IV KK 106/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez adwokata B. P., pełnomocnika oskarżycielki prywatnej K. S., od wyroku Sądu Okręgowego w Rybniku z dnia 27 października 2023 r., który zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Raciborzu i uniewinnił oskarżoną B. P. od zarzucanych jej czynów z art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. Podkreślono, że kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego podstawy nie mogą być łączone z przyczynami odwoławczymi charakterystycznymi dla apelacji. Kontrolą kasacyjną objęte są wyłącznie kwestie prawne, a nie ponowna ocena dowodów czy ustaleń faktycznych. Sąd Najwyższy stwierdził, że zarzuty kasacyjne, w tym dotyczące naruszenia prawa procesowego i materialnego, sprowadzają się w istocie do negowania wiarygodności dowodów i kwestionowania ustaleń faktycznych, co wykracza poza zakres kognicji sądu kasacyjnego. Sąd Okręgowy prawidłowo przeprowadził kontrolę instancyjną, a jego pisemne uzasadnienie zawiera logiczną i rzeczową argumentację uniewinniającą oskarżoną. Sąd Najwyższy zaakceptował argumentację Sądu Okręgowego i nie widział potrzeby jej powtarzania. W związku z tym, kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna, a oskarżycielka prywatna została obciążona kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUgruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego co do zakresu kontroli kasacyjnej i odróżnienia jej od kontroli apelacyjnej, zwłaszcza w kontekście oceny dowodów i ustaleń faktycznych.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego w sprawach karnych; nie stanowi przełomu, lecz potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia prawa procesowego i materialnego mogą być podstawą do ponownej oceny dowodów i ustaleń faktycznych dokonanych przez sądy niższych instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja jako nadzwyczajny środek zaskarżenia jest środkiem kontroli wyłącznie kwestii prawnych, a nie ponownej oceny dowodów czy ustaleń faktycznych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja służy kontroli prawidłowości stosowania prawa przez sąd odwoławczy, a nie ponownej analizie materiału dowodowego. Zarzuty kwestionujące wiarygodność dowodów i ustalenia faktyczne wykraczają poza zakres kognicji sądu kasacyjnego.
Czy Sąd Okręgowy prawidłowo przeprowadził kontrolę instancyjną i uzasadnił swoje rozstrzygnięcie uniewinniające oskarżoną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd Okręgowy prawidłowo przeprowadził kontrolę instancyjną i należycie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy zaakceptował argumentację Sądu Okręgowego, wskazując, że pisemne uzasadnienie zawierało logiczne i rzeczowe wyjaśnienie powodów uniewinnienia oskarżonej, a sąd nie uchybił wymogom określonym w art. 7 k.p.k. (zasada swobodnej oceny dowodów).
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. P. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| K. S. | osoba_fizyczna | oskarżycielka prywatna |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
Określa, że kasacja jest oczywiście bezzasadna.
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
Wskazuje, że kasacja jest wnoszona od orzeczenia sądu odwoławczego.
k.p.k. art. 523 § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa podstawy kasacyjne, zawężone do uchybień popełnionych przez sąd odwoławczy.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Reguluje zasadę swobodnej oceny dowodów.
k.k. art. 212 § 1
Kodeks karny
Dotyczy przestępstwa zniesławienia.
k.k. art. 216 § 1
Kodeks karny
Dotyczy przestępstwa zniewagi.
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
Dotyczy zbiegu przepisów w prawie karnym.
Pomocnicze
k.p.k. art. 438
Kodeks postępowania karnego
Wymienia podstawy apelacji.
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
Wskazuje tzw. bezwzględne podstawy uchylenia orzeczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jako środek nadzwyczajny kontroluje wyłącznie kwestie prawne, a nie ponowną ocenę dowodów i ustaleń faktycznych. • Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował zasadę swobodnej oceny dowodów i należycie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie. • Zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia prawa procesowego i materialnego były oczywiście bezzasadne, gdyż sprowadzały się do kwestionowania ustaleń faktycznych.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia prawa procesowego przez Sąd Okręgowy. • Zarzuty naruszenia prawa materialnego przez Sąd Okręgowy. • Niewłaściwa ocena dowodów przez Sąd Okręgowy.
Godne uwagi sformułowania
kasacja strony, jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i jej podstaw (przyczyn kasacyjnych) nie można w żadnym wypadku łączyć z przyczynami odwoławczymi charakterystycznymi dla apelacji. • Kontrolą zaś kasacyjną objęte są wyłącznie kwestie prawne, i to jeszcze zawężone do kategorii uchybień wymienionych w art. 523 § 1 k.p.k. popełnionych przez sąd odwoławczy. • W trybie kasacji dochodzi zatem do kontroli zaskarżonego orzeczenia sądu odwoławczego tylko z punktu widzenia naruszenia prawa, z wyłączeniem, w zasadzie, badania prawidłowości poczynionych przez sąd ustaleń faktycznych. • Sąd Najwyższy, orzekając w trybie kasacji, nie jest zatem władny dokonywać ponownej oceny dowodów zgromadzonych w sprawie i na podstawie własnej ich oceny kontrolować poprawność dokonanych ustaleń faktycznych. • Zasada swobodnej oceny dowodów, o której mowa w tym przepisie, pozwala sądowi np. na wysnucie wniosków o prawdziwości pewnych faktów na podstawie prawdopodobieństwa ich prawdziwości, uznanie spośród wielu dowodów tylko kilku z nich za wiarygodne, przyznanie dowodom pośrednim takiej mocy dowodowej jak dowodom bezpośrednim, wysnucie z zebranego materiału dowodowego takich wniosków, jakich żadna ze stron nie wysnuła.
Skład orzekający
Wiesław Kozielewicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego co do zakresu kontroli kasacyjnej i odróżnienia jej od kontroli apelacyjnej, zwłaszcza w kontekście oceny dowodów i ustaleń faktycznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego w sprawach karnych; nie stanowi przełomu, lecz potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa karnego, ponieważ jasno precyzuje granice kontroli kasacyjnej i odróżnia ją od apelacji, co jest kluczowe w codziennej pracy prawników.
“Kasacja to nie apelacja! Sąd Najwyższy przypomina o granicach kontroli sądowej.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.