Orzeczenie · 2024-04-29

V PA 80/23Oddalenie powodztwa o odszkodowanie za nierówne traktowanie w służbie więziennej

Sąd
Sąd Okręgowy w Opolu
Miejsce
Opole
Data
2024-04-29
SAOSPrawo pracynierówne traktowanie w zatrudnieniuŚredniaokręgowy
nierówne traktowaniedyskryminacjaodszkodowanieSłużba Więziennadodatki do uposażeniaKodeks pracyrówność w zatrudnieniuapelacjauzasadnienie

Sąd Okręgowy w Opolu rozpoznał apelację pozwanego Skarbu Państwa - Zakładu Karnego w G. od wyroku Sądu Rejonowego w Opolu, który zasądził na rzecz powoda K. L. odszkodowanie z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu. Sąd Rejonowy uznał, że pozwany naruszył przepisy Kodeksu pracy, nie przyznając powodowi dodatku modernizacyjnego. Sąd Okręgowy, zmieniając zaskarżony wyrok w całości, oddalił powództwo. Sąd II instancji uznał, że Sąd Rejonowy błędnie zastosował przepisy Kodeksu pracy dotyczące równego traktowania i dyskryminacji. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że zmiana w obliczaniu dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Służby Więziennej wynikała ze zmiany przepisów powszechnie obowiązujących i miała na celu zapewnienie wszystkim funkcjonariuszom podwyżki uposażenia co najmniej o określoną kwotę. W przypadku powoda, wzrost dodatku za wysługę lat, wynikający z doliczenia okresu pracy "w cywilu", wraz ze wzrostem dodatku za stopień, zrealizował zakładaną podwyżkę, co skutkowało brakiem przyznania dodatku modernizacyjnego. Sąd Okręgowy podkreślił, że przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 marca 2022 r. nie gwarantowały przyznania dodatku modernizacyjnego w określonej wysokości, a jego brak w przypadku powoda był konsekwencją zastosowania innych mechanizmów zwiększających jego uposażenie, zgodnie z obowiązującymi regulacjami. Sąd uznał, że nie doszło do dyskryminacji, ponieważ cel podwyżki uposażeń został osiągnięty, a powód nie wykazał, aby jego praca była bardziej wartościowa lub wykonywana w gorszych warunkach niż u innych funkcjonariuszy. W związku z tym, Sąd Okręgowy oddalił powództwo i odstąpił od obciążania powoda kosztami procesu, uznając przypadek za szczególnie uzasadniony na podstawie art. 102 k.p.c.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Służby Więziennej w kontekście zasady równego traktowania i dyskryminacji, a także zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach pracowniczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Więziennej i konkretnych przepisów wykonawczych. Ocena zgodności rozporządzenia z prawem może być przedmiotem dalszych sporów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zmiana przepisów dotyczących dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Służby Więziennej, skutkująca brakiem przyznania dodatku modernizacyjnego jednemu z funkcjonariuszy, stanowi naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu i dyskryminację?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana przepisów nie stanowi naruszenia zasady równego traktowania ani dyskryminacji, jeśli cel podwyżki uposażeń został osiągnięty poprzez inne składniki wynagrodzenia, a regulacje są zgodne z prawem.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że zmiana przepisów dotyczących dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Służby Więziennej była uzasadniona i miała na celu zapewnienie wszystkim funkcjonariuszom minimalnej podwyżki. W przypadku powoda, podwyżka została zrealizowana poprzez zwiększenie dodatku za wysługę lat i dodatku za stopień, co skutkowało brakiem przyznania dodatku modernizacyjnego. Sąd stwierdził, że takie rozwiązanie nie narusza zasady równego traktowania, ponieważ ostateczny wzrost wynagrodzenia powoda nie był niższy od wzrostu wynagrodzenia innych funkcjonariuszy, a regulacje były zgodne z prawem.

Czy rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 marca 2022 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej jest zgodne z Konstytucją RP i przepisami prawa pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rozporządzenie jest zgodne z Konstytucją RP i przepisami prawa pracy, ponieważ nie narusza zasady równego traktowania w zatrudnieniu.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że rozporządzenie nie narusza zasady równego traktowania, gdyż jego celem było wyrównanie poziomu uposażeń funkcjonariuszy, a zastosowane mechanizmy (doliczenie stażu pracy, dodatki) realizowały ten cel bez dyskryminacji. Sąd odrzucił argumentację sądu pierwszej instancji o niezgodności rozporządzenia z Konstytucją.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zmiana wyroku i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Zakład Karny w G.

Strony

NazwaTypRola
K. L.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Zakład Karny w G.instytucjapozwany

Przepisy (13)

Główne

k.p. art. 18 3d

Kodeks pracy

Nieprawidłowe zastosowanie przepisu przez Sąd Rejonowy, który zasądził odszkodowanie mimo braku przesłanek z tego przepisu.

k.p. art. 18 3a § § 1

Kodeks pracy

Zasada równego traktowania w zatrudnieniu, która ma zastosowanie również do funkcjonariuszy Służby Więziennej.

k.p. art. 18 3c § § 1

Kodeks pracy

Prawo pracowników do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub pracę o jednakowej wartości.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd drugiej instancji.

Ustawa o Służbie Więziennej art. 6

Koszty związane z funkcjonowaniem Służby Więziennej są pokrywane z budżetu państwa.

Ustawa o Służbie Więziennej

Dyrektor jednostki nie posiada pełnej samodzielności w zakresie kształtowania stosunku służbowego funkcjonariuszy.

Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o ustanowieniu „Programu modernizacji Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Ochrony Państwa w latach 2022 - 2025", o ustanowieniu „Programu modernizacji Służby Więziennej w latach 2022-2025" oraz o zmianie ustawy o Policji i niektórych innych ustaw art. 19

Nowelizacja ustawy o Służbie Więziennej w zakresie dodatków do uposażenia zasadniczego o charakterze stałym.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 marca 2022 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej art. 6 § pkt 2

Dodatek służbowy może składać się z części ustalonej zgodnie z zasadami realizacji podwyżki uposażeń funkcjonariuszy od 1 stycznia 2022 r. (tzw. część modernizacyjna).

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 marca 2022 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej art. 9

W przypadku ustalenia wysokości dodatku za wysługę lat w trybie określonym w § 2 ust. 2, dodatek służbowy ulega odpowiedniemu obniżeniu z części określonej w § 6 pkt 2.

Ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania art. 1 § ust. 1

Katalog kryteriów dyskryminujących.

Pomocnicze

k.p. art. 233 § § 1

Kodeks pracy

Naruszenie przepisu poprzez błędne uznanie, że pozwany nie wykazał obiektywnych przyczyn nieprzyznania powodowi spornego dodatku.

k.p. art. 78 § § 1

Kodeks pracy

Wynagrodzenie za pracę powinno odpowiadać rodzajowi pracy, kwalifikacjom, ilości i jakości świadczonej pracy.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odstąpienia od obciążania strony przegrywającej kosztami postępowania w wypadkach szczególnie uzasadnionych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana przepisów dotyczących dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Służby Więziennej była uzasadniona i miała na celu zapewnienie minimalnej podwyżki dla wszystkich. • Brak przyznania powodowi dodatku modernizacyjnego był konsekwencją doliczenia mu okresu pracy "w cywilu", co zwiększyło jego dodatek za wysługę lat, realizując tym samym cel podwyżki. • Ostateczny wzrost wynagrodzenia powoda nie był niższy od wzrostu wynagrodzenia innych funkcjonariuszy, co wyklucza dyskryminację. • Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 marca 2022 r. jest zgodne z prawem i nie narusza zasady równego traktowania. • Powód nie wykazał, aby jego praca była bardziej wartościowa lub wykonywana w gorszych warunkach niż u innych funkcjonariuszy.

Odrzucone argumenty

Sąd Rejonowy błędnie zastosował przepisy Kodeksu pracy dotyczące równego traktowania i dyskryminacji. • Sąd Rejonowy nieprawidłowo ocenił materiał dowodowy, uznając, że pozwany nie wykazał obiektywnych przyczyn nieprzyznania powodowi dodatku. • Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 marca 2022 r. jest niezgodne z Konstytucją RP i przepisami prawa pracy.

Godne uwagi sformułowania

Sąd II instancji nie podziela oceny prawnej przyjętej przez Sąd Rejonowy, gdyż Sąd meriti nieprawidłowo zastosował art. 18 3a i art. 18 3c ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. • W rozpatrywanej sprawie poza sporem było, iż zmiana w obliczaniu wysokości składników uposażenia funkcjonariuszy wynikała ze zmiany przepisów powszechnie obowiązujących i dotyczyła wszystkich funkcjonariuszy Służby Więziennej. • Celem działania dyrektora realizującego obowiązujące go regulacje rozporządzenia było osiągnięcie zakładanego przez ustawodawcę efektu, tj. podniesienie poziomu wynagrodzeń wszystkich funkcjonariuszy co najmniej o 614 zł. • W ostatecznym rozrachunku bezspornie podwyżka wynagrodzenia powoda, jak już wyżej wskazano, nie okazała się niższa od podwyżek wynagrodzenia funkcjonariuszy, którym przyznano tzw. dodatek modernizacyjny. • W ocenie Sądu Okręgowego powód nie był zatem dotknięty nierównym traktowaniem, czy tym bardziej jego kwalifikowaną postacią, czyli dyskryminacją w rozumieniu art. 11 3 , art. 18 3a i następnych k.p.

Skład orzekający

Daniel Chorązki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Służby Więziennej w kontekście zasady równego traktowania i dyskryminacji, a także zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach pracowniczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Więziennej i konkretnych przepisów wykonawczych. Ocena zgodności rozporządzenia z prawem może być przedmiotem dalszych sporów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia równego traktowania w zatrudnieniu, choć w specyficznym kontekście funkcjonariuszy Służby Więziennej. Pokazuje, jak złożone mogą być mechanizmy ustalania wynagrodzeń i jak ważne jest holistyczne podejście do oceny potencjalnej dyskryminacji.

“Czy zmiana przepisów o dodatkach dla więzienników to dyskryminacja? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”

Dane finansowe

WPS: 3010 PLN

odszkodowanie: 3010 PLN

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst