Orzeczenie · 2025-04-08

VII SA/Wa 2905/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-04-08
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zabytkiarcheologiadepozytochrona zabytkówpostępowanie administracyjnestrona postępowaniainteres prawnyrzeczy znalezionekodeks cywilnykodeks postępowania administracyjnego

Sprawa dotyczyła skargi W. Stowarzyszenia H. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, która umorzyła postępowanie odwoławcze. Organ II instancji uznał, że Stowarzyszenie nie jest stroną postępowania, ponieważ decyzja o przekazaniu zabytków w depozyt dotyczy muzeum, a nie znalazcy. Stowarzyszenie odwołało się, zarzucając naruszenie przepisów KPA i ustawy o ochronie zabytków, argumentując, że organ I instancji nie dokonał właściwej kwalifikacji znalezionych przedmiotów, a część z nich może nie być zabytkami archeologicznymi, co otwiera drogę do ich nabycia przez znalazcę na podstawie Kodeksu cywilnego i ustawy o rzeczach znalezionych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że kluczowe jest ustalenie, czy wszystkie przekazywane przedmioty są zabytkami archeologicznymi. Wskazał, że protokół oględzin sugeruje, iż tylko jeden przedmiot jest zabytkiem archeologicznym, a pozostałe zabytkami ruchomymi. Brak właściwej klasyfikacji przez organy konserwatorskie pozbawia znalazcę możliwości dochodzenia swoich praw, w tym potencjalnego nabycia własności przedmiotów niebędących zabytkami. Sąd uznał, że Stowarzyszenie posiadało interes prawny do bycia stroną postępowania, a organ odwoławczy naruszył przepisy KPA, nie wyjaśniając statusu strony i autorytarnie umarzając postępowanie. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie statusu strony w postępowaniach dotyczących zabytków, znaczenie interesu prawnego znalazcy, obowiązki organów w zakresie wyjaśniania statusu procesowego strony.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z klasyfikacją zabytków archeologicznych i ruchomych oraz prawami znalazcy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy stowarzyszenie, które znalazło przedmioty, posiada status strony w postępowaniu dotyczącym przekazania tych przedmiotów w depozyt, jeśli część z nich może nie być zabytkami archeologicznymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, stowarzyszenie posiada status strony, ponieważ ma interes prawny w ustaleniu klasyfikacji znalezionych przedmiotów, co może wpływać na możliwość nabycia przez nie własności przedmiotów niebędących zabytkami.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak właściwej klasyfikacji przedmiotów przez organy konserwatorskie pozbawia znalazcę możliwości dochodzenia swoich praw, w tym potencjalnego nabycia własności przedmiotów niebędących zabytkami. Dlatego stowarzyszenie ma interes prawny do bycia stroną postępowania.

Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając skarżące stowarzyszenie za podmiot nieuprawniony do wniesienia odwołania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy naruszył przepisy KPA, nie wyjaśniając statusu strony i autorytarnie umarzając postępowanie, co prowadzi do nierozpoznania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organ odwoławczy powinien był wyjaśnić rolę podmiotu wnoszącego środek zaskarżenia i udzielić wskazówek, zamiast autorytarnie odmawiać statusu strony. Brak tych działań narusza art. 9 KPA i art. 7 KPA.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 września 2024 r. znak: DOZ-APN.650.177.2024.WK, która umorzyła postępowanie odwoławcze.

Przepisy (9)

Główne

u.o.z.i.o.z. art. 35 § ust. 3

Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

Określa miejsce przechowywania zabytków archeologicznych, przekazując je w depozyt muzeum lub innej jednostce.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania administracyjnego - każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie.

Pomocnicze

u.o.z.i.o.z. art. 35 § ust. 1

Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

Przedmioty będące zabytkami archeologicznymi stanowią własność Skarbu Państwa.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do umorzenia postępowania odwoławczego.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu udzielania wyjaśnień i wskazówek stronom.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

u.r.z. art. 3

Ustawa o rzeczach znalezionych

Przepisów ustawy nie stosuje się do zabytków archeologicznych.

k.c. art. 187 § § 1

Kodeks cywilny

Reguluje możliwość nabycia własności przez znalazcę rzeczy znalezionej.

k.c. art. 189

Kodeks cywilny

Reguluje nabycie własności rzeczy znalezionej w okolicznościach wskazujących na bezcelowość poszukiwania właściciela.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stowarzyszenie posiada interes prawny do bycia stroną postępowania, ponieważ organ I instancji nie dokonał właściwej kwalifikacji znalezionych przedmiotów, a część z nich może nie być zabytkami archeologicznymi, co otwiera drogę do ich nabycia przez znalazcę. • Organ odwoławczy naruszył przepisy KPA, nie wyjaśniając statusu strony i autorytarnie umarzając postępowanie.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy argumentował, że Stowarzyszenie nie jest stroną postępowania, ponieważ decyzja o przekazaniu zabytków w depozyt dotyczy muzeum, a nie znalazcy.

Godne uwagi sformułowania

Błędne uznanie za stronę przez organ nie kreuje przymiotu strony. • Krąg stron w postępowaniu administracyjnym musi być badany w oparciu o art. 28 k.p.a. • Brak jest przy tym definicji legalnej pojęcia interesu prawnego. • O posiadaniu przymiotu strony rozstrzyga organ, badając, czy istnieje obiektywna potrzeba ochrony prawnej jednostki żądającej takiej ochrony. • Wydanie decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze wobec uznania braku interesu prawnego podmiotu odwołującego się od decyzji pierwszoinstancyjnej prowadzi bowiem do nierozpoznania sprawy przez organ odwoławczy.

Skład orzekający

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

przewodniczący

Włodzimierz Kowalczyk

sprawozdawca

Iwona Ścieszka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie statusu strony w postępowaniach dotyczących zabytków, znaczenie interesu prawnego znalazcy, obowiązki organów w zakresie wyjaśniania statusu procesowego strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z klasyfikacją zabytków archeologicznych i ruchomych oraz prawami znalazcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy interesujących kwestii prawnych związanych z własnością znalezionych przedmiotów, w tym potencjalnych zabytków, co może być ciekawe dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i cywilnym.

Czy znalezione skarby należą do znalazcy? Sąd rozstrzyga o prawach do zabytków.

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Sektor

kultura

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst