IV SA/Wa 1420/16Uchylenie decyzji o pobycie stałym małżeństwo
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi N. O. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, która uchyliła decyzję Wojewody i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący ubiegał się o zezwolenie na pobyt stały, opierając się na małżeństwie z obywatelką Polski. Wojewoda pierwotnie odmówił, wskazując na brak wspólnego pożycia małżonków od 15 sierpnia 2014 r. Szef Urzędu, rozpatrując odwołanie, uchylił decyzję Wojewody, uznając, że choć małżeństwo nie jest fikcyjne, to należy zbadać, czy udzielenie zezwolenia nie narusza interesu Rzeczypospolitej Polskiej (art. 197 ust. 1 pkt 5 ustawy o cudzoziemcach). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że Szef Urzędu wadliwie zastosował art. 138 § 2 k.p.a., przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, mimo że materiał dowodowy pozwalał na merytoryczne rozstrzygnięcie. Sąd podkreślił, że formalne spełnienie przesłanek z art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach (co do okresu małżeństwa i pobytu) jest wystarczające do udzielenia zezwolenia, a brak wspólnego pożycia nie jest podstawą do odmowy na podstawie art. 197 ust. 1 pkt 1 ustawy. Sąd uznał również, że powołanie się na interes Rzeczypospolitej Polskiej (art. 197 ust. 1 pkt 5 ustawy) było przedwczesne i nieuzasadnione w sytuacji, gdy nie udowodniono jednoznacznie, że małżeństwo jest jedynie formalne i nie ma szans na naprawę. Sąd uchylił decyzję Szefa Urzędu i zasądził zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zezwolenia na pobyt stały dla małżonków obywateli polskich, zwłaszcza w kontekście braku wspólnego pożycia i klauzuli interesu Rzeczypospolitej Polskiej.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej cudzoziemców ubiegających się o pobyt stały na podstawie małżeństwa z obywatelem polskim. Interpretacja klauzuli interesu RP może być różnie stosowana w zależności od okoliczności faktycznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy brak wspólnego pożycia małżonków, mimo formalnego trwania małżeństwa z obywatelem polskim, stanowi podstawę do odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt stały cudzoziemcowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sam fakt braku wspólnego pożycia małżonków nie jest podstawą do odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt stały, jeśli formalne przesłanki z art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach są spełnione.
Uzasadnienie
Ustawa o cudzoziemcach nie upoważnia organu do różnicowania wyniku postępowania w zależności od tego, czy małżonkowie wypełniają wobec siebie obowiązki wynikające z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Spełnienie przesłanek z art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy jest wystarczające, jeśli małżeństwo formalnie istnieje.
Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeśli materiał dowodowy pozwala na merytoryczne rozstrzygnięcie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie może wadliwie zastosować art. 138 § 2 k.p.a. i przekazać sprawy do ponownego rozpatrzenia, jeśli zebrany materiał dowodowy umożliwia ustalenie stanu faktycznego koniecznego do merytorycznego rozpatrzenia odwołania.
Uzasadnienie
Zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. wymaga zaistnienia przesłanek obligujących organ odwoławczy do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W tej sprawie materiał dowodowy był wystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia.
Czy udzielenie zezwolenia na pobyt stały cudzoziemcowi, który formalnie spełnia przesłanki, ale jego małżeństwo z obywatelem polskim nie jest już wspólnotą życia, może naruszać interes Rzeczypospolitej Polskiej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Może, ale tylko w sytuacjach szczególnych i po wykazaniu ponad wszelką wątpliwość, że małżeństwo jest jedynie formalne i nie ma szans na naprawę. W tej sprawie brak było dostatecznie jednoznacznych przesłanek do zastosowania art. 197 ust. 1 pkt 5 ustawy.
Uzasadnienie
Klauzula ochrony interesu RP (art. 197 ust. 1 pkt 5 ustawy) jest ogólna i musi być stosowana jako wyjątek. W tej sprawie, biorąc pod uwagę niedługi okres braku wspólnego pożycia i nadzieję na poprawę relacji, nie można było przyjąć, że udzielenie zezwolenia naruszałoby interes RP, tworząc fikcję prawną.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
u.c. art. 197 § 1 pkt 1
Ustawa o cudzoziemcach
Udzielenia zezwolenia na pobyt stały odmawia się cudzoziemcowi, jeżeli nie spełnia on wymogów, o których mowa w art. 195 ust. 1.
u.c. art. 195 § 1 pkt 4
Ustawa o cudzoziemcach
Zezwolenia na pobyt stały udziela się cudzoziemcowi, jeżeli pozostaje w uznawanym przez prawo Rzeczypospolitej Polskiej związku małżeńskim z obywatelem polskim przez co najmniej 3 lata przed dniem złożenia wniosku i bezpośrednio przed złożeniem wniosku przebywał nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres nie krótszy niż 2 lata na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z pozostawaniem w związku małżeńskim z obywatelem polskim.
u.c. art. 197 § 1 pkt 5
Ustawa o cudzoziemcach
Udzielenia zezwolenia na pobyt stały odmawia się cudzoziemcowi, jeżeli wymaga tego interes Rzeczypospolitej Polskiej.
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeżeli decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit.c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji administracyjnej w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
u.c. art. 195 § 4
Ustawa o cudzoziemcach
Definicja nieprzerwanego pobytu na terytorium RP, z uwzględnieniem dopuszczalnych przerw.
u.c. art. 205 § 1 i 2
Ustawa o cudzoziemcach
Obowiązek organu ustalenia, czy związek małżeński został zawarty w celu obejścia ustawy, z zastosowaniem przepisów art. 169 ust. 2, 4 i 5.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu działania na podstawie przepisów prawa i prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 139
Kodeks postępowania administracyjnego
Zakaz wydawania decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.
k.r. i o. art. 23
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Obowiązki małżonków, w tym wzajemnej pomocy.
u.p.s. art. 6 § pkt 14
Ustawa o pomocy społecznej
Definicja rodziny (przywołana przez organ I instancji, choć błędnie przypisana k.r. i o.).
Konstytucja RP art. 18
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Małżeństwo znajduje się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stosowanie przez sąd przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwe zastosowanie przez Szefa Urzędu art. 138 § 2 k.p.a. poprzez przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, mimo że materiał dowodowy pozwalał na merytoryczne rozstrzygnięcie. • Brak podstaw do odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt stały na podstawie art. 197 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach z powodu braku wspólnego pożycia małżonków, gdy formalne przesłanki z art. 195 ust. 1 pkt 4 ustawy są spełnione. • Brak dostatecznych podstaw do zastosowania art. 197 ust. 1 pkt 5 ustawy o cudzoziemcach (interes RP) w sytuacji, gdy nie udowodniono jednoznacznie fikcyjności małżeństwa i braku szans na jego naprawę.
Odrzucone argumenty
Argumenty organów administracji wskazujące na brak wspólnego pożycia jako podstawę do odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt stały (organ I instancji). • Argumenty organów administracji wskazujące na konieczność zbadania interesu Rzeczypospolitej Polskiej jako podstawę do odmowy udzielenia zezwolenia (organ odwoławczy).
Godne uwagi sformułowania
małżeństwo jest szczególną instytucją prawną, na którą składają się zasadniczo trzy rodzaje więzi: psychiczna, fizyczna i ekonomiczna. • ustawa o cudzoziemcach nie upoważnia organu do różnicowania wyniku postępowania [...] od tego, czy małżonkowie wypełniają wobec siebie obowiązki wynikające z przepisów k.r. i o. • generalna klauzula ochrony interesu Rzeczypospolitej Polskiej [...] wyróżnia się zdecydowanie znacznym stopniem ogólności i niesprecyzowania • nie można przyjąć, aby udzielenie skarżącemu zezwolenia na pobyt stały [...] miało prowadzić do powstania naruszającej interes RP i doniosłej w skutkach fikcji prawnej
Skład orzekający
Anna Sękowska
przewodnicząca
Katarzyna Golat
sędzia
Tomasz Wykowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zezwolenia na pobyt stały dla małżonków obywateli polskich, zwłaszcza w kontekście braku wspólnego pożycia i klauzuli interesu Rzeczypospolitej Polskiej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej cudzoziemców ubiegających się o pobyt stały na podstawie małżeństwa z obywatelem polskim. Interpretacja klauzuli interesu RP może być różnie stosowana w zależności od okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa imigracyjnego i rodzinnego, pokazując, jak sąd interpretuje przepisy dotyczące małżeństw cudzoziemców z obywatelami polskimi, zwłaszcza gdy związek przechodzi kryzys.
“Czy kryzys w małżeństwie to koniec szans na pobyt stały w Polsce? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 797 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.