III PZP 5/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w powiększonym składzie rozpoznał zagadnienie prawne przekazane do rozstrzygnięcia, dotyczące skuteczności wniesienia pisma procesowego w polskiej placówce operatora pocztowego innego niż operator wyznaczony, zgodnie z art. 165 § 2 k.p.c. Sprawa wywodziła się z powództwa M. T. przeciwko Sądowi Okręgowemu w O. o ustalenie i zapłatę, gdzie Sąd Okręgowy w E. odrzucił apelację pozwanego jako wniesioną po terminie. Sąd Najwyższy zauważył rozbieżności w orzecznictwie dotyczące wykładni art. 165 § 2 k.p.c., gdzie jedno stanowisko uznawało takie nadanie za nieskuteczne, a drugie za równoznaczne z wniesieniem do sądu. Sąd Najwyższy podkreślił, że choć rozstrzygnięcie tego zagadnienia nie było niezbędne do rozpoznania zażalenia, to jednak stan prawny budzi wątpliwości co do zgodności z prawem unijnym i konstytucyjnym prawem do sądu, wskazując na potrzebę interwencji ustawodawcy. W analizowanej sprawie, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że strona pozwana działała zgodnie z pouczeniem sądu pierwszej instancji, a brak winy w uchybieniu terminu uzasadniał przywrócenie terminu do wniesienia apelacji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 165 § 2 k.p.c. w kontekście operatorów pocztowych, zasady przywrócenia terminu, kontroli sądów drugiej instancji nad postanowieniami o przywróceniu terminu, oraz potencjalnych niezgodności z prawem UE i Konstytucją.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, a rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego nie zostało definitywnie dokonane przez Sąd Najwyższy w powiększonym składzie, co wskazuje na potrzebę interwencji ustawodawcy.
Zagadnienia prawne (1)
Czy oddanie pisma procesowego w polskiej placówce operatora pocztowego innego niż operator wyznaczony, o którym stanowi art. 165 § 2 k.p.c., jest równoznaczne z wniesieniem tego pisma do Sądu w rozumieniu tego przepisu?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy w powiększonym składzie nie rozstrzygnął bezpośrednio tego zagadnienia w sentencji, ale w uzasadnieniu wskazał na potrzebę interwencji ustawodawcy z uwagi na rozbieżności i wątpliwości prawne. W analizowanej sprawie, mimo braku rozstrzygnięcia zagadnienia, uchylono postanowienie o odrzuceniu apelacji, uznając brak winy strony.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał na rozbieżności w orzecznictwie dotyczące wykładni art. 165 § 2 k.p.c. oraz potencjalne wątpliwości co do zgodności z prawem unijnym i konstytucyjnym prawem do sądu. Podkreślono, że obecne rozwiązania mogą stanowić 'pułapkę' dla stron niekorzystających z pomocy profesjonalnego pełnomocnika i wymagają interwencji ustawodawcy. W analizowanej sprawie, kluczowe było błędne pouczenie sądu pierwszej instancji i brak winy strony w uchybieniu terminu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. T. | osoba_fizyczna | powód |
| Sąd Okręgowy w O. | instytucja | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.p.c. art. 165 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym od 17 sierpnia 2013 r., stanowi, że oddanie pisma procesowego w polskiej placówce operatora wyznaczonego lub w placówce pocztowej operatora świadczącego usługi powszechne w innym państwie członkowskim UE jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Interpretacja tego przepisu budzi rozbieżności w orzecznictwie.
k.p.c. art. 373
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kontroli orzeczeń sądu pierwszej instancji wydanych w postępowaniu międzyinstancyjnym, w tym dotyczących przywrócenia terminu.
k.p.c. art. 168 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje instytucję przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 369 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa termin do wniesienia apelacji.
Prawo pocztowe art. 3 § pkt 13
Ustawa - Prawo pocztowe
Zawiera definicję legalną operatora wyznaczonego.
Prawo pocztowe art. 178 § ust. 1
Ustawa - Prawo pocztowe
Wskazuje, że w okresie od 1 stycznia 2013 r. do 31 grudnia 2015 r. obowiązki operatora wyznaczonego pełniła Poczta Polska S.A.
k.p.k. art. 124
Kodeks postępowania karnego
Reguluje zachowanie terminu przez nadanie pisma w placówce podmiotu zajmującego się doręczaniem korespondencji na terenie UE.
P.p.s.a. art. 83 § § 3
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zawiera uregulowanie tożsame z art. 165 § 2 k.p.c. w zakresie składania pism w postępowaniu administracyjnosądowym.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje prawo do sądu.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Strona pozwana działała zgodnie z pouczeniem udzielonym przez Sąd pierwszej instancji. • Brak winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia apelacji. • Sąd drugiej instancji dokonał kontroli zasadności przywrócenia terminu w sytuacji, gdy brak było ku temu oczywistej podstawy faktycznej. • Niespójność rozwiązań prawnych dotyczących składania pism procesowych i doręczania korespondencji sądowej.
Odrzucone argumenty
Apelacja została wniesiona po terminie. • Brak przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu do wniesienia apelacji.
Godne uwagi sformułowania
oddanie pisma procesowego w polskiej placówce operatora pocztowego innego niż operator wyznaczony, o którym stanowi art. 165 § 2 k.p.c., jest równoznaczne z wniesieniem tego pisma do Sądu w rozumieniu tego przepisu? • art. 165 § 2 k.p.c. może stanowić swoistą „pułapkę” dla stron postępowania cywilnego nieposiadających wiedzy prawniczej i niekorzystających z pomocy zawodowego pełnomocnika • brak jest takiej oczywistej podstawy do podważenia stanowiska Sądu pierwszej instancji • dokonanie przez stronę czynności procesowej zgodnie z pouczeniem udzielonym przy doręczeniu orzeczenia, jako działanie podjęte w zaufaniu do sądu, może stanowić okoliczność wyłączającą winę w uchybieniu terminu
Skład orzekający
Józef Iwulski
przewodniczący
Katarzyna Gonera
członek
Piotr Prusinowski
członek
Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
sprawozdawca
Monika Koba
członek
Krzysztof Strzelczyk
członek
Hubert Wrzeszcz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 165 § 2 k.p.c. w kontekście operatorów pocztowych, zasady przywrócenia terminu, kontroli sądów drugiej instancji nad postanowieniami o przywróceniu terminu, oraz potencjalnych niezgodności z prawem UE i Konstytucją."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, a rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego nie zostało definitywnie dokonane przez Sąd Najwyższy w powiększonym składzie, co wskazuje na potrzebę interwencji ustawodawcy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu praktycznego, jakim jest skuteczne wnoszenie pism procesowych i potencjalne pułapki prawne wynikające z niejasnych przepisów, co jest bardzo istotne dla prawników i obywateli.
“Czy wysłanie listu przez "złą" pocztę może oznaczać przegranie sprawy? Sąd Najwyższy wyjaśnia pułapki art. 165 § 2 k.p.c.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.