V KZ 44/20

Skazany T.S. wystąpił z wnioskiem o podjęcie z urzędu działań zmierzających do uchylenia wyroku Sądu Apelacyjnego w (…), który zakończył postępowanie karne prawomocnym orzeczeniem. Jako podstawę wskazał oczywistą niesprawiedliwość wyroku, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące postaci zamiaru przypisanego mu przez sąd. Sędzia Sądu Najwyższego, działając na podstawie art. 437 § 1 k.p.k., wydał zarządzenie o uznaniu wniosku za niedopuszczalny i odmówił jego przyjęcia. Skazany złożył zażalenie, argumentując, że jego pismo nie było wnioskiem o wznowienie postępowania, lecz miało na celu uruchomienie działania organu procesowego z urzędu, w oparciu o przesłankę rażącej niesprawiedliwości orzeczenia, o której mowa w art. 440 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie i uznał je za bezzasadne. Wskazał, że postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem, a jego wzruszenie może nastąpić jedynie w drodze nadzwyczajnych środków zaskarżenia, takich jak wznowienie postępowania. Sąd przypomniał enumeratywne podstawy wznowienia postępowania określone w art. 540 § 1-3 k.p.k. oraz art. 540b § 1 k.p.k., w tym możliwość wznowienia z urzędu w przypadku wystąpienia bezwzględnych przyczyn uchylenia orzeczenia (art. 439 k.p.k.). Podkreślono, że wśród tych podstaw nie ma przesłanki rażącej niesprawiedliwości orzeczenia, o której mowa w art. 440 k.p.k., która może być stosowana jedynie na etapie zwykłej kontroli instancyjnej, przed uprawomocnieniem się orzeczenia. W związku z tym, kwestionowanie ustaleń faktycznych dotyczących zamiaru sprawcy nie stanowiło podstawy do podjęcia z urzędu działań zmierzających do wzruszenia prawomocnego wyroku. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.

Zagadnienia prawne (2)

Skład orzekający