Orzeczenie · 2026-07-22

VII U 1693/25Ustalenie podlegania ubezpieczeniom społecznym umowa zlecenie 2

Sąd
Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2026-07-22
SAOSUbezpieczenia społeczneubezpieczenia społeczneŚredniaokręgowy
umowa zlecenieubezpieczenia społeczneemerytalnerentowewypadkowechorobowepozorność umowyZUSsąd pracykoszty postępowania

Sprawa dotyczyła odwołania P. X. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy zlecenia zawartej na okres od 20 lutego 2024 r. do 30 kwietnia 2024 r. ZUS argumentował, że umowa miała charakter pozorny i służyła wyłącznie uzyskaniu prawa do emerytury. Sąd Okręgowy, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił, że umowa zlecenia była faktycznie realizowana przez odwołującą się. Sąd oparł się na spójnych zeznaniach stron, dokumentacji finansowej (rachunki, historia konta, PIT-11) oraz dowodach potwierdzających realną potrzebę zatrudnienia przez płatnika składek. Sąd uznał, że krótki okres trwania umowy oraz moment złożenia wniosku o emeryturę nie świadczą o pozorności czynności prawnej. W konsekwencji, Sąd zmienił zaskarżoną decyzję ZUS, stwierdzając podleganie odwołującej się obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym i dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Zasądzono również od ZUS na rzecz odwołującej się zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie, że faktyczne wykonywanie umowy zlecenia, nawet przez krótki okres i w kontekście zbliżającego się wieku emerytalnego, skutkuje obowiązkiem objęcia ubezpieczeniami społecznymi, a okoliczności podnoszone przez ZUS jako dowód pozorności nie zawsze są wystarczające.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a ocena pozorności umowy zawsze wymaga indywidualnej analizy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa zlecenia zawarta na krótki okres, z uwagi na sytuację imigracyjną zleceniobiorcy i zbliżający się wiek emerytalny, może być uznana za faktycznie wykonywaną w celu podlegania ubezpieczeniom społecznym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa zlecenia była faktycznie wykonywana, a zleceniobiorca podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zgromadzony materiał dowodowy (zeznania stron, dokumentacja finansowa, potwierdzenie zapotrzebowania płatnika) wykazał rzeczywiste wykonywanie umowy zlecenia. Krótki okres jej trwania oraz moment złożenia wniosku o emeryturę nie stanowiły dowodu na pozorność czynności prawnej.

Czy okoliczności takie jak pierwsze zgłoszenie do ubezpieczeń w Polsce, dysproporcja między składkami a przyszłym świadczeniem emerytalnym, lub moment złożenia wniosku o emeryturę, mogą świadczyć o pozorności umowy zlecenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, te okoliczności same w sobie nie stanowią dowodu na pozorność umowy ani intencję obejścia prawa, o ile umowa była faktycznie wykonywana.

Uzasadnienie

Ustawodawca nie uzależnia powstania obowiązku ubezpieczenia od stażu ubezpieczeniowego czy proporcji składek do świadczeń. Wysokość emerytury jest konsekwencją przepisów prawa, a złożenie wniosku emerytalnego wkrótce po zakończeniu ubezpieczenia nie deprecjonuje faktu rzeczywistego wykonywania zlecenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zmienia zaskarżoną decyzję
Strona wygrywająca
P. X. (1)

Strony

NazwaTypRola
P. X. (1)osoba_fizycznaodwołująca się
(...) (...) (...) sp. z o.o. w E.spółkapłatnik składek
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w E.organ_państwowyorgan rentowy

Przepisy (11)

Główne

u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoby fizyczne wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

u.s.u.s. art. 12 § ust. 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia podlegają obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu.

u.s.u.s. art. 11 § ust. 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia podlegają dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu na swój wniosek.

Pomocnicze

k.c. art. 83 § § 1

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący pozorności czynności prawnej, który był podstawą argumentacji ZUS.

k.p.c. art. 477¹⁴ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oddalenia odwołania od decyzji organu rentowego.

k.p.c. art. 477¹⁴ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zmiany decyzji organu rentowego.

k.p.c. art. 6

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólna reguła dowodowa dotycząca ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zasad odpowiedzialności za wynik procesu i zasądzenia kosztów.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zwrotu kosztów procesu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 9 § § 2

Określa stawkę minimalną kosztów zastępstwa procesowego w sprawach o świadczenia z ubezpieczeń społecznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa zlecenia była faktycznie wykonywana. • Zakres obowiązków, czas pracy i wynagrodzenie potwierdzają rzeczywisty charakter umowy. • Potrzeba zatrudnienia przez płatnika składek była realna. • Krótki okres trwania umowy nie świadczy o jej pozorności. • Przyczyna rozwiązania umowy była uzasadniona. • Okoliczności podnoszone przez ZUS (pierwsze zgłoszenie, dysproporcja składek, moment wniosku emerytalnego) nie dowodzą pozorności umowy.

Odrzucone argumenty

Umowa zlecenia miała charakter pozorny. • Umowa służyła wyłącznie uzyskaniu prawa do emerytury. • Krótki okres zatrudnienia jest niewiarygodny. • Wysokość wpłaconych składek jest rażąco niewspółmierna do uzyskiwanej emerytury.

Godne uwagi sformułowania

umowa zlecenia była przez odwołującą się faktycznie realizowana • nie budzi również wątpliwości Sądu, że po stronie płatnika składek istniała realna potrzeba zatrudnienia osoby do wykonywania czynności porządkowych • Okoliczność, że umowa zlecenia obowiązywała stosunkowo krótko, tj. przez okres 2,5 miesiąca, nie może sama w sobie świadczyć o jej pozorności • subiektywne pobudki, jakimi mogła kierować się odwołująca, decydując się na podjęcie zatrudnienia w krótkim okresie poprzedzającym osiągnięcie wieku emerytalnego, pozostają bez znaczenia dla oceny ważności i skuteczności zawartej umowy, o ile – tak jak w niniejszej sprawie – umowa ta była wykonywana

Skład orzekający

Renata Gąsior

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że faktyczne wykonywanie umowy zlecenia, nawet przez krótki okres i w kontekście zbliżającego się wieku emerytalnego, skutkuje obowiązkiem objęcia ubezpieczeniami społecznymi, a okoliczności podnoszone przez ZUS jako dowód pozorności nie zawsze są wystarczające."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a ocena pozorności umowy zawsze wymaga indywidualnej analizy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd interpretuje pojęcie pozorności umowy zlecenia w kontekście ubezpieczeń społecznych, co jest istotne dla wielu osób pracujących na umowach cywilnoprawnych.

“Czy krótka umowa zlecenie i wiek emerytalny to powód do odmowy ubezpieczeń? Sąd wyjaśnia.”

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 360 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst