Orzeczenie · 2019-11-25

VIII KA 565/19

Sąd
Sąd Okręgowy w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2019-11-25
SAOSKarnepostępowanie karneWysokaokręgowy
art 387 kpkapelacjaobrońcakara pozbawienia wolnościkara grzywnynaprawienie szkodysąd odwoławczywyrok łączny

Sąd Rejonowy w Białymstoku wydał wyrok skazujący oskarżoną na karę 7 miesięcy pozbawienia wolności, na wniosek obrońcy złożony na podstawie art. 387 § 1 k.p.k. Obrońca oskarżonej złożył apelację, podnosząc zarzut obrazy przepisów postępowania, w szczególności art. 387 § 1 i 3 k.p.k., argumentując, że sąd nie powinien był wymierzać bezwzględnej kary pozbawienia wolności bez przeprowadzenia postępowania dowodowego i uzyskania zgody oskarżonej, która chciała jedynie kary grzywny lub ograniczenia wolności i zobowiązała się do naprawienia szkody. Podniesiono również zarzut rażącej niewspółmierności orzeczonej kary. Sąd Okręgowy w Białymstoku (sygn. VIII KA 565/19) uznał oba zarzuty za niezasadne. W uzasadnieniu wskazano, że obrońca, działając samodzielnie w ramach art. 86 § 1 k.p.k., miał prawo złożyć wniosek o skazanie i zaproponować karę, nawet wbrew woli oskarżonej, a sąd nie jest zobowiązany do badania tej zgodności. Ponadto, zgodnie z art. 447 § 5 k.p.k., zarzuty dotyczące treści porozumienia, o którym mowa w art. 387 k.p.k., nie mogą stanowić podstawy apelacji, co wyklucza skuteczne podniesienie zarzutu rażącej niewspółmierności kary w takiej sytuacji. W konsekwencji, sąd odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok sądu pierwszej instancji. Oskarżona została zwolniona od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie pozycji obrońcy w postępowaniu karnym, jego samodzielności procesowej oraz ograniczeń w kwestionowaniu wyroków wydanych na podstawie wniosku o skazanie bez rozprawy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie obrońca działa w imieniu nieobecnego klienta i składa wniosek o skazanie. Nie dotyczy sytuacji, gdy oskarżony jest obecny i wyraża sprzeciw.

Zagadnienia prawne (2)

Czy obrońca oskarżonego może złożyć wniosek o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie określonej kary (art. 387 § 1 k.p.k.) w imieniu nieobecnego na rozprawie oskarżonego, nawet jeśli treść wniosku (w zakresie rodzaju i wymiaru kary) jest sprzeczna z wolą oskarżonego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obrońca ma prawo złożyć taki wniosek w imieniu oskarżonego, a sąd nie ma obowiązku badania zgodności treści wniosku z wolą oskarżonego. Pełna odpowiedzialność spoczywa na obrońcy.

Uzasadnienie

Obrońca posiada pozycję samoistną i może podejmować czynności procesowe w imieniu oskarżonego, nawet wbrew jego stanowisku, kierując się zasadą działania na jego korzyść (art. 86 § 1 k.p.k.). Rola sądu ogranicza się do oceny wniosku pod kątem przepisów prawa materialnego i dyrektyw wymiaru kary.

Czy w apelacji można podnieść zarzut rażącej niewspółmierności kary orzeczonej w wyroku wydanym na podstawie wniosku o skazanie bez rozprawy (art. 387 k.p.k.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z art. 447 § 5 k.p.k., zarzuty dotyczące treści porozumienia, o którym mowa w art. 387 k.p.k., nie mogą stanowić podstawy apelacji.

Uzasadnienie

Przepis art. 447 § 5 k.p.k. wprost wyłącza możliwość kwestionowania w apelacji kary orzeczonej na skutek wniosku złożonego na podstawie art. 387 k.p.k., co uniemożliwia skuteczne podniesienie zarzutu rażącej niewspółmierności kary w takiej sytuacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
Strona wygrywająca
Oskarżona (w zakresie utrzymania wyroku, choć kara pozostała bezwzględna)

Strony

NazwaTypRola
J. (...)osoba_fizycznaoskarżona
Prokuratororgan_państwowyoskarżyciel publiczny
Obrońca J. (...)inneobrońca

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 387 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Inicjatywa złożenia wniosku o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie określonej kary należy do oskarżonego, ale dopuszcza się możliwość przejęcia tej inicjatywy przez obrońcę w sytuacji nieobecności oskarżonego na rozprawie.

k.p.k. art. 86 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Obrońca może przedsiębrać czynności procesowe jedynie na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 387 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Pozytywny wynik weryfikacji wniosku znajduje wyraz w postanowieniu o uwzględnieniu wniosku.

k.p.k. art. 447 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Podstawą apelacji nie mogą być zarzuty dotyczące treści porozumienia, o którym mowa w art. 387 k.p.k.

Pomocnicze

k.p.k. art. 374 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Nieobecność oskarżonego na rozprawie jest jego prawem, a nie obowiązkiem.

k.p.k. art. 53

Kodeks postępowania karnego

Dyrektywy sądowego wymiaru kary.

k.k.

Kodeks karny

Kwestia oceny wniosku przez pryzmat przepisów prawa materialnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obrońca ma prawo złożyć wniosek o skazanie w imieniu nieobecnego oskarżonego, nawet wbrew jego woli. • Sąd nie bada zgodności wniosku obrońcy z wolą oskarżonego. • Nie można kwestionować w apelacji kary orzeczonej na podstawie art. 387 k.p.k. z powodu rażącej niewspółmierności.

Odrzucone argumenty

Obraza art. 387 § 1 i 3 k.p.k. poprzez wymierzenie bezwzględnej kary pozbawienia wolności bez postępowania dowodowego i zgody oskarżonej. • Rażąca niewspółmierność orzeczonej kary pozbawienia wolności.

Godne uwagi sformułowania

Obrońca posiada wszak w postępowaniu karnym pozycję samoistną, co sprowadza się do tego, że w zakresie sposobu wykonywania obrony adwokat (radca prawny) nie jest związany wolą oskarżonego, jego zaleceniami czy instrukcjami i może podejmować wszelkie czynności procesowe, także wbrew stanowisku swojego klienta. • Obrońca jest władny dokonać każdej czynności, do której upoważniony jest oskarżony. • Obrońca może przedsiębrać czynności procesowe jedynie na korzyść oskarżonego. • Podstawą apelacji nie mogą być zarzuty określone w art. 438 pkt. 3 i 4 kpk, związane z treścią zawartego porozumienia, o którym mowa m. in. w art. 387 kpk.

Skład orzekający

Grzegorz Front

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie pozycji obrońcy w postępowaniu karnym, jego samodzielności procesowej oraz ograniczeń w kwestionowaniu wyroków wydanych na podstawie wniosku o skazanie bez rozprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie obrońca działa w imieniu nieobecnego klienta i składa wniosek o skazanie. Nie dotyczy sytuacji, gdy oskarżony jest obecny i wyraża sprzeciw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje ciekawe zagadnienie dotyczące zakresu samodzielności obrońcy w postępowaniu karnym i jego możliwości działania wbrew woli klienta, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy obrońca może skazać swojego klienta? Sąd Okręgowy wyjaśnia granice samodzielności adwokata.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst