Orzeczenie · 2022-09-28

IV KK 325/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-09-28
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
prawo karneoszustwoart. 286 k.k.prawo do obronydoręczeniakasacjaSąd Najwyższynaruszenie procedury

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku Sądu Rejonowego w Grajewie z dnia 10 stycznia 2019 r., sygn. akt II K 202/17, którym B. P. został skazany m.in. za trzy czyny z art. 286 § 1 k.k. na karę łączną roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Kasacja zarzucała rażącą obrazę prawa procesowego, w tym art. 117 § 2, art. 132 § 2 zd. 1 i art. 374 § 1 zd. 1 k.p.k., polegającą na przeprowadzeniu rozprawy pod nieobecność skazanego, mimo że wezwanie na nią odebrała jego 14-letnia córka, co naruszyło jego prawo do obrony. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną. Stwierdził, że doręczenie wezwania na rozprawę przez niepełnoletnią córkę oskarżonego było nieprawidłowe, gdyż warunkiem skuteczności doręczenia zastępczego jest odebranie pisma przez dorosłego domownika. Wobec tego, B. P. nie został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy, co pozbawiło go prawa do udziału w niej i naruszyło jego prawo do obrony. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej B. P. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Grajewie, wskazując na konieczność pełnego poszanowania przepisów proceduralnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie prawa do obrony w kontekście prawidłowości doręczeń pism procesowych w postępowaniu karnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nieprawidłowego doręczenia zastępczego w postępowaniu karnym.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przeprowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego, któremu wezwanie doręczono przez niepełnoletniego domownika, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i prawa do obrony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przeprowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego, gdy wezwanie zostało doręczone nieprawidłowo (przez osobę niepełnoletnią), stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i prawa do obrony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że doręczenie zastępcze pisma procesowego wymaga odebrania przez dorosłego domownika. Doręczenie 14-letniej córce oskarżonego było nieskuteczne, co oznaczało brak prawidłowego zawiadomienia o terminie rozprawy. Pozbawienie oskarżonego możliwości udziału w rozprawie i obrony było rażącym naruszeniem przepisów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
B. P. (w zakresie uchylenia wyroku)

Strony

NazwaTypRola
B. P.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (7)

Główne

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 117 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Naruszenie prawa do obrony poprzez brak prawidłowego zawiadomienia o terminie rozprawy.

k.p.k. art. 132 § § 2 zd. 1

Kodeks postępowania karnego

Warunkiem skuteczności doręczenia zastępczego jest odebranie pisma przez dorosłego domownika.

k.p.k. art. 374 § § 1 zd. 1

Kodeks postępowania karnego

Oskarżony ma prawo brać udział w rozprawie, co wymaga prawidłowego zawiadomienia o jej terminie.

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

Prawo do obrony.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Uchybienie nie musi być zawinione przez sąd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieprawidłowe doręczenie wezwania na rozprawę 14-letniej córce oskarżonego. • Naruszenie prawa do obrony skazanego poprzez przeprowadzenie rozprawy pod jego nieobecność.

Godne uwagi sformułowania

nieprawidłowe powiadomienie jest z kolei równoznaczne z niepowiadomieniem o terminie rozprawy • uchybienie, o którym stanowi art. 523 § 1 k.p.k., nie musi być zawinionym uchybieniem sądu

Skład orzekający

Zbigniew Puszkarski

przewodniczący

Kazimierz Klugiewicz

członek

Paweł Wiliński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie prawa do obrony w kontekście prawidłowości doręczeń pism procesowych w postępowaniu karnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieprawidłowego doręczenia zastępczego w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak drobne uchybienia proceduralne, takie jak nieprawidłowe doręczenie pisma, mogą prowadzić do uchylenia wyroku i podkreśla fundamentalne znaczenie prawa do obrony.

Nawet 14-latka może zniweczyć wyrok skazujący – Sąd Najwyższy o kluczowej roli prawidłowych doręczeń.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst