III PSK 66/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w P., który oddalił apelację od wyroku Sądu Rejonowego w J. zasądzającego od pozwanej na rzecz powoda M. O. kwotę 40.000 zł tytułem zadośćuczynienia. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 378 § 1 k.p.c., art. 386 § 1 k.p.c., art. 385 k.p.c.) oraz prawa materialnego (art. 435 k.c.), twierdząc, że jej przedsiębiorstwo produkujące konstrukcje metalowe nie jest wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody i nie ponosi odpowiedzialności na zasadzie ryzyka. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest środkiem o charakterze publicznym i jej rozpoznanie następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista uzasadniona skarga). Analizując wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, Sąd Najwyższy wskazał, że argumentacja skarżącej o „oczywistej uzasadnioności” jest sprzeczna z twierdzeniem o „istotnym zagadnieniu prawnym” wymagającym pogłębionej wykładni. Ponadto, Sąd Najwyższy stwierdził, że kwestia kwalifikacji przedsiębiorstwa jako wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody na gruncie art. 435 k.c. była już wielokrotnie analizowana i rozstrzygana w orzecznictwie. Sąd Najwyższy przywołał bogate orzecznictwo dotyczące kryteriów stosowania art. 435 k.c., podkreślając, że nie wystarcza samo wykorzystanie energii elektrycznej czy paliw, lecz istotne jest, czy siła przyrody stanowi siłę napędową przedsiębiorstwa jako całości. W ocenie Sądu Najwyższego, przedsiębiorstwo pozwanej, zajmujące się produkcją konstrukcji metalowych i korzystające z maszyn wprawianych w ruch za pomocą sił przyrody, które są istotnym elementem działalności, spełnia przesłanki do zastosowania art. 435 k.c. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, analiza przesłanek stosowania art. 435 k.c., kwalifikacja przedsiębiorstwa jako wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody.
Dotyczy specyficznej interpretacji art. 435 k.c. i wymogów formalnych skargi kasacyjnej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przedsiębiorstwo produkujące konstrukcje metalowe, korzystające z maszyn wprawianych w ruch za pomocą energii elektrycznej i paliw płynnych, jest przedsiębiorstwem wprawianym w ruch za pomocą sił przyrody w rozumieniu art. 435 § 1 k.c., co uzasadnia odpowiedzialność na zasadzie ryzyka?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przedsiębiorstwo produkujące konstrukcje metalowe, które do swojej działalności wykorzystuje maszyny wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody (np. elektryczność, paliwa płynne), a których wykorzystanie stanowi istotny element prowadzenia działalności, jest przedsiębiorstwem wprawianym w ruch za pomocą sił przyrody w rozumieniu art. 435 § 1 k.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na utrwalone orzecznictwo, wyjaśnił, że do zastosowania art. 435 § 1 k.c. nie wystarcza samo wykorzystanie sił przyrody, lecz muszą one stanowić siłę napędową przedsiębiorstwa jako całości, a jego istnienie i praca są od nich uzależnione. W przypadku przedsiębiorstwa produkującego konstrukcje metalowe, wykorzystanie maszyn napędzanych siłami przyrody jest kluczowe dla jego funkcjonowania i osiągania celów produkcyjnych, co uzasadnia kwalifikację jako przedsiębiorstwa wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody.
Czy skarga kasacyjna może być jednocześnie oczywiście uzasadniona i opierać się na istotnym zagadnieniu prawnym lub potrzebie wykładni przepisów budzących wątpliwości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, te przesłanki są wzajemnie wykluczające się. Oczywista uzasadniona skarga oznacza widoczne na pierwszy rzut oka naruszenie prawa, podczas gdy istotne zagadnienie prawne lub potrzeba wykładni sugerują konieczność pogłębionej analizy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania musi być uzasadniony jedną z kwalifikowanych przesłanek. Twierdzenie o oczywistej zasadności skargi, wynikającej z widocznych naruszeń, jest sprzeczne z istnieniem istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów, które wymagają dogłębnej analizy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. O. | osoba_fizyczna | powód |
| S. […] S.A. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 435 § 1
Kodeks cywilny
Przedsiębiorstwo wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez jego ruch, chyba że nastąpiła ona wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej. Kluczowe jest, aby siła przyrody stanowiła siłę napędową przedsiębiorstwa jako całości, a jego istnienie i praca były od niej uzależnione.
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista uzasadniona skarga).
k.p.c. art. 398 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek złożenia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 378 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Naruszenie przez nierozpoznanie merytoryczne sprawy, niewzięcie pod uwagę zarzutów apelacji.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Niezastosowanie i nieuwzględnienie apelacji pozwanej.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Błędne zastosowanie i niesłuszne oddalenie apelacji pozwanej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. • Argumentacja skarżącej o oczywistej uzasadnioności skargi jest sprzeczna z twierdzeniem o istnieniu istotnego zagadnienia prawnego. • Kwestia odpowiedzialności przedsiębiorstwa na zasadzie ryzyka na gruncie art. 435 k.c. została już rozstrzygnięta w utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego. • Przedsiębiorstwo pozwanej spełnia kryteria przedsiębiorstwa wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez Sąd Okręgowy (art. 378 § 1, 386 § 1, 385 k.p.c.). • Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 435 k.c.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy, jako sąd kasacyjny, nie jest sądem powszechnym zwykłej, trzeciej instancji • skarga kasacyjna nie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji • jej rozpoznanie następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych • nie można twierdzić, iż skarga jest oczywiście uzasadniona i że jednocześnie w sprawie występują poważne zagadnienia prawne
Skład orzekający
Romualda Spyt
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, analiza przesłanek stosowania art. 435 k.c., kwalifikacja przedsiębiorstwa jako wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji art. 435 k.c. i wymogów formalnych skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie SN dotyczące wymogów formalnych skargi kasacyjnej i interpretacji kluczowego przepisu o odpowiedzialności na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.) jest cenne dla prawników procesowych i specjalistów od prawa zobowiązań.
“Sąd Najwyższy: Kiedy produkcja konstrukcji metalowych oznacza odpowiedzialność na zasadzie ryzyka?”
Dane finansowe
WPS: 40 000 PLN
zadośćuczynienie: 40 000 PLN
Sektor
przemysł ciężki
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.