Orzeczenie · 2025-01-14

III OSK 6621/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-14
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie administracyjnezażaleniedopuszczenie do udziału w postępowaniustrona postępowaniaprawo środowiskowedecyzja o środowiskowych uwarunkowaniachNSAWSAskarga kasacyjnak.p.a.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wcześniej oddalił skargę skarżącego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie. SKO stwierdziło niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Prezydenta Miasta Zawiercie z dnia 10 lipca 2020 r., które odmawiało dopuszczenia skarżącego do udziału w postępowaniu w charakterze strony w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. WSA w Gliwicach, oddalając skargę, wskazał, że zgodnie z art. 141 k.p.a. zażalenie przysługuje tylko wtedy, gdy kodeks tak stanowi, a na postanowienie o odmowie przystąpienia w charakterze strony do postępowania zażalenie nie przysługuje. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podkreślił, że jest związany jej granicami. Sąd uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej, w tym dotyczące naruszenia art. 74 Konstytucji RP, art. 7 k.p.a. i art. 10 k.p.a., nie zasługują na uwzględnienie. NSA potwierdził, że brak regulacji prawnej dopuszczającej możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie dopuszczenia strony do udziału w postępowaniu oznacza, że takie zażalenie jest niedopuszczalne. Sąd wyjaśnił również, że instytucja dopuszczenia do udziału w postępowaniu nie jest uregulowana w k.p.a., a strona staje się nią z chwilą zweryfikowania jej interesu prawnego. W przypadku braku takiego interesu, organ nie jest zobowiązany do wydania postanowienia, a jeśli je wyda, nie jest ono zaskarżalne. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie braku możliwości zaskarżenia postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym, gdy brak jest ku temu podstaw prawnych w przepisach k.p.a. lub ustaw szczególnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku zażalenia na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Interpretacja art. 10 k.p.a. w kontekście dostępu obywateli do postępowań.

Zagadnienia prawne (3)

Czy na postanowienie organu administracji o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony przysługuje zażalenie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony nie przysługuje zażalenie, jeśli przepisy prawa nie przewidują takiej możliwości.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a., zażalenie przysługuje tylko wtedy, gdy kodeks tak stanowi. Brak przepisu dopuszczającego zażalenie na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu czyni je niedopuszczalnym. Postanowienie takie, jeśli zostało wydane, może być przedmiotem kontroli sądowej w ramach skargi na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia.

Czy naruszenie art. 74 Konstytucji RP (wspieranie działań obywateli na rzecz ochrony środowiska) może stanowić podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej w sytuacji, gdy skarżący nie był stroną postępowania?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 74 Konstytucji RP nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli skarżący nie miał legitymacji do kwestionowania postanowienia jako strona postępowania.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej. Zarzut naruszenia art. 74 Konstytucji RP odnosi się do kwestii braku dopuszczenia skarżącego do udziału w postępowaniu, jednakże kluczowe jest ustalenie, czy skarżący w ogóle posiadał status strony lub czy przysługiwało mu zażalenie na postanowienie odmawiające tego statusu. W tej sprawie, wobec niedopuszczalności zażalenia, kwestia ta nie mogła być rozpatrywana w kontekście naruszenia Konstytucji.

Czy art. 7 k.p.a. (zasada praworządności) i art. 10 k.p.a. (zasada czynnego udziału strony) mogą być podstawą do uwzględnienia skargi kasacyjnej w sytuacji, gdy skarżący nie był stroną postępowania?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia art. 7 k.p.a. i art. 10 k.p.a. nie zasługują na uwzględnienie.

Uzasadnienie

Art. 10 k.p.a. dotyczy zapewnienia udziału w postępowaniu stronom, czyli podmiotom legitymującym się interesem prawnym. Nie dotyczy on 'abstrakcyjnie' określonego dostępu obywateli do postępowania administracyjnego. Choć ustawodawca zapewnia dostęp społeczeństwa do informacji o środowisku, nie jest to udział w postępowaniu w charakterze strony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 141 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Na wydane w toku postępowania postanowienia stronie służy zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Na postanowienie o odmowie przystąpienia w charakterze strony do toczącego się postępowania zażalenie nie przysługuje.

Pomocnicze

k.p.a. art. 123 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Postanowienie w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu jest dopuszczalne, ale nie jest zaskarżalne.

ustawa środowiskowa

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Brak przepisów tej ustawy pozwalających na zaskarżenie postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu.

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA jest związany granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA.

Konstytucja RP art. 74

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wspieranie działań obywateli na rzecz ochrony środowiska.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania.

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania.

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga do WSA na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstawy prawnej do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu. • NSA jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie może samodzielnie konkretyzować zarzutów.

Odrzucone argumenty

Przysługiwało zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta Zawiercie z 10 lipca 2020 r. • Naruszenie art. 74 Konstytucji RP poprzez pozbawienie obywateli możliwości udziału w postępowaniu. • Naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 10 k.p.a.

Godne uwagi sformułowania

Na postanowienie "o odmowie przystąpienia w charakterze strony do toczącego się postępowania" zażalenie nie przysługuje. • Brak regulacji prawnej dopuszczającej możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie dopuszczenia strony do udziału w postępowaniu oznacza, że zażalenie na tego rodzaju postanowienie jest niedopuszczalne. • Art. 10 k.p.a. dotyczy zapewnienia udziału w postępowaniu stronom postępowania, a więc podmiotom legitymującym się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. Nie dotyczy natomiast niejako "abstrakcyjne" określonego dostępu obywateli do postępowania administracyjnego.

Skład orzekający

Jerzy Stelmasiak

przewodniczący sprawozdawca

Maciej Kobak

członek

Piotr Korzeniowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku możliwości zaskarżenia postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym, gdy brak jest ku temu podstaw prawnych w przepisach k.p.a. lub ustaw szczególnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku zażalenia na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Interpretacja art. 10 k.p.a. w kontekście dostępu obywateli do postępowań.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem do udziału w postępowaniu administracyjnym i możliwością jego zaskarżenia. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy można zaskarżyć odmowę dopuszczenia do głosu w urzędzie? NSA wyjaśnia.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst