III OSK 5688/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił decyzje organów Policji odmawiające byłemu funkcjonariuszowi L. N. wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Policjant został zwolniony ze służby w 2007 roku, posiadając 109 dni niewykorzystanego urlopu. Organy odmówiły wypłaty, argumentując, że ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych, która znowelizowała art. 115a ustawy o Policji, stosuje się jedynie do osób zwolnionych ze służby najpóźniej 6 listopada 2018 r. WSA uznał, że takie ograniczenie jest pozorne i narusza wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. (sygn. akt K 7/15), który wyeliminował z obrotu prawnego przepis określający ekwiwalent w wysokości 1/30 miesięcznego uposażenia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną organu, oddalił ją, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że orzeczenia TK mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne (art. 190 ust. 1 Konstytucji RP), a ich skutki nie mogą być ograniczane przepisami przejściowymi. NSA przyjął prokonstytucyjną wykładnię art. 9 ust. 1 ustawy z 2020 r., zgodnie z którą ekwiwalent za niewykorzystany urlop za okres przed 6 listopada 2018 r. należy ustalać na zasadach obowiązujących przed tą datą, ale z uwzględnieniem treści wyroku TK. Oznacza to, że należy stosować zasady obliczania ekwiwalentu, ale z wyłączeniem niekonstytucyjnego przelicznika 1/30, wypełniając lukę treścią wyroku TK. Sąd wskazał, że prawidłowym współczynnikiem jest 1/21, a różnica między kwotą należną a wypłaconą powinna zostać wyrównana.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia przepisów przejściowych w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, prawo do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych, zasada powszechnej mocy obowiązującej orzeczeń TK.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i przepisów związanych z ich urlopami, ale zasady interpretacji przepisów przejściowych i orzeczeń TK mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepisy przejściowe ustawy z 2020 r. mogą ograniczać skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2018 r. w zakresie prawa do wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy zwolnionych ze służby przed datą publikacji wyroku TK?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy przejściowe nie mogą ograniczać skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który ma moc powszechnie obowiązującą i jest ostateczny.
Uzasadnienie
NSA uznał, że wyrok TK eliminujący z obrotu prawnego niekonstytucyjny przelicznik ekwiwalentu za urlop musi być stosowany, a przepisy przejściowe nie mogą ograniczać jego skutków, w tym retroaktywności.
Jak należy obliczyć ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy dla funkcjonariusza zwolnionego ze służby przed datą publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który orzekł o niekonstytucyjności dotychczasowego sposobu obliczania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ekwiwalent należy obliczać na zasadach obowiązujących przed datą publikacji wyroku TK, ale z uwzględnieniem jego treści, co oznacza wypełnienie luki po wyeliminowanym przepisie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że należy stosować zasady z przepisów obowiązujących przed 6 listopada 2018 r., ale z wyłączeniem niekonstytucyjnego przelicznika 1/30, a lukę tę należy wypełnić treścią wyroku TK. Prawidłowym współczynnikiem jest 1/21.
Przepisy (9)
Główne
Dz.U. 2020 poz 1610 art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw
Przepis ten, regulujący stosowanie znowelizowanego art. 115a ustawy o Policji, nie może ograniczać skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. (K 7/15) i powinien być interpretowany prokonstytucyjnie.
u.o. Policji art. 115a
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Część przepisu określająca ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop w wysokości 1/30 miesięcznego uposażenia została wyeliminowana z obrotu prawnego na mocy wyroku TK. Nowe brzmienie przepisu (1/21) powinno być stosowane z uwzględnieniem wyroku TK.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 190 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.
Konstytucja RP art. 190 § ust. 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Orzeczenia TK o niezgodności z Konstytucją stanowią podstawę do wznowienia postępowania lub uchylenia decyzji.
Konstytucja RP art. 66 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego jest zagwarantowane konstytucyjnie.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu w przypadku naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu I instancji.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy przejściowe ustawy z 2020 r. nie mogą ograniczać skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2018 r. • Należy stosować prokonstytucyjną wykładnię przepisów, wypełniając lukę po niekonstytucyjnym przepisie treścią wyroku TK. • Ekwiwalent za urlop niewykorzystany przed 6 listopada 2018 r. powinien być obliczany według zasad obowiązujących przed tą datą, ale z uwzględnieniem orzeczenia TK.
Odrzucone argumenty
Organ argumentował, że przepisy przejściowe ustawy z 2020 r. wyłączają stosowanie korzystniejszego brzmienia art. 115a ustawy o Policji do osób zwolnionych przed 6 listopada 2018 r.
Godne uwagi sformułowania
nie można przyjąć, aby art. 9 ust. 1 ww. ustawy stanowił przeszkodę do stosowania art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym od 1 października 2020 r. nadanym ustawą nowelizującą, do stanów faktycznych zaistniałych przed tym dniem. • nie do zaakceptowania jest bowiem dokonana przez organy literalna wykładnia tych przepisów, która uniemożliwia zastosowanie zgodnych z Konstytucją RP zasad obliczania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wobec funkcjonariuszy, którzy - tak jak skarżący - zostali zwolnieni ze służby przed dniem 6 listopada 2018 r., zaś wnioski o wyrównanie ekwiwalentu pieniężnego złożyli po ww. dacie. • Skład orzekający w przedmiotowej sprawie aprobuje prokonstytucyjną wykładnię art. 9 ust. 1 ustawy zmieniającej w związku z art. 115a ustawy o Policji...
Skład orzekający
Tamara Dziełakowska
przewodniczący
Rafał Stasikowski
sprawozdawca
Hanna Knysiak - Sudyka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów przejściowych w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, prawo do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych, zasada powszechnej mocy obowiązującej orzeczeń TK."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i przepisów związanych z ich urlopami, ale zasady interpretacji przepisów przejściowych i orzeczeń TK mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wpływają na prawa obywateli i jak sądy interpretują przepisy przejściowe, aby zapewnić zgodność z Konstytucją, nawet w sprawach dotyczących służb mundurowych.
“Czy przepisy przejściowe mogą unieważnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego? NSA rozstrzyga w sprawie policjanta.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.