VI SA/Wa 2164/21Kara pieniężną za bledne ustawienie urządzenia do opłat drogowych
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi S. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która nałożyła na niego karę pieniężną w wysokości 750 zł. Kara została nałożona za naruszenie obowiązku wprowadzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu do urządzenia pokładowego viaBox podczas przejazdu po drodze krajowej w dniu 3 grudnia 2020 r. Skarżący nie przełączył urządzenia w tryb poboru opłaty dla pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 ton, co skutkowało uiszczeniem niższej opłaty. Skarżący podnosił, że naruszenie wynikało z błędu użytkownika (jest obcokrajowcem) oraz zarzucał organowi opieszałość w postępowaniu, która doprowadziła do skumulowania naruszeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność za naruszenie obowiązku wprowadzenia prawidłowych danych do urządzenia poboru opłat ma charakter obiektywny i nie zależy od winy kierowcy. Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o drogach publicznych, a skarżący nie wykazał istnienia przesłanek do zastosowania przepisów o odstąpieniu od nałożenia kary (art. 189f K.p.a.) ani o niepodleganiu ukaraniu (art. 189e K.p.a.). Sąd wskazał również, że organ wszczął postępowanie w terminie i zachował zasady dotyczące nakładania kar za naruszenia w ciągu jednej doby. Sąd zasugerował skarżącemu możliwość wystąpienia o ulgę w wykonaniu kary na podstawie art. 189k K.p.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności za naruszenia przepisów dotyczących opłat elektronicznych na drogach publicznych oraz brak możliwości uwolnienia się od kary z powodu błędu użytkownika lub opieszałości organu.
Dotyczy konkretnego systemu poboru opłat (viaBox) i przepisów ustawy o drogach publicznych. Interpretacja odpowiedzialności obiektywnej może mieć zastosowanie analogiczne do innych deliktów administracyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy naruszenie obowiązku wprowadzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu do urządzenia poboru opłat elektronicznych, skutkujące uiszczeniem niższej opłaty, uzasadnia nałożenie administracyjnej kary pieniężnej, nawet jeśli wynika z błędu użytkownika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie to uzasadnia nałożenie kary pieniężnej, ponieważ odpowiedzialność w tym zakresie ma charakter obiektywny i jest niezależna od winy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy ustawy o drogach publicznych (art. 13i ust. 4a, art. 13k ust. 3 pkt 2) przewidują nałożenie kary pieniężnej za naruszenie obowiązku wprowadzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu do urządzenia pokładowego. Odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny, co oznacza, że nie jest zależna od winy sprawcy, a jedynie od samego faktu zaistnienia naruszenia.
Czy opieszałość organu w wszczęciu postępowania administracyjnego może stanowić podstawę do uchylenia decyzji nakładającej karę pieniężną, jeśli naruszenia kumulowały się w czasie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opieszałość organu, jeśli mieści się w terminach ustawowych, nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji, a zarzuty dotyczące przewlekłości należy kierować w trybie skargi na bezczynność.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ wszczął postępowanie w terminie (w tym samym dniu co kontrola mobilna) i zachował ustawowe terminy przedawnienia. Zarzut opieszałości nie znalazł potwierdzenia w materiale sprawy i nie mógł stanowić podstawy do uchylenia decyzji, która ma charakter związany.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (42)
Główne
u.d.p. art. 13k § 3 pkt 2
Ustawa o drogach publicznych
u.d.p. art. 13 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o drogach publicznych
u.d.p. art. 13 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o drogach publicznych
Obowiązek ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych (w tym zespołów pojazdów o dmc powyżej 3,5 tony).
u.d.p. art. 13ha § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
Opłata elektroniczna jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach.
u.d.p. art. 13ha § ust. 2
Ustawa o drogach publicznych
Sposób ustalania opłaty elektronicznej jako iloczyn liczby kilometrów i stawki za kilometr.
u.d.p. art. 13hc § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
Zasada uiszczania opłaty elektronicznej w systemie elektronicznego poboru opłat.
u.d.p. art. 13i § ust. 4a
Ustawa o drogach publicznych
Obowiązek kierującego pojazdem wyposażonym w urządzenie do poboru opłat, polegający na wprowadzeniu do urządzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu.
u.d.p. art. 13i § ust. 4b
Ustawa o drogach publicznych
Obowiązek właściciela, posiadacza lub użytkownika pojazdu do używania urządzenia zgodnie z jego przeznaczeniem.
u.d.p. art. 13k § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
Kara pieniężna za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej.
u.d.p. art. 13k § ust. 2 pkt 1
Ustawa o drogach publicznych
Kara pieniężna za naruszenie obowiązku wprowadzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu (art. 13i ust. 4a).
u.d.p. art. 13k § ust. 2 pkt 2
Ustawa o drogach publicznych
Kara pieniężna za naruszenie obowiązku używania urządzenia zgodnie z przeznaczeniem (art. 13i ust. 4b), jeśli skutkuje to uiszczeniem opłaty w niepełnej wysokości.
u.d.p. art. 13k § ust. 3 pkt 1
Ustawa o drogach publicznych
Wysokość kary pieniężnej (250 zł) za naruszenie z art. 13k ust. 2 pkt 1 w przypadku zespołu pojazdów z samochodem osobowym i przyczepą.
u.d.p. art. 13k § ust. 3 pkt 2
Ustawa o drogach publicznych
Wysokość kary pieniężnej (750 zł) za naruszenie z art. 13k ust. 2 pkt 1 w pozostałych przypadkach (w tym dla zespołu pojazdów o dmc powyżej 12 ton).
Pomocnicze
K.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 107
Kodeks postępowania administracyjnego
u.d.p. art. 13k § ust. 5
Ustawa o drogach publicznych
u.d.p. art. 13k § ust. 6 pkt 2
Ustawa o drogach publicznych
u.d.p. art. 131 § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej
u.t.d. art. 50 § pkt 1 lit. j)
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 51 § ust. 6 pkt 1 lit. b)
Ustawa o transporcie drogowym
Konstytucja RP art. 83
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Kierujący pojazdami samochodowymi oraz właściciele/posiadacze tychże pojazdów mają obowiązek znać podstawowy zakres przepisów dotyczących dróg publicznych.
K.p.a. art. 189f
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 189e
Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) – c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.p. art. 2 § pkt 33
Ustawa o drogach publicznych
Definicja pojazdu samochodowego, obejmująca także zespół pojazdów z przyczepą o dmc powyżej 3,5 tony.
u.d.p. art. 13i § ust. 3
Ustawa o drogach publicznych
Obowiązek oferowania urządzenia do poboru opłat przez podmioty pobierające opłaty.
u.d.p. art. 13k § ust. 4
Ustawa o drogach publicznych
Podmiot odpowiedzialny za karę pieniężną (właściciel, posiadacz, użytkownik).
u.d.p. art. 13k § ust. 5
Ustawa o drogach publicznych
Podmiot odpowiedzialny za karę pieniężną (kierujący pojazdem).
u.d.p. art. 13k § ust. 6 pkt 2
Ustawa o drogach publicznych
Ograniczenie nakładania kar pieniężnych za naruszenia stwierdzone w trakcie jednej doby.
u.d.p. art. 13k § ust. 7
Ustawa o drogach publicznych
Definicja doby dla celów stosowania art. 13k ust. 6.
u.d.p. art. 13n
Ustawa o drogach publicznych
Termin przedawnienia do nałożenia kar pieniężnych (6 miesięcy, obecnie 9 miesięcy).
K.p.a. art. 12 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek załatwiania spraw niezwłocznie.
K.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.
K.p.a. art. 189k § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej.
u.r.d. art. 2 § pkt 33
Ustawa o ruchu drogowym
u.d.p. art. 13ha § ust. 3
Ustawa o drogach publicznych
Kategorie pojazdów dla celów poboru opłat.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność za naruszenie obowiązku wprowadzenia prawidłowych danych do urządzenia poboru opłat ma charakter obiektywny. • Organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o drogach publicznych. • Nie zaistniały przesłanki do zastosowania przepisów o odstąpieniu od nałożenia kary lub niepodleganiu ukaraniu. • Organ wszczął postępowanie w terminie i zachował zasady dotyczące kar za naruszenia w ciągu doby.
Odrzucone argumenty
Naruszenie wynikało z błędu użytkownika (obcokrajowca) i nie powinno skutkować karą. • Organ dopuścił do skumulowania naruszeń poprzez opieszałość w postępowaniu. • Wątpliwość co do poprawności numeracji i dat wydania decyzji w sprawach skarżącego.
Godne uwagi sformułowania
odpowiedzialność ma charakter obiektywny, co oznacza, że jest ona niezależna od winy sprawcy naruszenia • decyzje w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku uiszczania opłat elektronicznych mają charakter decyzji związanych • brak tu żadnego luzu decyzyjnego
Skład orzekający
Zdzisław Romanowski
przewodniczący-sprawozdawca
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
sędzia
Magdalena Maliszewska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności za naruszenia przepisów dotyczących opłat elektronicznych na drogach publicznych oraz brak możliwości uwolnienia się od kary z powodu błędu użytkownika lub opieszałości organu."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego systemu poboru opłat (viaBox) i przepisów ustawy o drogach publicznych. Interpretacja odpowiedzialności obiektywnej może mieć zastosowanie analogiczne do innych deliktów administracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat drogowych i odpowiedzialności kierowców/przewoźników. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład rutynowej interpretacji przepisów dotyczących odpowiedzialności obiektywnej w prawie administracyjnym.
“Błąd w viaBox kosztuje 750 zł? Sąd wyjaśnia, dlaczego nie ma litości dla kierowców.”
Dane finansowe
WPS: 750 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.