IV SAB/Wr 247/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi D. Y. była bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w sprawie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, złożonego osobiście w lipcu 2019 r. Pomimo wyznaczonego terminu rozpoznania sprawy na styczeń 2020 r. i licznych ponagleń składanych przez stronę, organ nie wydał decyzji. Wojewoda tłumaczył zwłokę napływem wniosków i problemami kadrowymi, a także wystąpił o opinie służb dotyczące bezpieczeństwa. Sąd uznał skargę za uzasadnioną, stwierdzając bezczynność organu z rażącym naruszeniem prawa. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym, opierając się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Podkreślono deklaratoryjny charakter orzeczenia sądu w przedmiocie bezczynności, ograniczony do momentu wniesienia skargi. Sąd rozważył również nowelizację ustawy o cudzoziemcach, która wprowadziła terminy na wydanie decyzji, jednak uznał, że nie wpływa to na ocenę bezczynności w momencie wniesienia skargi, ze względu na zasadę ochrony zaufania do państwa i stanowionego prawa (art. 2 Konstytucji RP). Stwierdzono, że problemy kadrowe i napływ wniosków nie stanowią przyczyn niezależnych od organu, a jedynie zagrożenie epidemiczne COVID-19 mogło usprawiedliwić pewne opóźnienia. Ostatecznie, po ponad 27 miesiącach od złożenia wniosku, organ wydał decyzję zgodną z żądaniem strony, co skutkowało umorzeniem postępowania w części dotyczącej zobowiązania do wydania aktu. Sąd umorzył postępowanie w tej części na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jednocześnie, stwierdzono bezczynność organu z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), przyznając stronie sumę pieniężną w kwocie 2.700 zł jako zadośćuczynienie za doznane niedogodności oraz zasądzając 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia bezczynności organu i rażącego naruszenia prawa w kontekście spraw cudzoziemców, zastosowanie przepisów przejściowych po nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, zasada ochrony zaufania do państwa i prawa w kontekście intertemporalnym, możliwość zasądzenia zadośćuczynienia za bezczynność.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę oraz konkretnych przepisów proceduralnych. Ocena rażącego naruszenia prawa jest zawsze zależna od okoliczności konkretnej sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy bezczynność organu administracji publicznej w przedmiocie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, trwająca ponad 27 miesięcy, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę, trwająca ponad 27 miesięcy, stanowi rażące naruszenie prawa, nawet uwzględniając pewne okoliczności usprawiedliwiające opóźnienia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że problemy kadrowe i napływ wniosków nie są przyczynami niezależnymi od organu. Choć zagrożenie epidemiczne mogło wpłynąć na czas procedowania, ogólny czas trwania postępowania (ponad 27 miesięcy) od złożenia wniosku do wydania decyzji po wniesieniu skargi, przy nieskomplikowanym charakterze sprawy, świadczy o rażącym naruszeniu prawa.
Czy nowelizacja ustawy o cudzoziemcach, wprowadzająca terminy na wydanie decyzji, ma zastosowanie do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, w kontekście oceny bezczynności organu na dzień wniesienia skargi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nowelizacja ustawy o cudzoziemcach nie wpływa na ocenę bezczynności organu na dzień wniesienia skargi, ze względu na zasadę ochrony zaufania do państwa i stanowionego prawa oraz deklaratoryjny charakter orzeczenia sądu w przedmiocie bezczynności.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że ocena zasadności skargi na bezczynność może być dokonana jedynie na dzień wniesienia skargi. Nowe przepisy, nawet jeśli mają zastosowanie do postępowań w toku, nie mogą wpływać wstecz na ocenę działań organu, które miały miejsce przed ich wejściem w życie, ze względu na konstytucyjną zasadę ochrony zaufania obywatela do państwa i prawa.
Czy sąd administracyjny może zasądzić od organu na rzecz strony sumę pieniężną z tytułu bezczynności organu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd administracyjny może zasądzić od organu na rzecz strony sumę pieniężną z tytułu bezczynności, jako środek dyscyplinujący organ i rekompensata dla strony.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd może orzec o przyznaniu stronie sumy pieniężnej. Celem tego środka jest zdyscyplinowanie organu oraz wynagrodzenie stronie wadliwego działania organu. Wysokość sumy jest miarkowana stosownie do okresu bezczynności i stanowi rekompensatę za niedogodności.
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu, stwierdza bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 149 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może orzec o przyznaniu stronie sumy pieniężnej z tytułu bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Pomocnicze
k.p.a. art. 12
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada szybkości postępowania organów administracji.
k.p.a. art. 35
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Terminy załatwiania spraw administracyjnych.
k.p.a. art. 36
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek informowania stron o zwłoce w załatwieniu sprawy.
k.p.a. art. 37 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja bezczynności i przewlekłości postępowania.
u.o.c. art. 109 § 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o Cudzoziemcach
Wystąpienie do właściwych służb z zapytaniem o zagrożenie dla obronności, bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
u.o.c. art. 112a
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o Cudzoziemcach
Terminy na wydanie decyzji w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy (wprowadzony nowelizacją).
ustawa COVID-19 art. 15zzs § 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19
Zawieszenie biegu terminów procesowych w okresie epidemii.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego, w tym ochrona zaufania do państwa i prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Długotrwała bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę. • Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących terminów załatwiania spraw. • Rażące naruszenie prawa przez organ administracji.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu o napływie wniosków i problemach kadrowych jako przyczynach zwłoki (uznana za nieuzasadnioną).
Godne uwagi sformułowania
ocena zasadności skargi na bezczynność może być dokonana jedynie na dzień wniesienia skargi • ochrona zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa • zasada przyzwoitej legislacji • problemy kadrowe i napływ wniosków w istotnej liczbie zależne są wyłącznie od sposobu działania instytucji publicznej • zwłoka w rozpoznaniu sprawy ma charakter rażący • żądana przez Stronę kwota w realiach rozpoznawanej sprawy jest wygórowana, a adekwatną będzie tu kwota 2.700 zł
Skład orzekający
Katarzyna Radom
przewodniczący sprawozdawca
Marta Pająkiewicz-Kremis
asesor
Tomasz Judecki
sędzia del.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia bezczynności organu i rażącego naruszenia prawa w kontekście spraw cudzoziemców, zastosowanie przepisów przejściowych po nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, zasada ochrony zaufania do państwa i prawa w kontekście intertemporalnym, możliwość zasądzenia zadośćuczynienia za bezczynność."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę oraz konkretnych przepisów proceduralnych. Ocena rażącego naruszenia prawa jest zawsze zależna od okoliczności konkretnej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje długotrwałą bezczynność organu w ważnej dla cudzoziemca kwestii, co prowadzi do zasądzenia zadośćuczynienia. Podkreśla znaczenie ochrony prawnej obywatela i zasady zaufania do państwa.
“Ponad 2 lata czekania na decyzję o pobycie. Sąd ukarał wojewodę za bezczynność.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.