Orzeczenie · 2026-07-16

III OZ 338/26Oddalenie zażaleń grzywna za bezczynność informacyjna

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-07-16
NSAAdministracyjneWysokansa
grzywnabezczynnośćdostęp do informacji publicznejprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymikoszty postępowaniaautokontrolaNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenia Wójta Gminy oraz K. M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 kwietnia 2026 r., sygn. akt II SO/Po 5/26. Postanowieniem tym WSA w Poznaniu, w trybie autokontroli, uchylił swoje wcześniejsze postanowienie z 12 marca 2026 r. o wymierzeniu Wójtowi Gminy grzywny za nieprzekazanie skargi i akt sprawy, a następnie wymierzył nową grzywnę w kwocie 200 zł oraz zasądził od Gminy na rzecz wnioskodawczyni zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 597,00 zł, oddalając jednocześnie wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Wójt Gminy w swoim zażaleniu zarzucił naruszenie art. 54 § 2 P.p.s.a. i art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.), twierdząc, że WSA błędnie zastosował 15-dniowy termin do przekazania skargi, gdyż przepis ten dotyczy wyłącznie skarg na odmowę udostępnienia informacji, a nie skarg na bezczynność. Podniósł również, że wniosek o grzywnę stał się bezprzedmiotowy po wydaniu wyroku oddalającego skargę na bezczynność. Wnioskodawczyni K. M. B. zażądała uchylenia postanowienia w części dotyczącej kosztów postępowania zażaleniowego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w tym zakresie, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. NSA oddalił oba zażalenia. W odniesieniu do zażalenia Wójta, Sąd potwierdził, że art. 21 pkt 1 u.d.i.p. stanowi lex specialis wobec art. 54 § 2 P.p.s.a. i skrócenie terminu przekazania skargi dotyczy wszystkich skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej, w tym skarg na bezczynność. Sąd przywołał liczne orzecznictwo NSA potwierdzające tę interpretację. Podkreślono, że wymierzenie grzywny wymaga spełnienia dwóch warunków: uchybienia terminowi i złożenia wniosku przez stronę, co w niniejszej sprawie miało miejsce. W odniesieniu do zażalenia wnioskodawczyni, NSA stwierdził, że sąd nie jest uprawniony do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w orzeczeniu wydanym w trybie autokontroli na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a., ponieważ przepisy te nie przewidują takiej możliwości, w przeciwieństwie do art. 179a P.p.s.a. dotyczącego autokontroli w przypadku skargi kasacyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących terminów przekazywania skarg na bezczynność w sprawach o udostępnienie informacji publicznej oraz zakresu kognicji sądu w zakresie kosztów postępowania zażaleniowego w trybie autokontroli.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów P.p.s.a. i u.d.i.p. oraz procedury autokontroli.

Zagadnienia prawne (2)

Czy art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, skracający termin przekazania skargi do sądu do 15 dni, ma zastosowanie również do skarg na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 21 pkt 1 u.d.i.p. ma zastosowanie do wszystkich skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej, w tym do skarg na bezczynność.

Uzasadnienie

NSA uznał, że sformułowanie "do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej" obejmuje zarówno skargi na odmowę, jak i na bezczynność. Przepis ten stanowi lex specialis wobec ogólnych przepisów P.p.s.a. o terminach przekazania skargi.

Czy sąd administracyjny jest uprawniony do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w orzeczeniu wydanym w trybie autokontroli na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie jest uprawniony do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w orzeczeniu wydanym w trybie autokontroli na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że przepisy P.p.s.a. dotyczące autokontroli postanowień przez WSA (art. 195 § 2) nie przewidują możliwości orzekania o zwrocie kosztów postępowania zażaleniowego, w przeciwieństwie do art. 179a P.p.s.a. dotyczącego autokontroli w przypadku skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono zażalenia Wójta Gminy oraz wnioskodawczyni K. M. B. na postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 15 kwietnia 2026 r., sygn. akt II SO/Po 5/26.

Przepisy (9)

Główne

P.p.s.a. art. 54 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek organu administracji publicznej przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.

P.p.s.a. art. 55 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sankcja w postaci możliwości złożenia przez skarżącego wniosku o wymierzenie organowi grzywny za niezastosowanie się do obowiązku przekazania skargi.

P.p.s.a. art. 195 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Autokontrola postanowień przez WSA – możliwość uchylenia postanowienia i rozpoznania sprawy na nowo, bez przesyłania akt do NSA.

u.d.i.p. art. 21 § pkt 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy P.p.s.a., z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 179a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość orzeczenia przez WSA o zwrocie kosztów postępowania w ramach postępowania autokontrolnego wywołanego skargą kasacyjną.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez NSA.

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Brak odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w przypadku uwzględnienia zażalenia w ramach autokontroli.

P.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość orzeczenia przez WSA o zwrocie kosztów postępowania w ramach postępowania autokontrolnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 ppkt d

Stawka minimalna opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu zażaleniowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 21 pkt 1 u.d.i.p. ma zastosowanie do skarg na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. • Sąd nie jest uprawniony do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w orzeczeniu wydanym w trybie autokontroli na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Argument Wójta Gminy o niezastosowaniu 15-dniowego terminu do przekazania skargi na bezczynność. • Argument wnioskodawczyni o zasadności zwrotu pełnych kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym.

Godne uwagi sformułowania

przepisy art. 21 pkt 1 u.d.i.p. stanowią lex specialis w stosunku do postanowień art. 54 § 2 P.p.s.a. • sformułowanie "do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej", co oznacza również skargi na bezczynność • Sąd nie jest uprawniony do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w orzeczeniu, które nie jest jednym z orzeczeń, o których mowa w art. 209 P.p.s.a.

Skład orzekający

Przemysław Szustakiewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów przekazywania skarg na bezczynność w sprawach o udostępnienie informacji publicznej oraz zakresu kognicji sądu w zakresie kosztów postępowania zażaleniowego w trybie autokontroli."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów P.p.s.a. i u.d.i.p. oraz procedury autokontroli.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności terminów związanych z dostępem do informacji publicznej i rozstrzyganiem o kosztach, co jest istotne dla praktyków prawa.

Dostęp do informacji publicznej: NSA wyjaśnia kluczowe terminy i zasady rozliczania kosztów.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst