Orzeczenie · 2022-12-28

V KK 4/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-12-28
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚrednianajwyższy
oszustwowierzycielezaspokojeniekasacjaSąd Najwyższyprawo karneodpowiedzialność karnaspółka

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego J. Sp. z o.o. od wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim uniewinniający J. M. i K. M. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 301 § 1 k.k. w zb. z art. 300 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Oskarżyciel posiłkowy zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 300 § 2 k.k. i art. 301 k.k., poprzez bezzasadne przyjęcie, że oskarżeni nie wyczerpali znamion czynów zabronionych. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu wskazano, że kasacja powinna obejmować zarzut rażącego naruszenia prawa procesowego lub materialnego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, i że nie można w niej kwestionować ustaleń faktycznych. Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacyjne, wyjaśniając, dlaczego nie doszło do uwzględnienia zarzutu naruszenia prawa materialnego. Sąd Okręgowy trafnie uznał, że zebrany materiał dowodowy nie potwierdził winy ani sprawstwa oskarżonych, ponieważ nie udaremnili ani nie uszczuplili zaspokojenia wierzycieli. Sąd Najwyższy przywołał art. 554 k.c. i art. 31 § 1 k.s.h., wskazując, że istnieją mechanizmy prawne pozwalające wierzycielom dochodzić swoich roszczeń, a czynność wniesienia majątku spółki jako aport nie udaremniła ani nie ograniczyła zaspokojenia wierzycieli. Również darowizna udziałów o niewielkiej wartości nie miała znaczenia dla zaspokojenia wierzycieli. Sąd Najwyższy stwierdził, że argumenty kasacji stanowiły polemikę z ustaleniami faktycznymi i nie przekonywały o naruszeniu prawa materialnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących udaremnienia lub uszczuplenia zaspokojenia wierzyciela w kontekście restrukturyzacji przedsiębiorstwa i odpowiedzialności solidarnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe było wykazanie braku związku przyczynowo-skutkowego i istnienia alternatywnych dróg dochodzenia roszczeń.

Zagadnienia prawne (1)

Czy wniesienie majątku przedsiębiorstwa jako aport na pokrycie udziałów w innej spółce, przy jednoczesnym istnieniu zobowiązań spółki, stanowi udaremnienie lub uszczuplenie zaspokojenia wierzycieli w rozumieniu art. 300 § 2 k.k. i art. 301 § 1 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie działanie nie stanowi udaremnienia ani uszczuplenia zaspokojenia wierzycieli, zwłaszcza gdy istnieją inne mechanizmy prawne pozwalające na dochodzenie roszczeń, a przejęcie zobowiązań przez nową spółkę lub możliwość dochodzenia roszczeń od wspólnika nie zostały wyłączone.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że dla przypisania odpowiedzialności karnej konieczne jest wykazanie związku przyczynowo-skutkowego między zachowaniem sprawcy a skutkiem w postaci braku zaspokojenia wierzyciela. W analizowanej sprawie spółka przejmująca aport stała się odpowiedzialna solidarnie za zobowiązania, a wierzyciele nadal mogli dochodzić swoich roszczeń. Dodatkowo, przepisy k.s.h. pozwalają na dochodzenie roszczeń z majątku wspólnika. Darowizna niewielkiej części udziałów nie miała wpływu na możliwość zaspokojenia wierzycieli.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić kasację
Strona wygrywająca
oskarżeni

Strony

NazwaTypRola
J. M.osoba_fizycznaoskarżony
K. M.osoba_fizycznaoskarżony
J. Sp. z o.o.spółkaoskarżyciel posiłkowy

Przepisy (13)

Główne

k.k. art. 301 § § 1

Kodeks karny

Pojęcie 'ograniczenia' należy traktować tożsamo jak 'uszczuplenie'.

k.k. art. 300 § § 2

Kodeks karny

Dla przypisania odpowiedzialności konieczne jest wykazanie związku przyczynowo-skutkowego między zachowaniem sprawcy a skutkiem w postaci braku całkowitego lub częściowego zaspokojenia wierzyciela.

Pomocnicze

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Kasacja nie może kwestionować ustaleń faktycznych; zarzuty powinny dotyczyć rażącego naruszenia prawa procesowego lub materialnego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

k.c. art. 554

Kodeks cywilny

Nabywca przedsiębiorstwa jest odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za jego zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, chyba że nie wiedział o nich przy dochowaniu należytej staranności.

k.s.h. art. 31 § § 1

Kodeks spółek handlowych

W sytuacji braku perspektyw egzekucji z majątku spółki, wierzyciel może dochodzić swych roszczeń z majątku samego wspólnika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest oczywiście bezzasadna. • Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacyjne. • Nie wykazano związku przyczynowo-skutkowego między działaniem oskarżonych a udaremnieniem lub uszczupleniem zaspokojenia wierzycieli. • Istnieją inne mechanizmy prawne pozwalające na dochodzenie roszczeń przez wierzycieli (art. 554 k.c., art. 31 § 1 k.s.h.). • W kasacji nie można kwestionować ustaleń faktycznych.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego (art. 300 § 2 k.k., art. 301 k.k.) poprzez bezzasadne przyjęcie, że oskarżeni nie wyczerpali znamion czynów zabronionych.

Godne uwagi sformułowania

Kasacja jest oczywiście bezzasadna. • W kasacji nie można kwestionować ustaleń faktycznych. • Dla przypisania odpowiedzialności z tych przepisów konieczne jest przede wszystkim wykazanie związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy zachowaniem sprawcy, a skutkiem tego zachowania, w postaci braku całkowitego lub przynajmniej częściowego zaspokojenia wierzytelności. • Nie było tym samym przeszkód, aby po dacie wydania uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników spółki W., wierzyciele K. i J. K.- M. egzekwowali z majątku tej pieszej spółki.

Skład orzekający

Marek Siwek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących udaremnienia lub uszczuplenia zaspokojenia wierzyciela w kontekście restrukturyzacji przedsiębiorstwa i odpowiedzialności solidarnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe było wykazanie braku związku przyczynowo-skutkowego i istnienia alternatywnych dróg dochodzenia roszczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie związane z odpowiedzialnością karną w kontekście transakcji gospodarczych i ochrony wierzycieli, co jest ważne dla praktyków prawa karnego i gospodarczego.

Czy restrukturyzacja firmy chroni przed zarzutami o oszustwo? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst