający
Wiesław Błuś
przewodniczący, sprawozdawca
Marian Buliński
członek
Andrzej Tomczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Podstawy i skutki prawne wznowienia postępowania w przypadku zastosowania niekonstytucyjnych przepisów, zwłaszcza z okresu stanu wojennego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zastosowania dekretu o postępowaniach szczególnych z okresu stanu wojennego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy rozliczeń z okresem stanu wojennego i jego prawnymi konsekwencjami, co jest tematem o dużym znaczeniu historycznym i prawnym.
“Czy wyrok z czasów stanu wojennego może zostać uchylony po latach? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.