Orzeczenie · 2026-04-28

IX Ka 1298/25Warunkowe umorzenie zniewaga miejsca pamięci

Sąd
Sąd Okręgowy w Kielcach
Data
2026-04-28
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚredniaokręgowy
miejsce pamięciznieważenieart. 261 kkMauzoleumC.alkoholimprezawarunkowe umorzeniesąd odwoławczy

Sąd Okręgowy rozpatrywał apelacje wniesione przez obrońców i oskarżonych od wyroku skazującego za znieważenie miejsca pamięci narodowej (Mauzoleum Martyrologii Wsi Polskiej w C.) poprzez organizację alkoholowej biesiady. Sąd odwoławczy, analizując zarzuty dotyczące obrazy prawa materialnego, postępowania oraz błędów w ustaleniach faktycznych, uznał stan faktyczny sprawy za prawidłowo ustalony przez sąd pierwszej instancji. Kluczowym dowodem było nagranie pracownika ochrony. Sąd odwoławczy skupił się na ocenie prawnej zachowania oskarżonych, uznając, że udział w alkoholowej biesiadzie w miejscu pamięci narodowej, symbolizującym męczeństwo i zbrodnie wojenne, stanowi znieważenie miejsca publicznego w rozumieniu art. 261 k.k. Sąd odrzucił argumentację oskarżonych, że nie mieli oni zamiaru bezpośredniego znieważenia, wskazując na możliwość popełnienia przestępstwa z zamiarem ewentualnym. Mimo utrzymania w mocy ustaleń winy, sąd odwoławczy zmienił wyrok w zakresie kar, warunkowo umarzając postępowanie wobec każdego z oskarżonych na okres próby wynoszący dwa lata. Uzasadniono to nieznacznym stopniem winy (wynikającym z zamiaru ewentualnego), nieznacznym stopniem społecznej szkodliwości czynu (brak fizycznych śladów, incydentalny charakter zachowania), pozytywnymi opiniami oskarżonych, ich skruchą i żalem, a także faktem, że część z nich uzyskała wybaczenie. Sąd odwoławczy uznał, że warunkowe umorzenie postępowania jest wystarczające do osiągnięcia celów kary i pozytywnej prognozy kryminalistycznej. Zmieniono również rozstrzygnięcie o kosztach sądowych, obciążając niektórych oskarżonych kosztami opinii i ryczałtem, a jedną z oskarżonych zwolniono od kosztów z uwagi na trudną sytuację materialną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia znieważenia miejsca publicznego w kontekście miejsc pamięci narodowej oraz dopuszczalność popełnienia przestępstwa z art. 261 k.k. z zamiarem ewentualnym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego kontekstu miejsca pamięci narodowej i specyficznych okoliczności popełnienia czynu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organizacja alkoholowej biesiady w miejscu pamięci narodowej, jakim jest Mauzoleum Martyrologii Wsi Polskiej w C., stanowi znieważenie miejsca publicznego w rozumieniu art. 261 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, udział w takiej imprezie stanowi znieważenie miejsca publicznego, które upamiętnia zdarzenie historyczne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że znaczenie miejsca pamięci narodowej, symbolizującego męczeństwo i zbrodnie wojenne, sprawia, że alkoholowa biesiada w tym miejscu wykracza poza zachowanie nieetyczne i stanowi znieważenie, godząc w pamięć i szacunek należny ofiarom.

Czy przestępstwo znieważenia miejsca publicznego z art. 261 k.k. może być popełnione z zamiarem ewentualnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalne jest działanie z zamiarem ewentualnym, gdy sprawca przewiduje możliwość popełnienia przestępstwa i na to się godzi.

Uzasadnienie

Sąd odrzucił pogląd, że przestępstwo z art. 261 k.k. można popełnić tylko z zamiarem bezpośrednim, wskazując, że w przeciwieństwie do art. 216 § 1 k.k. (dotyczącego znieważenia osoby), dopuszczalny jest zamiar ewentualny. Taki zamiar towarzyszył zachowaniu oskarżonych, którzy godząc się na możliwość znieważenia, nie dążyli do tego bezpośrednio.

