Orzeczenie · 2024-02-21

IV KK 557/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-02-21
SNKarneprawo karne materialneWysokanajwyższy
prawo karnewykroczenieprzestępstwouprawnienia do kierowaniacofnięcie uprawnieńdecyzja administracyjnaSąd Najwyższykasacjakwalifikacja prawna

Sprawa dotyczyła M.W., który został oskarżony o prowadzenie pojazdu mechanicznego w dniu [...] 2022 r. mimo cofniętych uprawnień, co stanowiło czyn z art. 180a k.k. Sąd Rejonowy w Zambrowie uznał go za winnego i skazał na karę ograniczenia wolności z obowiązkiem pracy oraz zakaz prowadzenia pojazdów na 2 lata. Obrońca wniósł apelację, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych, wskazując, że uprawnienia zostały cofnięte decyzją administracyjną bez wskazania daty końcowej, a ich przywrócenie wymagało ponownego zdania egzaminu. Sąd Okręgowy w Łomży zmienił wyrok, kwalifikując czyn jako wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. i orzekając grzywnę oraz zakaz prowadzenia pojazdów na 6 miesięcy. Sąd Okręgowy błędnie uznał, że decyzja administracyjna o cofnięciu uprawnień była związana z zakazem sądowym i obowiązywała tylko do jego końca. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów procesowych i istotny wpływ na treść wyroku. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy podkreślił, że decyzja administracyjna o cofnięciu uprawnień z dnia 5 marca 2007 r. była bezterminowa, wynikała z niepoddania się badaniom lekarskim i psychologicznym, a nie z zakazu sądowego. Po upływie zakazu sądowego kierujący nie odzyskuje uprawnień automatycznie, a musi ubiegać się o ich przywrócenie. Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował podstawę prawną i moc wiążącą decyzji administracyjnej, co doprowadziło do nieprawidłowej kwalifikacji prawnej czynu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za prowadzenie pojazdu bez uprawnień (art. 180a k.k. vs art. 94 § 1 k.w.), zwłaszcza w kontekście cofnięcia uprawnień decyzją administracyjną i upływu sądowego zakazu prowadzenia pojazdów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z cofnięciem uprawnień decyzją administracyjną z powodu niepoddania się badaniom lekarskim/psychologicznym, a nie tylko zakazem sądowym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy prowadzenie pojazdu po upływie sądowego zakazu prowadzenia pojazdów, ale przed uzyskaniem nowej decyzji administracyjnej o przywróceniu uprawnień, stanowi przestępstwo z art. 180a k.k. (niezastosowanie się do decyzji o cofnięciu uprawnień) czy wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. (kierowanie bez uprawnień)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Prowadzenie pojazdu po upływie sądowego zakazu, bez uzyskania nowej decyzji administracyjnej o przywróceniu uprawnień, może stanowić przestępstwo z art. 180a k.k., jeśli decyzja administracyjna o cofnięciu uprawnień była bezterminowa i wynikała z innych przyczyn niż zakaz sądowy (np. niepoddanie się badaniom lekarskim). Sąd Okręgowy błędnie uznał, że decyzja administracyjna była związana z zakazem sądowym i wygasła.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że decyzja administracyjna o cofnięciu uprawnień, wydana np. z powodu niepoddania się badaniom lekarskim, ma charakter bezterminowy i nie wygasa automatycznie po upływie sądowego zakazu prowadzenia pojazdów. Po upływie zakazu sądowego, kierujący musi uzyskać nową decyzję administracyjną o przywróceniu uprawnień. Kierowanie pojazdem bez takiej decyzji, w sytuacji gdy pierwotna decyzja administracyjna o cofnięciu uprawnień jest nadal w obrocie prawnym, wypełnia znamiona art. 180a k.k.

Jak prawidłowo zinterpretować podstawę prawną i moc wiążącą decyzji administracyjnej o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w kontekście przepisów Kodeksu karnego i Kodeksu wykroczeń?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował podstawę prawną i moc wiążącą decyzji administracyjnej, myląc jej charakter z wygasającym zakazem sądowym. Prawidłowa interpretacja wskazuje, że decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa o ruchu drogowym (niepoddanie się badaniom) jest bezterminowa, a jej cofnięcie następuje po ustaniu przyczyn.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał na błędy Sądu Okręgowego w analizie decyzji administracyjnych, które doprowadziły do błędnej kwalifikacji prawnej czynu. Sąd odwoławczy nieprawidłowo powiązał decyzję administracyjną z zakazem sądowym, ignorując fakt, że decyzja ta była obligatoryjna i wynikała z innych przyczyn, a jej moc wiążąca trwała do momentu ustania tych przyczyn.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (17)

Główne

k.k. art. 180a

Kodeks karny

Pomocnicze

k.w. art. 94 § § 1

Kodeks wykroczeń

k.w. art. 94 § § 3

Kodeks wykroczeń

k.w. art. 24 § § 1 i 3

Kodeks wykroczeń

k.w. art. 29 § § 1 i 2

Kodeks wykroczeń

k.k.w. art. 182 § § 2

Kodeks karny wykonawczy

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § § 1 pkt 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.r.d. art. 140 § ust. 1 pkt 4 lit. b

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

u.p.r.d. art. 140 § ust. 2

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

u.p.r.d. art. 122 § ust. 1 pkt 3-5

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

u.k.p. art. 103 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 103

Ustawa o kierujących pojazdami

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Okręgowy nieprawidłowo zinterpretował podstawę prawną i moc wiążącą decyzji administracyjnej o cofnięciu uprawnień, myląc ją z zakazem sądowym. • Decyzja administracyjna o cofnięciu uprawnień była bezterminowa i wynikała z niepoddania się badaniom lekarskim, a nie z zakazu sądowego. • Zachowanie M.W. po upływie zakazu sądowego, bez uzyskania nowej decyzji administracyjnej, stanowiło przestępstwo z art. 180a k.k., a nie wykroczenie z art. 94 § 1 k.w.

Odrzucone argumenty

Argumentacja obrońcy w apelacji, że decyzja administracyjna była niewiążąca z powodu braku daty końcowej i konieczności ponownego zdania egzaminu, została odrzucona przez Sąd Najwyższy w kontekście art. 180a k.k. • Argumentacja Sądu Okręgowego o wygaśnięciu decyzji administracyjnej po upływie zakazu sądowego została uznana za błędną.

Godne uwagi sformułowania

nieprawidłowa kontrola odwoławcza orzeczenia Sądu I instancji • nie ma umocowania w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym • decyzja administracyjna [...] miała charakter obligatoryjny • nie można w trybie administracyjnym wydłużać okresu obowiązywania represji karnej • w rozumieniu prawa karnego materialnego osoba taka traktowana jest jako nieposiadająca uprawnień

Skład orzekający

Michał Laskowski

przewodniczący

Waldemar Płóciennik

sprawozdawca

Paweł Wiliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za prowadzenie pojazdu bez uprawnień (art. 180a k.k. vs art. 94 § 1 k.w.), zwłaszcza w kontekście cofnięcia uprawnień decyzją administracyjną i upływu sądowego zakazu prowadzenia pojazdów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z cofnięciem uprawnień decyzją administracyjną z powodu niepoddania się badaniom lekarskim/psychologicznym, a nie tylko zakazem sądowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu prowadzenia pojazdów bez uprawnień, ale z ciekawym niuansem prawnym dotyczącym relacji między decyzją administracyjną a zakazem sądowym, co jest istotne dla praktyków prawa karnego i wykroczeniowego.

Czy prowadzenie auta po upływie zakazu to nadal przestępstwo? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową różnicę.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst