III SAB/Gl 246/26Bezczynność wojewody zezwolenie na pobyt czasowy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący M. K. wniósł skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w celu świadczenia pracy. Skarżący domagał się zobowiązania organu do załatwienia wniosku bez zbędnej zwłoki, stwierdzenia bezczynności i rażącego naruszenia prawa, a także zasądzenia sumy pieniężnej i zwrotu kosztów. Wojewoda Śląski wniósł o oddalenie skargi, powołując się na przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, które miały zawieszać bieg terminów załatwiania spraw cudzoziemców. Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedłużanie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy po 30 czerwca 2024 r. narusza zasadę proporcjonalności i prawo do sądu. W związku z tym, sąd zobowiązał Wojewodę do wydania aktu w terminie 30 dni od zwrotu akt, stwierdził bezczynność organu, ale uznał, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa, co skutkowało oddaleniem żądania zasądzenia sumy pieniężnej. Skarga została oddalona w pozostałym zakresie, a Wojewoda został obciążony kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska sądów administracyjnych w kwestii konstytucyjności i proporcjonalności przepisów zawieszających terminy załatwiania spraw cudzoziemców, zwłaszcza po wyznaczonych przez ustawodawcę terminach.
Orzeczenie dotyczy konkretnego okresu obowiązywania przepisów i ich kolejnych przedłużeń. Interpretacja może ewoluować wraz ze zmianami legislacyjnymi.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przedłużenie obowiązywania przepisów zawieszających bieg terminów załatwiania spraw cudzoziemców na mocy kolejnych ustaw nowelizujących ustawę o pomocy obywatelom Ukrainy, po 30 czerwca 2024 r., jest zgodne z zasadą proporcjonalności i prawem do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedłużenie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy po 30 czerwca 2024 r. na mocy kolejnych ustaw nowelizujących (z maja 2024 r., września 2025 r., stycznia 2026 r.) jest dokonane z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności oraz art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP i art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko NSA, że dalsze przedłużanie zawieszenia terminów załatwiania spraw cudzoziemców po 30 czerwca 2024 r. nie znajduje uzasadnienia w konstytucyjnych i konwencyjnych przesłankach ograniczenia prawa do sądu, naruszając zasadę proporcjonalności.
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy w celu świadczenia pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda Śląski dopuścił się bezczynności, ponieważ od daty wszczęcia postępowania (wpływ wniosku) do dnia rozpoznania skargi nie wydał aktu kończącego postępowanie.
Uzasadnienie
Wniosek wpłynął 26 czerwca 2023 r., a mimo uzupełnienia braków formalnych i wystosowania zapytań do innych organów, decyzja nie została wydana. Sąd uznał, że nawet trudności kadrowe czy napływ spraw nie usprawiedliwiają braku efektywności organu.
Czy bezczynność Wojewody Śląskiego w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć organ dopuścił się bezczynności, to jego działanie było częściowo motywowane stosowaniem przepisów (choć w sposób uznany za niekonstytucyjny w późniejszym okresie), co wyklucza przypisanie mu lekceważenia prawa czy działania na szkodę strony w stopniu rażącym.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz par. 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zobowiązania organu do wydania aktu i stwierdzenia bezczynności.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi w pozostałym zakresie.
p.p.s.a. art. 200 § w zw. z art. 205 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.
u.o.c. art. 112a § ust.1 i 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Termin załatwiania wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy.
u.o.p.o.U. art. 100d § ust. 3 i 4
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepis zawieszający bieg terminów załatwiania spraw cudzoziemców; jego stosowanie po 30.06.2024 r. uznano za niezgodne z prawem.
Pomocnicze
k.p.a. art. 37 § par. 1 pkt 1 i 2 oraz par. 3a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Definicje bezczynności i przewlekłości postępowania.
k.p.a. art. 61 § par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Moment wszczęcia postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 63 § par. 2-3a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi formalne podania.
k.p.a. art. 64 § par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Czynności organu w przypadku braków formalnych podania.
u.o.p.o.U. art. 100c
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepis dotyczący spraw cudzoziemców.
u.o.p.o.U.
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Ustawa wprowadzająca przepisy dotyczące pomocy obywatelom Ukrainy, w tym art. 100d.
Ustawa z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa art. 10 § pkt 1
Nowelizacja przedłużająca bieg terminów załatwiania spraw.
Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 17 § pkt 50
Kolejna nowelizacja przedłużająca bieg terminów załatwiania spraw.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedłużanie stosowania art. 100d u.o.p.o.U. po 30 czerwca 2024 r. narusza zasadę proporcjonalności i prawo do sądu. • Organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy.
Odrzucone argumenty
Argument Wojewody o zawieszeniu biegu terminów na mocy specustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (w zakresie po 30.06.2024 r.). • Argumenty Wojewody o trudnościach kadrowych, napływie spraw i pandemii jako usprawiedliwieniu bezczynności.
Godne uwagi sformułowania
przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p.o.U. na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu • dokonane z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności • trudności kadrowe organu administracji publicznej ani też znaczny wpływ spraw nie stanowią usprawiedliwienia dla prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny
Skład orzekający
Agnieszka Kręcisz-Sarna
sprawozdawca
Krzysztof Nowak
członek
Tomasz Dziuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska sądów administracyjnych w kwestii konstytucyjności i proporcjonalności przepisów zawieszających terminy załatwiania spraw cudzoziemców, zwłaszcza po wyznaczonych przez ustawodawcę terminach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego okresu obowiązywania przepisów i ich kolejnych przedłużeń. Interpretacja może ewoluować wraz ze zmianami legislacyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem do sądu i proporcjonalnością przepisów, które miały wpływ na sytuację wielu cudzoziemców w Polsce. Wyrok pokazuje, jak sądy weryfikują konstytucyjność działań ustawodawcy w sytuacjach kryzysowych.
“Czy przepisy miały prawo blokować dostęp do sądu? WSA w Gliwicach odpowiada!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.