Orzeczenie · 2025-10-03

VI SA/Wa 1067/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-10-03
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
ubezpieczenie zdrowotnedziałalność gospodarczaNFZZUSpodleganie ubezpieczeniuokres ubezpieczeniapostępowanie administracyjnezakres wniosku

Sprawa dotyczyła skargi K. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, która potwierdziła ustalenie organu I instancji, że Skarżący nie podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia 7 listopada 2019 r. Skarżący nie kwestionował tego faktu, ale zarzucał organom obu instancji, że nie rozstrzygnęły kwestii jego niepodlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu również w okresie poprzedzającym 7 listopada 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, opierając się na przepisach ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w szczególności art. 109. Sąd podkreślił, że postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który dotyczył wyłącznie okresu od 7 listopada 2019 r. Zgodnie z art. 109 ust. 1 i 3 ustawy, organy NFZ były związane zakresem tego wniosku i nie mogły wyjść poza niego, rozstrzygając o okresie wcześniejszym. Sąd stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły, iż po dacie 7 listopada 2019 r. działalność gospodarcza Skarżącego nie była prowadzona, co skutkowało brakiem obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego od tego momentu. W związku z tym, że organy działały w granicach zakreślonych wnioskiem ZUS, a Skarżący nie podlegał ubezpieczeniu od wskazanej daty, skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zakresu postępowania administracyjnego w sprawach ubezpieczenia zdrowotnego, w szczególności związania organu treścią wniosku ZUS.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek ZUS dotyczy konkretnego okresu, a strona domaga się rozstrzygnięcia o okresie wcześniejszym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o ustalenie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, jest związany zakresem czasowym tego wniosku, czy może rozszerzyć rozstrzygnięcie na okres poprzedzający datę wskazaną we wniosku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organ administracji jest związany zakresem czasowym wniosku inicjującego postępowanie i nie może rozstrzygać o okresie nieobjętym tym wnioskiem.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 109 ustawy o świadczeniach, organ rozpatruje indywidualne sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego na wniosek. W przypadku wniosku ZUS o ustalenie braku obowiązku ubezpieczenia od konkretnej daty, organ NFZ może rozstrzygać tylko co do tego okresu, a nie okresu wcześniejszego.

Czy Skarżący podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej pod firmą M. w okresie poprzedzającym 7 listopada 2019 r.?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygał tej kwestii, ponieważ organ administracji był związany zakresem wniosku ZUS, który dotyczył okresu od 7 listopada 2019 r.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji nie miały kompetencji do rozstrzygnięcia o okresie poprzedzającym datę wskazaną we wniosku ZUS, mimo że Skarżący domagał się takiego rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę K. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia.

Przepisy (13)

Główne

u.ś.o.z. art. 109 § 1, 2, 3, 3a, 4

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Określa kompetencje Prezesa NFZ w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego, w tym możliwość rozpatrywania wniosków ZUS i związanie organu zakresem wniosku.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, gdy sąd uzna, że brak jest podstaw do jej uwzględnienia.

Pomocnicze

u.ś.o.z. art. 66 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Określa krąg osób podlegających obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej.

u.ś.o.z. art. 69 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Określa terminy powstania i wygaśnięcia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego.

u.s.u.s. art. 8 § 6

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Definiuje osobę prowadzącą działalność pozarolniczą.

u.s.u.s. art. 13 § pkt 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Określa okres objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego osób prowadzących działalność pozarolniczą.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy do uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji.

p.u.s.a. art. 1 § § 1, § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia funkcjonowania ochrony zdrowia w związku z epidemią COVID-19 oraz po jej ustaniu art. 40 § ust. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji są związane zakresem czasowym wniosku inicjującego postępowanie i nie mogą rozstrzygać o okresie nieobjętym tym wnioskiem.

Odrzucone argumenty

Organy powinny rozstrzygnąć o niepodleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego również w okresie poprzedzającym datę wskazaną we wniosku ZUS.

Godne uwagi sformułowania

organy były związane zakresem żądania, sformułowanym we wniosku z dnia 27 lutego 2020 roku, inicjującym postepowanie administracyjne • nie posiadali możliwości wyjścia poza ten wniosek, będąc związanymi treścią tegoż wniosku inicjującego postępowanie • wpis dotyczący prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej pod firmą M. został wykreślony z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej z dniem 7 listopada 2019 roku

Skład orzekający

Tomasz Sałek

przewodniczący-sprawozdawca

Agnieszka Łąpieś-Rosińska

członek

Grzegorz Nowecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zakresu postępowania administracyjnego w sprawach ubezpieczenia zdrowotnego, w szczególności związania organu treścią wniosku ZUS."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek ZUS dotyczy konkretnego okresu, a strona domaga się rozstrzygnięcia o okresie wcześniejszym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą zakresu postępowania administracyjnego i związania organu treścią wniosku, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i ubezpieczeniowego.

Czy ZUS może zmusić NFZ do rozstrzygnięcia o przeszłości, której nie objął swoim wnioskiem?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst