Orzeczenie · 2015-07-22

TS 97/14

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2015-07-22
SAOSinneprawo konstytucyjneŚredniakonstytucyjny
odpowiedzialność posiłkowakodeks karny skarbowyprawo do sąduskarżalność orzeczeńTrybunał Konstytucyjnypostępowanie karne skarbowekonstytucyjne prawaluka w prawie

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez Nova Business Sp. z o.o. przeciwko przepisom art. 24 § 1, art. 124 i art. 125 ustawy z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy (k.k.s.), zarzucając im niezgodność z szeregiem artykułów Konstytucji RP, w tym z prawem do sądu i zaskarżania orzeczeń. Skarżąca podnosiła, że przepisy te naruszają jej prawa, ponieważ nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia o pociągnięciu podmiotu do odpowiedzialności posiłkowej. Sprawa wywodziła się z postanowień prokuratora o pociągnięciu spółki do odpowiedzialności posiłkowej w związku z przestępstwami skarbowymi, które zostały zmieniane i utrzymane w mocy przez sąd okręgowy po odmowie przyjęcia zażalenia przez prokuratora. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu, odmówił nadania dalszego biegu skardze. Uzasadnił to tym, że ostateczne orzeczenie, które miało naruszyć prawa skarżącej (postanowienie sądu okręgowego utrzymujące w mocy zarządzenie prokuratora o odmowie przyjęcia zażalenia), opierało się na przepisach Kodeksu postępowania karnego, a nie na zakwestionowanych przepisach k.k.s. Ponadto, Trybunał stwierdził, że skarżąca zarzuca ustawodawcy zaniechanie (lukę w prawie), a zaniechanie prawodawcze nie może być przedmiotem badania w postępowaniu skargowym. Podkreślono również, że skarżąca ma inne środki ochrony prawnej, a jej zarzuty dotyczące naruszenia prawa do ochrony wolności i praw są oczywiście bezzasadne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja warunków formalnych skargi konstytucyjnej, w szczególności rozróżnienie między wadliwością przepisu a luką w prawie oraz wymogu ostatecznego orzeczenia naruszającego prawa konstytucyjne.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury odpowiedzialności posiłkowej w prawie karnym skarbowym i warunków formalnych skargi konstytucyjnej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przepisy Kodeksu karnego skarbowego dotyczące odpowiedzialności posiłkowej (art. 24 § 1, art. 124, art. 125 k.k.s.) naruszają konstytucyjne prawo do sądu i zaskarżania orzeczeń, jeśli nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia o pociągnięciu do odpowiedzialności posiłkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ ostateczne orzeczenie, które miało naruszyć prawa skarżącej, opierało się na przepisach Kodeksu postępowania karnego, a nie na zakwestionowanych przepisach k.k.s. Ponadto, skarżąca zarzuca ustawodawcy zaniechanie (lukę w prawie), które nie podlega badaniu w postępowaniu skargowym.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że odmowa przyjęcia zażalenia przez prokuratora i utrzymanie jej w mocy przez sąd okręgowy nastąpiły na podstawie przepisów k.p.k. regulujących niedopuszczalność środka odwoławczego, a nie na podstawie zakwestionowanych przepisów k.k.s. Skarżąca w istocie zarzuca brak regulacji (lukę w prawie), a nie niezgodność istniejącego przepisu z Konstytucją. Dodatkowo, skarżąca nie wykazała ostatecznego orzeczenia naruszającego jej prawa konstytucyjne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Nova Business Sp. z o.o.spółkaskarżąca
Smal03 Sp. z o.o.spółkapodmiot pociągnięty do odpowiedzialności posiłkowej (obecnie skarżąca)
Prokurator Prokuratury Rejonowej dla Krakowa – Nowej Hutyorgan_państwowyorgan prowadzący postępowanie
Prokuratura Okręgowa w Krakowie – Wydział VI do spraw Przestępczości Gospodarczejorgan_państwowyorgan prowadzący postępowanie
Sąd Okręgowy w Krakowie – Wydział VI Karnysądsąd rozpoznający zażalenie

Przepisy (23)

Główne

ustawa o TK art. 79 § 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Określa przedmiot skargi konstytucyjnej – przepis, na podstawie którego orzeczono o prawach lub obowiązkach skarżącego.

Pomocnicze

k.k.s. art. 24 § 1

Kodeks karny skarbowy

Definiuje odpowiedzialność posiłkową za karę grzywny.

k.k.s. art. 124 § 1

Kodeks karny skarbowy

Reguluje procedurę pociągnięcia do odpowiedzialności posiłkowej w formie postanowienia.

k.k.s. art. 124 § 2

Kodeks karny skarbowy

Określa organ wydający postanowienie o odpowiedzialności posiłkowej.

k.k.s. art. 124 § 3

Kodeks karny skarbowy

Wskazuje elementy postanowienia o odpowiedzialności posiłkowej.

k.k.s. art. 124 § 4

Kodeks karny skarbowy

Reguluje zmianę lub uchylenie postanowienia o odpowiedzialności posiłkowej.

k.k.s. art. 124 § 5

Kodeks karny skarbowy

Dotyczy posiedzenia sądu w kwestii odpowiedzialności posiłkowej po wniesieniu aktu oskarżenia.

k.k.s. art. 125 § 1

Kodeks karny skarbowy

Stosuje odpowiednio przepisy k.p.k. do podmiotu pociągniętego do odpowiedzialności posiłkowej.

k.k.s. art. 125 § 2

Kodeks karny skarbowy

Stosuje odpowiednio przepisy k.p.k. do osób najbliższych podmiotu pociągniętego do odpowiedzialności posiłkowej.

k.k.s. art. 125 § 3

Kodeks karny skarbowy

Umożliwia wezwanie podmiotu pociągniętego do odpowiedzialności posiłkowej do udziału w czynnościach procesowych.

k.k.s. art. 125 § 4

Kodeks karny skarbowy

Zakazuje przesłuchiwania podmiotu pociągniętego do odpowiedzialności posiłkowej w charakterze świadka.

k.k.s. art. 125 § 5

Kodeks karny skarbowy

Stosuje odpowiednio przepisy k.p.k. do podmiotu, który uzyskał korzyść majątkową.

ustawa o TK art. 46

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Określa warunki formalne skargi konstytucyjnej.

ustawa o TK art. 47 § 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Wymaga dokładnego określenia przepisu, który narusza konstytucyjne wolności lub prawa.

ustawa o TK art. 36 § 3

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Dotyczy odrzucenia skargi jako oczywiście bezzasadnej.

ustawa o TK art. 49

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Dotyczy odrzucenia skargi jako oczywiście bezzasadnej.

k.p.k. art. 113 § 1

Kodeks postępowania karnego

Stosuje odpowiednio przepisy k.p.k. do postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe.

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa przesłanki odmowy przyjęcia środka odwoławczego przez prezesa sądu.

k.p.k. art. 459 § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa, na jakie postanowienia sądu przysługuje zażalenie.

k.p.k. art. 459 § 2

Kodeks postępowania karnego

Określa, na jakie postanowienia sądu przysługuje zażalenie.

k.p.k. art. 465 § 1

Kodeks postępowania karnego

Stosuje odpowiednio przepisy dotyczące zażaleń na postanowienia sądu do zażaleń na postanowienia prokuratora.

k.p.k. art. 465 § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy zażaleń na postanowienia prokuratora.

k.p.k. art. 466 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy zażaleń na postanowienia prokuratora.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odmowa przyjęcia zażalenia nastąpiła na podstawie przepisów k.p.k. regulujących niedopuszczalność środka odwoławczego, a nie na podstawie zakwestionowanych przepisów k.k.s. • Skarżąca zarzuca ustawodawcy zaniechanie (lukę w prawie), które nie podlega badaniu w postępowaniu skargowym. • Skarżąca nie wykazała ostatecznego orzeczenia naruszającego jej prawa konstytucyjne. • Skarżąca ma inne środki ochrony prawnej.

Odrzucone argumenty

Przepisy k.k.s. o odpowiedzialności posiłkowej naruszają prawo do sądu i zaskarżania orzeczeń, ponieważ nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia o pociągnięciu do odpowiedzialności posiłkowej.

Godne uwagi sformułowania

Zaniechanie prawodawcze nie może być jednak przedmiotem badania w postępowaniu skargowym. • Ochrona za pomocą skargi została przyznana tylko temu, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone przez przepis, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej ostatecznie orzekły o jego wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji.

Skład orzekający

Teresa Liszcz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków formalnych skargi konstytucyjnej, w szczególności rozróżnienie między wadliwością przepisu a luką w prawie oraz wymogu ostatecznego orzeczenia naruszającego prawa konstytucyjne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury odpowiedzialności posiłkowej w prawie karnym skarbowym i warunków formalnych skargi konstytucyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z prawem do sądu i zaskarżania, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na formalnych przesłankach, co czyni ją mniej interesującą dla szerszej publiczności, a bardziej dla prawników specjalizujących się w prawie konstytucyjnym i karnym skarbowym.

Czy brak możliwości zaskarżenia decyzji prokuratora to luka w prawie, czy błąd formalny? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst