Orzeczenie · 2021-11-10

IV KA 1064/21

Sąd
Sąd Okręgowy w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2021-11-10
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniaokręgowy
postępowanie karneapelacjauchylenie wyrokuprawa pokrzywdzonegodobrowolne poddanie się karzeart. 387 kpkart. 350 kpknaruszenie procedury

Sąd Okręgowy w Poznaniu, w składzie sędziowskim z przewodniczącą Hanną Bartkowiak, rozpoznał apelację prokuratora wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego w Obornikach z dnia 17 lutego 2020 r. sygn. akt II K 704/19, dotyczącego oskarżonego R. N. z art. 279 § 1 kk i inne. Sąd Okręgowy, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 350 § 4 kpk i art. 387 § 2 kpk, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Obornikach do ponownego rozpoznania. Kluczowe uchybienia dotyczyły braku zawiadomienia pokrzywdzonych (L. J. i K. M.) o terminie rozprawy oraz braku pouczenia ich o możliwości złożenia przez oskarżonego wniosku o dobrowolne poddanie się karze (art. 387 § 1 kpk) i ich prawa do zgłoszenia sprzeciwu. Sąd Okręgowy podkreślił, że naruszenie tych gwarancji procesowych pokrzywdzonych miało wpływ na treść wyroku i uniemożliwiło im skorzystanie z przysługujących im praw. Sąd wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy musi zapewnić pokrzywdzonym możliwość realizacji ich uprawnień, w tym poprzez właściwe powiadomienie o terminie rozprawy i pouczenie o możliwości zakończenia sprawy w trybie konsensualnym. W przypadku podtrzymania wniosku oskarżonego, pokrzywdzeni będą mogli zająć stanowisko co do kary i zgłosić wnioski o naprawienie szkody, a w przeciwnym razie sprawa zostanie rozpoznana na zasadach ogólnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących praw pokrzywdzonego w kontekście dobrowolnego poddania się karze (art. 387 kpk) oraz obowiązków sądu w zakresie zawiadamiania i pouczania stron.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego trybu postępowania (dobrowolne poddanie się karze) i specyficznych naruszeń proceduralnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy niezawiadomienie pokrzywdzonych o terminie rozprawy głównej i brak pouczenia ich o możliwości złożenia przez oskarżonego wniosku o dobrowolne poddanie się karze oraz o prawie do zgłoszenia sprzeciwu stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na treść orzeczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, niezawiadomienie pokrzywdzonych o terminie rozprawy i brak pouczenia ich o możliwości złożenia przez oskarżonego wniosku o dobrowolne poddanie się karze oraz o prawie do zgłoszenia sprzeciwu stanowi naruszenie przepisów postępowania (art. 350 § 4 kpk i art. 387 § 2 kpk), które miało wpływ na treść orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że brak zawiadomienia pokrzywdzonych o terminie rozprawy i brak pouczenia ich o możliwości zakończenia postępowania w trybie konsensualnym (art. 387 kpk) pozbawił ich możliwości skorzystania z przysługujących im praw procesowych, w tym prawa do zgłoszenia sprzeciwu wobec wniosku oskarżonego. Uchybienie to miało wpływ na prawidłowość wydanego wyroku.

Czy niestawiennictwo prokuratora na rozprawie, o której został prawidłowo zawiadomiony, uniemożliwia skuteczne zgłoszenie sprzeciwu wobec wniosku oskarżonego o dobrowolne poddanie się karze?

Odpowiedź sądu

Nie, skuteczne złożenie sprzeciwu wobec wniosku oskarżonego złożonego na podstawie art. 387 § 1 kpk wymaga obecności prokuratora na rozprawie głównej.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołał się na ugruntowany pogląd Sądu Najwyższego, zgodnie z którym nieobecność prokuratora na rozprawie głównej, nawet jeśli został prawidłowo zawiadomiony, oznacza, że nie sprzeciwia się on wnioskowi oskarżonego. Skuteczne złożenie sprzeciwu wymaga obecności prokuratora.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
R. N.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratura Okręgowa w Poznaniuorgan_państwowyoskarżyciel publiczny
L. J.osoba_fizycznapokrzywdzony
K. M.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (15)

Główne

k.p.k. art. 279 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 387 § 1

Kodeks postępowania karnego

Oskarżony może złożyć wniosek o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie mu określonej kary lub środka karnego, orzeczenie przepadku lub środka kompensacyjnego bez przeprowadzania postępowania dowodowego.

k.p.k. art. 387 § 2

Kodeks postępowania karnego

Wniosek o dobrowolne poddanie się karze może zostać uwzględniony, gdy okoliczności popełnienia przestępstwa nie budzą wątpliwości, cele postępowania zostaną osiągnięte, a prokurator i pokrzywdzony, należycie powiadomieni o terminie rozprawy, nie sprzeciwią się takiemu wnioskowi.

k.p.k. art. 350 § 4

Kodeks postępowania karnego

O terminie i miejscu rozprawy zawiadamia się pokrzywdzonego.

k.p.k. art. 437 § 2

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 436

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 454 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 46 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 337a § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 339 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 341

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 343

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez Sąd Rejonowy przepisów postępowania (art. 350 § 4 kpk i art. 387 § 2 kpk) poprzez niezawiadomienie pokrzywdzonych o terminie rozprawy i brak pouczenia ich o możliwości złożenia przez oskarżonego wniosku o dobrowolne poddanie się karze oraz o prawie do zgłoszenia sprzeciwu.

Odrzucone argumenty

Zarzut prokuratora dotyczący naruszenia art. 387 § 2 kpk polegający na niezawiadomieniu oskarżyciela publicznego o wniosku oskarżonego złożonym na podstawie art. 387 § 1 kpk został uznany za niezasadny, gdyż niestawiennictwo prokuratora nie tamuje biegu rozprawy, a skuteczne złożenie sprzeciwu wymaga jego obecności.

Godne uwagi sformułowania

Uchybienia proceduralne opisane poniżej w pkt 3.2. • Analiza akt sprawy potwierdza słuszność stanowiska oskarżyciela publicznego • Wobec tego zaniechanie zawiadomienia pokrzywdzonych L. J. oraz K. M. o terminie rozprawy stanowiło ewidentne naruszenie normy prawnej wynikającej z art. 350 § 4 kpk. • Naruszenie gwarancji procesowych przysługujących pokrzywdzonym musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego orzeczenia i przekazaniem sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. • Sąd Rejonowy ponownie rozpoznający sprawę oskarżonego R. N. winien baczyć by umożliwić pokrzywdzonym L. J. oraz K. M. realizację wszystkich przysługujących im w procesie karnym uprawnień.

Skład orzekający

Hanna Bartkowiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących praw pokrzywdzonego w kontekście dobrowolnego poddania się karze (art. 387 kpk) oraz obowiązków sądu w zakresie zawiadamiania i pouczania stron."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego trybu postępowania (dobrowolne poddanie się karze) i specyficznych naruszeń proceduralnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są prawa pokrzywdzonego w procesie karnym i jak drobne uchybienia proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku. Jest to ważna lekcja dla prawników procesowych.

Prawa pokrzywdzonego kluczowe: Sąd uchylił wyrok z powodu błędu proceduralnego!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst