VI KZ 442/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Elblągu rozpoznał zażalenie prokuratora na postanowienie Sądu Rejonowego w Elblągu o umorzeniu postępowania karnego przeciwko prokurator B. K., oskarżonej o czyn z art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd Rejonowy umorzył postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k., stwierdzając brak wymaganego zezwolenia na ściganie, ponieważ uchwała Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym, zezwalająca na pociągnięcie prokurator B.K. do odpowiedzialności karnej, została utrzymana w mocy przez Izbę Dyscyplinarną Sądu Najwyższego, która zdaniem sądu nie spełniała kryteriów niezależnego i bezstronnego sądu w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 KPP oraz art. 6 ust. 1 EKPC. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, podzielając argumentację sądu pierwszej instancji. Podkreślono, że Izba Dyscyplinarna SN, ze względu na sposób jej utworzenia i funkcjonowania, nie była sądem w rozumieniu konstytucyjnym i konwencyjnym, a jej orzeczenia nie mogły skutecznie zezwolić na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej. W związku z tym, brak wymaganego zezwolenia stanowił negatywną przesłankę procesową skutkującą koniecznością umorzenia postępowania. Sąd odwoławczy odniósł się do licznych orzeczeń TSUE, ETPCz i SN, które podważały status Izby Dyscyplinarnej, a także do argumentacji prokuratora kwestionującego tezę o braku właściwości Izby Dyscyplinarnej i domagającego się merytorycznego rozpoznania sprawy. Sąd Okręgowy uznał, że stanowisko sądu pierwszej instancji było prawidłowe i zgodne z utrwalonym orzecznictwem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie konieczności badania statusu organów wydających zezwolenia na ściganie pod kątem niezależności i bezstronności, zwłaszcza w kontekście immunitetów.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z funkcjonowaniem Izby Dyscyplinarnej SN i jej wpływu na postępowania karne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy brak wymaganego zezwolenia na ściganie prokuratora zachodzi, gdy uchwała sądu dyscyplinarnego zezwalająca na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej została utrzymana w mocy przez Izbę Dyscyplinarną SN, która nie spełniała kryteriów niezależnego i bezstronnego sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak wymaganego zezwolenia na ściganie zachodzi, ponieważ Izba Dyscyplinarna SN nie była sądem w rozumieniu konstytucyjnym i konwencyjnym, a jej orzeczenia nie mogły skutecznie zezwolić na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na orzecznictwie TSUE, ETPCz i SN, które kwestionują status Izby Dyscyplinarnej SN jako sądu konstytucyjnego. Brak spełnienia wymogów niezależności i bezstronności przez Izbę Dyscyplinarną skutkuje bezskutecznością jej orzeczeń w przedmiocie zezwolenia na ściganie, co stanowi negatywną przesłankę procesową.
Czy sąd powszechny jest uprawniony do kwestionowania mocy prawnej regulacji ustawowych dotyczących organizacji Sądu Najwyższego i Izby Dyscyplinarnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd powszechny jest zobowiązany do stosowania prawa unijnego i konwencyjnego, które mają pierwszeństwo przed prawem krajowym, a w przypadku sprzeczności, może odmówić zastosowania przepisów krajowych, które naruszają standardy konstytucyjne i konwencyjne.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podkreślił zasadę pierwszeństwa prawa unijnego i konwencyjnego oraz obowiązek sądów krajowych do zapewnienia ochrony praw jednostki. Orzeczenia TSUE i ETPCz, kwestionujące status Izby Dyscyplinarnej, wiążą polskie sądy, nawet jeśli Trybunał Konstytucyjny wydał odmienne orzeczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. K. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| Prokurator Okręgowy w Legnicy | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
Przepisy (10)
Główne
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 10
Kodeks postępowania karnego
Brak wymaganego zezwolenia na ściganie stanowi negatywną przesłankę procesową skutkującą umorzeniem postępowania.
k.k. art. 231 § § 1
Kodeks karny
Przestępstwo niedopełnienia obowiązków służbowych przez funkcjonariusza publicznego.
k.k. art. 12
Kodeks karny
Czyn popełniony w krótkich odstępach czasu w wykonaniu tego samego zamiaru.
Pomocnicze
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia.
k.p.k. art. 632 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Obciążenie kosztami procesu Skarb Państwa.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Nienależyta obsada sądu jako bezwzględna przyczyna odwoławcza.
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. dotycząca utworzenia Izby Dyscyplinarnej.
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. dotycząca Krajowej Rady Sądownictwa.
Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 42a § § 1 i 2
Zakaz kwestionowania umocowania sądów i trybunałów przez sądy powszechne.
k.k. art. 104
Kodeks karny
Przedawnienie karalności przestępstwa nie biegnie w przypadku braku wymaganego zezwolenia na ściganie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Izba Dyscyplinarna Sądu Najwyższego nie spełniała kryteriów niezależnego i bezstronnego sądu konstytucyjnego. • Orzeczenia Izby Dyscyplinarnej SN w przedmiocie zezwolenia na ściganie prokuratora są bezskuteczne. • Brak wymaganego zezwolenia na ściganie stanowi negatywną przesłankę procesową skutkującą umorzeniem postępowania. • Prawo unijne i konwencyjne mają pierwszeństwo przed prawem krajowym, a sądy krajowe są zobowiązane do ich stosowania.
Odrzucone argumenty
Prokurator argumentował, że Izba Dyscyplinarna SN była właściwym organem do wydania zezwolenia na ściganie, a jej orzeczenia były skuteczne. • Prokurator kwestionował prawo sądu powszechnego do oceny konstytucyjności orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. • Prokurator twierdził, że umorzenie postępowania z powodu braku zezwolenia na ściganie prowadzi do bezkarności i narusza zasadę równości wobec prawa.
Godne uwagi sformułowania
Izba Dyscyplinarna Sądu Najwyższego nigdy nie była sądem w znaczeniu wynikającym z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 EKPC oraz art. 47 KPP. • Orzeczenie sądu prawnie nie istnieje, gdy orzeczeniu brak jest tego rodzaju elementów, czy warunków, które według ustawy procesowej nadają mu charakter i skutki orzeczenia sądowego. • Bezwzględna podstawa uchylenia orzeczenia niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów jest najpoważniejszym naruszeniem przepisów postępowania karnego i musi być uwzględniania z urzędu.
Skład orzekający
Krzysztof Korzeniewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie konieczności badania statusu organów wydających zezwolenia na ściganie pod kątem niezależności i bezstronności, zwłaszcza w kontekście immunitetów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z funkcjonowaniem Izby Dyscyplinarnej SN i jej wpływu na postępowania karne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 9/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności, niezależności sądownictwa i wpływu orzecznictwa międzynarodowego na polski porządek prawny, co jest tematem o dużym znaczeniu publicznym i prawniczym.
“Czy Izba Dyscyplinarna SN była sądem? Kluczowa decyzja o umorzeniu sprawy prokuratora.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.