Orzeczenie · 2026-04-08

III SA/Gl 882/25Wynagrodzenie kuratora w postępowaniu administracyjnym 26

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-04-08
NSAAdministracyjneWysokawsa
kuratorwynagrodzeniepostępowanie administracyjneluka prawnaanalogiakoszty postępowaniaKodeks postępowania administracyjnegoWSAPrezydent Miasta

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę adwokata P. M. na akt Prezydenta Miasta D., który przyznał mu wynagrodzenie w wysokości 60 zł plus VAT za pełnienie funkcji kuratora dla osoby nieobecnej (P. W.) w postępowaniu administracyjnym dotyczącym wymeldowania. Skarżący domagał się 480 zł plus VAT, opierając swoje żądanie na § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Organ administracji uznał wniosek za niezasadny, przyznając jedynie 60 zł i powołując się na wewnętrzne zarządzenie oraz brak przepisów wprost regulujących wynagrodzenie kuratora w postępowaniach administracyjnych, a także na zasadę celowego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych. Sąd administracyjny uznał jednak skargę za zasadną. Podkreślił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie regulują wprost kwestii wynagrodzenia kuratora ustanowionego na podstawie art. 34 § 1 k.p.a., co stanowi lukę prawną. Sąd, podzielając utrwalony pogląd orzecznictwa, stwierdził, że wynagrodzenie to powinno być ustalane w drodze analogii do przepisów regulujących wynagrodzenie kuratorów w sprawach cywilnych, obecnie zawartych w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. Wskazał, że zaskarżone rozstrzygnięcie, oparte na wewnętrznym zarządzeniu organu, nie stanowiło podstawy prawnej. Sąd uchylił zaskarżony akt i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 697 zł.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie wynagrodzenia kuratora w postępowaniu administracyjnym, wypełnianie luk prawnych przez analogię, kontrola aktów wewnętrznych organów administracji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji kuratora ustanowionego na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym. Analogia do przepisów cywilnych może wymagać uwzględnienia specyfiki postępowania administracyjnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wynagrodzenie kuratora ustanowionego w postępowaniu administracyjnym powinno być ustalane w oparciu o przepisy dotyczące opłat za czynności adwokackie, czy też w drodze analogii do przepisów o wynagrodzeniu kuratorów w sprawach cywilnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wynagrodzenie kuratora ustanowionego w postępowaniu administracyjnym powinno być ustalane w drodze analogii do przepisów regulujących wynagrodzenie kuratorów w sprawach cywilnych.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na lukę prawną w Kodeksie postępowania administracyjnego dotyczącą wynagrodzenia kuratora. Powołując się na orzecznictwo NSA, stwierdził, że w celu wypełnienia tej luki należy stosować analogię do przepisów o wynagrodzeniu kuratorów w sprawach cywilnych, co zapewnia zgodność z konstytucyjną zasadą państwa prawa.

Czy wewnętrzne zarządzenie organu administracji może stanowić podstawę prawną do przyznania wynagrodzenia kuratorowi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wewnętrzne zarządzenie organu nie stanowi źródła prawa powszechnie obowiązującego i nie może być podstawą przyznania wynagrodzenia kuratorowi.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zarządzenie Prezydenta Miasta ma charakter wewnętrzny i nie wiąże podmiotów zewnętrznych, w związku z czym nie może stanowić podstawy prawnej do przyznania wynagrodzenia.

Czy akt organu administracji przyznający wynagrodzenie kuratorowi podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, akt przyznający wynagrodzenie przedstawicielowi strony ustanowionemu na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. stanowi akt z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień wynikających z przepisów prawa i podlega kognicji sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na wyrok NSA, zgodnie z którym przyznanie wynagrodzenia przedstawicielowi strony ustanowionemu w trybie art. 34 § 1 k.p.a. jest aktem z zakresu administracji publicznej, podlegającym kontroli sądu administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony akt Prezydenta Miasta D. z dnia 18 czerwca 2025 r. nr [...].

Przepisy (31)

Główne

k.p.a. art. 34 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej występuje do sądu z wnioskiem o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej lub niezdolnej do czynności prawnych, o ile przedstawiciel nie został jeszcze wyznaczony.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Określa stawkę minimalną za czynności adwokackie, która może być podstawą do ustalenia wynagrodzenia kuratora w drodze analogii.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej art. 1 § ust. 1

Wynagrodzenie kuratora ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej ustala się w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności adwokackie, a w przypadku gdy kuratorem jest radca prawny - w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności radców prawnych, w obu przypadkach nie mniej niż 60 zł. Sąd stosuje analogię do tych przepisów.

k.p.a. art. 34 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wystąpienia przez organ do sądu z wnioskiem o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Określa stawkę minimalną za czynności adwokackie, która może być podstawą do ustalenia wynagrodzenia kuratora w drodze analogii.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej art. 1 § ust. 1

Wynagrodzenie kuratora ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej ustala się w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności adwokackie, a w przypadku gdy kuratorem jest radca prawny - w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności radców prawnych, w obu przypadkach nie mniej niż 60 zł. Sąd stosuje analogię do tych przepisów.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia aktu z powodu naruszenia prawa materialnego lub istotnych uchybień proceduralnych.

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia aktu, gdy naruszenie prawa uzasadnia wyeliminowanie go z obrotu prawnego.

Pomocnicze

k.p.a. art. 123 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 141 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

u.e.l. art. 31 § ust. 1

Ustawa o ewidencji ludności

u.f.p.

Ustawa o finansach publicznych

Nakazuje wydatkowanie środków w sposób celowy i oszczędny.

p.o.a. art. 16 § ust. 3

Ustawa Prawo o adwokaturze

Podstawa do wydania przepisów wykonawczych określających stawki minimalne za czynności adwokackie.

u.r.p. art. 225 § ust. 3

Ustawa o radcach prawnych

Podstawa do wydania przepisów wykonawczych określających stawki minimalne za czynności radców prawnych.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej art. 1 § ust. 2

Wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych ustala się, przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej art. 1 § ust. 3

Wysokość wynagrodzenia w sprawach wymagających przeprowadzenia rozprawy ustala się w kwocie wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej wskazanych stawek minimalnych, jeżeli uzasadnia to nakład pracy kuratora, w szczególności czas poświęcony na przygotowanie się do działania w postępowaniu, liczba stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjęte w sprawie; wartość przedmiotu sporu; stopień zawiłości sprawy.

k.p.a. art. 123 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 141 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.e.l. art. 31 § ust. 1

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności

u.f.p.

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Nakazuje wydatkowanie środków w sposób celowy i oszczędny.

p.o.a. art. 16 § ust. 3

Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze

Podstawa do wydania przepisów wykonawczych określających stawki minimalne za czynności adwokackie.

u.r.p. art. 225 § ust. 3

Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych

Podstawa do wydania przepisów wykonawczych określających stawki minimalne za czynności radców prawnych.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej art. 1 § ust. 2

Wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych ustala się, przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej art. 1 § ust. 3

Wysokość wynagrodzenia w sprawach wymagających przeprowadzenia rozprawy ustala się w kwocie wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej wskazanych stawek minimalnych, jeżeli uzasadnia to nakład pracy kuratora, w szczególności czas poświęcony na przygotowanie się do działania w postępowaniu, liczba stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjęte w sprawie; wartość przedmiotu sporu; stopień zawiłości sprawy.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącego.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada państwa prawa.

Konstytucja RP art. 87 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Źródła prawa powszechnie obowiązującego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. poprzez niezasądzenie wynagrodzenia kuratora we właściwej wysokości. • Naruszenie art. 7, 8 i 11 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia kryteriów ustalenia wysokości przyznawanego wynagrodzenia. • Naruszenie art. 6 k.p.a. w zw. z art. 87 Konstytucji RP poprzez oparcie rozstrzygnięcia na wewnętrznym zarządzeniu Prezydenta Miasta, a nie na prawie powszechnie obowiązującym.

Godne uwagi sformułowania

obowiązujące przepisy nie dają podstaw do wydania decyzji lub postanowienia w przedmiocie przyznania wynagrodzenia przedstawicielowi nieobecnej strony ustanowionemu na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. • przyznanie wynagrodzenia przedstawicielowi strony, ustanowionemu w trybie art. 34 § 1 k.p.a. stanowi akt z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., dotyczący uprawnień wynikających z przepisów prawa, inny niż decyzja lub postanowienie i dlatego podlega kognicji sądu administracyjnego. • w obowiązujących aktach prawnych brak jest przepisów ustawowych wprost rozstrzygających zasady ustalania wysokości wynagrodzenia kuratora ustanowionego w postępowaniach administracyjnych. • w demokratycznym państwie prawnym jednostka nie może ponosić konsekwencji ewidentnych błędów i zaniedbań prawodawcy, w tym zwłaszcza takich, które powodują lukę w prawie naruszającą podstawowe zasady porządku konstytucyjnego. • ustalenie wysokości wynagrodzenia przedstawiciela (kuratora) osoby nieobecnej lub niezdolnej do czynności prawnych powinno nastąpić w drodze analogii poprzez zastosowanie odpowiednio (nie wprost) przepisów regulujących wynagrodzenie dla kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej. • wskazane zarządzenie Prezydenta Miasta D. z 11 lipca 2018 r. nie stanowi żadnego ze źródeł prawa powszechnie obowiązującego, o których mowa w art. 87 ust. 2 Konstytucji RP, w tym aktu prawa miejscowego obowiązującego na obszarze działania organu, który go ustanowił. […]

Skład orzekający

Barbara Brandys-Kmiecik

przewodniczący

Beata Machcińska

członek

Marzanna Sałuda

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wynagrodzenia kuratora w postępowaniu administracyjnym, wypełnianie luk prawnych przez analogię, kontrola aktów wewnętrznych organów administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kuratora ustanowionego na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym. Analogia do przepisów cywilnych może wymagać uwzględnienia specyfiki postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sądy wypełniają luki prawne i chronią prawa obywateli, gdy ustawodawca zawodzi. Jest to przykład praktycznego zastosowania analogii prawnej i kontroli administracji.

“Czy kurator w urzędzie pracuje za darmo? Sąd administracyjny odpowiada: niekoniecznie!”

Dane finansowe

WPS: 480 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst