III SA/GL 732/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi J. T., członka zarządu spółki B, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. o odpowiedzialności skarżącego za nieprawidłowo wykorzystaną i niezwróconą dotację celową. Dotacja została przyznana na realizację zadania publicznego i jej zwrot wraz z odsetkami był wymagany. Prezydent Miasta orzekł o odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu, powołując się na bezskuteczną egzekucję wobec spółki B. Skarżący w odwołaniu i skardze podnosił szereg zarzutów, w tym dotyczących nieważności zapisów umowy, błędnego zastosowania przepisów Ordynacji podatkowej (art. 116 i 116a) oraz Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.), wskazując na konieczność zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia kwestii istnienia zobowiązania spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu sprawy, oddalił skargę. Sąd podkreślił, że w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności osoby trzeciej (członka zarządu) nie kwestionuje się wcześniejszych ustaleń organu wobec podatnika (spółki), a przedmiotem postępowania są wyłącznie kwestie związane z przeniesieniem odpowiedzialności. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał przesłanek zwalniających go z odpowiedzialności, określonych w art. 116 § 1 O.p., takich jak zgłoszenie wniosku o upadłość we właściwym czasie lub brak winy w jego niezgłoszeniu, ani nie wskazał mienia spółki do egzekucji. Stwierdzono, że egzekucja wobec spółki B okazała się bezskuteczna, a skarżący nie podjął działań zmierzających do wykazania przesłanek egzoneracyjnych. Wobec braku zasadności zarzutów skargi, sąd oddalił ją na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki w przypadku bezskutecznej egzekucji, w szczególności w kontekście ciężaru dowodu przesłanek egzoneracyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu dotacji celowej, ale zasady odpowiedzialności członka zarządu są szersze.
Zagadnienia prawne (3)
Czy członek zarządu może być pociągnięty do odpowiedzialności za zwrot dotacji celowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, jeśli egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, członek zarządu może być pociągnięty do odpowiedzialności, jeśli nie wykaże przesłanek zwalniających go z tej odpowiedzialności, takich jak zgłoszenie wniosku o upadłość we właściwym czasie lub brak winy w jego niezgłoszeniu, ani nie wskaże mienia spółki do egzekucji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że odpowiedzialność członka zarządu na podstawie art. 116 i 116a Ordynacji podatkowej jest uzasadniona, gdy egzekucja wobec spółki jest bezskuteczna, a członek zarządu nie udowodnił wystąpienia okoliczności egzoneracyjnych. W tej sprawie skarżący nie wykazał żadnej z tych przesłanek.
Czy zarzut nieważności umowy może być podniesiony przez członka zarządu w postępowaniu o jego odpowiedzialność za zwrot dotacji?
Odpowiedź sądu
Sąd administracyjny w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności członka zarządu nie rozstrzyga kwestii ważności umowy, skupiając się na przesłankach odpowiedzialności osobistej.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że postępowanie w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej (członka zarządu) ma na celu ustalenie jego odpowiedzialności za istniejące zobowiązanie, a nie kwestionowanie podstaw tego zobowiązania, które powinny być rozstrzygnięte w postępowaniu wobec głównego dłużnika.
Czy postępowanie w sprawie odpowiedzialności członka zarządu powinno zostać zawieszone z uwagi na nierozstrzygnięte zagadnienie wstępne dotyczące istnienia zobowiązania spółki?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd uznał, że nie ma podstaw do zawieszenia postępowania, ponieważ przedmiotem postępowania w sprawie odpowiedzialności członka zarządu nie jest ustalanie istnienia zobowiązania spółki, a jedynie przeniesienie odpowiedzialności.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym w postępowaniu o odpowiedzialność osoby trzeciej nie rozstrzyga się już kwestii ustalenia istnienia obowiązku podatkowego.
Przepisy (13)
Główne
O.p. art. 116
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 116a
Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
u.f.p. art. 60
Ustawa o finansach publicznych
u.f.p. art. 67
Ustawa o finansach publicznych
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 58 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 375 § § 1
Kodeks cywilny
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Nieważność zapisu umownego jako niezgodnego z ustawą i zasadami współżycia społecznego. • Błędne zastosowanie art. 116 i 116a O.p. i art. 60, 61, 67 u.f.p. • Niezastosowanie art. 375 § 1 k.c. pozwalającego dłużnikowi solidarnemu na powoływanie się na zarzuty dotyczące stosunku prawnego. • Naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez wydanie decyzji merytorycznej bez rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. • Brak wykazania przez organy bezskuteczności egzekucji wobec spółki B. • Niewykazanie przez skarżącego przesłanek zwalniających go z odpowiedzialności (zgłoszenie wniosku o upadłość, brak winy, wskazanie mienia).
Godne uwagi sformułowania
członkowie zarządu B odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem za jej zobowiązania podatkowe. • nie można kwestionować wcześniejszych ustaleń, dokonanych przez organ w toku postępowania podatkowego wobec podatnika, dotyczących np. podstawy opodatkowania, wysokości podatku, zastosowania ulgi itp. • ciężar dowodu istnienia negatywnych przesłanek przeniesienia odpowiedzialności obciąża zainteresowanego członka zarządu. • brak takiej winy jest kategorią obiektywną i można się na nią powoływać jedynie w sytuacji, gdy członek zarządu nie miał żadnych możliwości prowadzenia spraw spółki, a brak tych możliwości wynikał z przyczyn od niego całkowicie niezależnych.
Skład orzekający
Magdalena Jankiewicz
przewodniczący
Dorota Fleszer
sprawozdawca
Adam Gołuch
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki w przypadku bezskutecznej egzekucji, w szczególności w kontekście ciężaru dowodu przesłanek egzoneracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu dotacji celowej, ale zasady odpowiedzialności członka zarządu są szersze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności osobistej członka zarządu za zobowiązania spółki, co jest częstym problemem w praktyce. Uzasadnienie sądu jasno przedstawia kryteria i ciężar dowodu w takich przypadkach.
“Odpowiedzialność członka zarządu za długi spółki: kiedy zapłacisz z własnej kieszeni?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.