Czy w przypadku popełnienia przestępstwa z zamiarem ewentualnym, stopień winy i społecznej szkodliwości czynu jest znaczny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, działanie z zamiarem ewentualnym obniża stopień winy, a w zaistniałych okolicznościach stopień winy i społecznej szkodliwości czynu można uznać za nieznaczny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że działanie z zamiarem ewentualnym ma zasadniczy wpływ na obniżenie stopnia winy. Dodatkowo, incydentalny charakter zachowania, brak fizycznych śladów, skrucha oskarżonych i pozytywne opinie pozwoliły na uznanie stopnia społecznej szkodliwości czynu za nieznaczny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zmiana wyroku i warunkowe umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
oskarżeni

Strony

NazwaTypRola
oskarżeniinneoskarżony
obrońcyinneobrońca
L. L.inneoskarżony
H. W.inneoskarżony
I. H.inneoskarżony
C. N.inneoskarżony
L. Z.inneobrońca z urzędu
C. Z.inner.pr.
P. U.inneadwokat
W. U.inneadwokat

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 261

Kodeks karny

Znieważenie miejsca publicznego upamiętniającego zdarzenie historyczne może nastąpić nie tylko poprzez akty fizycznego oddziaływania, ale także poprzez zachowania o obraźliwym charakterze, takie jak udział w alkoholowej biesiadzie.

k.k. art. 66 § 1

Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania jest możliwe, gdy stopień winy i społecznej szkodliwości czynu nie jest znaczny, a okoliczności popełnienia przestępstwa uzasadniają przypuszczenie, że sprawca będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa.

k.k. art. 66 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 67 § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowym umorzeniu postępowania wynosi od roku do trzech lat.

Pomocnicze

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 216 § 1

Kodeks karny

Przepis ten dotyczy znieważenia osoby, w przeciwieństwie do art. 261 k.k.

k.p.k. art. 633

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stopień winy i społecznej szkodliwości czynu nie jest znaczny. • Działanie z zamiarem ewentualnym obniża stopień winy. • Pozytywne opinie oskarżonych, ich skrucha i żal. • Warunkowe umorzenie postępowania jest wystarczające dla osiągnięcia celów kary.

Odrzucone argumenty

Brak znieważenia miejsca publicznego w rozumieniu art. 261 k.k. • Przestępstwo z art. 261 k.k. może być popełnione tylko z zamiarem bezpośrednim.

Godne uwagi sformułowania

C. to miejsce szczególne o doniosłym znaczeniu. • Taka alkoholowa biesiada, sam udział w niej stanowił zachowanie, które wyczerpało ustawowe znamię znieważenia miejsca publicznego. • Znieważyć można nie tylko w wyżej opisany sposób. Znieważenie może polegać na wykonaniu obraźliwego gestu bądź innym podobnym zachowaniu, które ma znieważający charakter. • Dopuszczalne jest również działanie z zamiarem ewentualnym tzn. w sytuacji, w której sprawca przewiduje możliwość popełnienia przestępstwa i na to się godzi. • Oskarżeni zostali już wystarczająco napiętnowani przez społeczeństwo. Dla ludzi pokroju oskarżonych taka kara społeczna jest dotkliwa.

Skład orzekający

Marcin Chałoński

SSO

Andrzej Ślusarczyk

SSO

Anna Szeliga

SSO

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia znieważenia miejsca publicznego w kontekście miejsc pamięci narodowej oraz dopuszczalność popełnienia przestępstwa z art. 261 k.k. z zamiarem ewentualnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego kontekstu miejsca pamięci narodowej i specyficznych okoliczności popełnienia czynu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnego zachowania w miejscu o szczególnym znaczeniu historycznym i symbolicznym, a także porusza kwestię interpretacji zamiaru przestępczego.

“Impreza z alkoholem w Mauzoleum? Sąd zmienia wyrok w sprawie znieważenia miejsca pamięci.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst