IV KA 459/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w niniejszej sprawie rozpoznał apelację obrońcy oskarżonej od wyroku Sądu Rejonowego, którym została ona skazana za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości (0,92 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu) oraz za narażenie swojej 10-letniej córki na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Sąd odwoławczy w pełni aprobowalnie ocenił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego, uznając je za prawidłowe i oparte na wszechstronnej analizie materiału dowodowego. Sąd Okręgowy odrzucił zarzuty dotyczące błędów w ustaleniach faktycznych i ocenie dowodów, a także zarzuty dotyczące sposobu sporządzenia uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego. Kluczowe ustalenia faktyczne obejmowały prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, przewożenie małoletniej córki, spowodowanie kolizji oraz potwierdzenie stanu upojenia alkoholowego przez świadka i opinię psychiatryczną. Sąd Okręgowy uznał, że oskarżona wyczerpała znamiona art. 178a § 1 kk i art. 160 § 2 kk. Jednakże, sąd odwoławczy uznał apelację za zasadną w części dotyczącej przepadku pojazdu. Zastosowano przepis art. 178a § 5 kk, który pozwala na odstąpienie od orzeczenia przepadku równowartości pojazdu w wyjątkowych wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami. Sąd Okręgowy stwierdził rażącą dysproporcję między możliwościami zarobkowymi i majątkiem sprawcy (oskarżona nie pracuje, utrzymuje się z dochodów męża, ma dwoje małoletnich dzieci) a wartością samochodu (120 000 zł), który był przedmiotem umowy leasingowej zawartej przez męża. Sąd uznał, że orzekanie przepadku od oskarżonej byłoby absurdalne i nie służyłoby celom kary, a jedynie obciążałoby jej rodzinę. W związku z tym, sąd zmienił wyrok, odstępując od orzekania przepadku równowartości pojazdu. W pozostałym zakresie wyrok został utrzymany w mocy. Zasądzono również od oskarżonej koszty postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odstąpienia od przepadku pojazdu w przypadku rażącej dysproporcji majątkowej sprawcy.
Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, gdzie sprawca nie posiada znaczącego majątku ani dochodów, a wartość pojazdu jest wysoka.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w przypadku rażącej dysproporcji między sytuacją majątkową sprawcy a wartością pojazdu, należy odstąpić od orzeczenia przepadku równowartości pojazdu prowadzonego w stanie nietrzeźwości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może odstąpić od orzeczenia przepadku równowartości pojazdu, jeżeli zachodzi wyjątkowy wypadek uzasadniony szczególnymi okolicznościami, w tym rażącą dysproporcją między możliwościami zarobkowymi sprawcy a wartością pojazdu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że sytuacja oskarżonej (brak dochodów, utrzymywanie się z dochodów męża, dwoje małoletnich dzieci) w zestawieniu z wartością pojazdu (120 000 zł) stanowi rażącą dysproporcję, która uzasadnia odstąpienie od przepadku zgodnie z art. 178a § 5 kk.
Czy prowadzenie pojazdu w stanie głębokiego upojenia alkoholowego w ruchu miejskim, w obecności dziecka i spowodowanie kolizji, stanowi bezpośrednie niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia dziecka w rozumieniu art. 160 § 2 kk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, takie zachowanie stanowi bezpośrednie niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia dziecka.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że niebezpieczny sposób jazdy w stanie głębokiego upojenia alkoholowego, w gęstym ruchu miejskim, z dzieckiem na pokładzie, doprowadzając do kolizji, stwarza wysokie prawdopodobieństwo wypadku drogowego z ciężkimi obrażeniami dla dziecka, co wypełnia znamiona art. 160 § 2 kk.
Czy uzasadnienie wyroku sporządzone na formularzu jest wymogiem formalnym, którego naruszenie może skutkować uchyleniem wyroku?
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie wyroku nie jest jego integralną częścią i jego forma nie może wpływać na treść wyroku w rozumieniu art. 438 pkt 2 kpk.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyjaśnił, że sporządzanie uzasadnienia na formularzu może być nieczytelne i utrudniać realizację prawa do obrony, ale samo w sobie nie stanowi podstawy do uchylenia wyroku, gdyż uzasadnienie ma charakter wtórny wobec wyroku.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| oskarżona | osoba_fizyczna | oskarżona |
Przepisy (9)
Główne
k.k. art. 178a § 1
Kodeks karny
Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości.
k.k. art. 160 § 2
Kodeks karny
Narażenie dziecka (nad którym ciąży szczególny obowiązek opieki) na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.
k.k. art. 178a § 5
Kodeks karny
Możliwość odstąpienia od orzekania przepadku pojazdu lub jego równowartości w wyjątkowych wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami.
Pomocnicze
k.k. art. 44 § b
Kodeks karny
Przepadek przedmiotów.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 438 § 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa odwoławcza dotycząca treści wyroku.
k.p.k. art. 634
Kodeks postępowania karnego
Zasady orzekania o kosztach w postępowaniu odwoławczym.
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
Zasady orzekania o kosztach w postępowaniu odwoławczym.
u.o.p.k. art. 8
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
Opłata za drugą instancję.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rażąca dysproporcja między sytuacją majątkową oskarżonej a wartością pojazdu uzasadnia odstąpienie od przepadku. • Uzasadnienie wyroku sporządzone na formularzu może być nieczytelne i utrudniać prawo do obrony, ale nie jest samo w sobie podstawą do uchylenia wyroku.
Odrzucone argumenty
Zarzuty błędów w ustaleniach faktycznych. • Zarzuty błędnej oceny dowodów. • Zarzuty związane z pominięciem przez Sąd Rejonowy stanu zdrowia oskarżonej przed spożyciem alkoholu.
Godne uwagi sformułowania
sporządzenie go w tej formie byłoby nieczytelne dla stron i nie zapewniłoby pełnej transparentności, a tym samym swobodnej realizacji prawa do obrony naruszając prawo stron do rzetelnego procesu. • ocena materiału dowodowego dokonana przez Sąd Rejonowy jest obiektywna, prawidłowa, zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego • uzasadnienie wyroku ( w przeciwieństwie do uzasadnienia postanowienia) nie stanowi jego integralnej części i jest sprawozdaniem z intelektualnego procesu wyrokowania • naraziła w ten sposób przewożoną córkę ( nad którą z mocy ustawy ciążył nad nią szczególny obowiązek opieki) na bezpośrednie niebezpiecznego utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. • Jest to kategoria ocenna, zależna od konkretnych okoliczności danej sprawy. • zachodzi więc rażąca dysproporcja pomiędzy możliwościami zarobkowymi i majątkiem sprawcy ( oskarżona praktycznie nie ma żadnych z tych walorów), a równowartością samochodu, który prowadziła ( 120.000 zł). • Funkcją przepadku, o jakim mowa w art. 178 a § 5 kk nie jest przecież karanie za prowadzenie drogich samochodów. Sankcja ta ma dotykać sprawcy, a nie jego rodziny. • Orzekanie wobec oskarżonej przepadku kwoty 120.000 zł – przy braku uzyskiwania przez nią dochodów – jest absurdalne.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odstąpienia od przepadku pojazdu w przypadku rażącej dysproporcji majątkowej sprawcy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, gdzie sprawca nie posiada znaczącego majątku ani dochodów, a wartość pojazdu jest wysoka.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sąd może zastosować elastyczność prawa karnego w celu uniknięcia absurdalnych konsekwencji finansowych dla sprawcy, jednocześnie podkreślając wagę bezpieczeństwa w ruchu drogowym i odpowiedzialności za przewożone dzieci.
“Czy nietrzeźwy kierowca musi stracić samochód wart 120 tys. zł, jeśli sam jest bez grosza? Sąd Okręgowy odpowiada.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.