Orzeczenie · 2026-01-14

III OSK 2333/25Uchwała prezydium sejmu uposażenie poselskie kognicja sadu 2

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-01-14
NSAAdministracyjneWysokansa
uposażenie poselskiePrezydium Sejmusądy administracyjnekognicja sądówprawo konstytucyjneprawo parlamentarneskarga kasacyjnapostępowanie sądowoadministracyjne

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej X. Y. od postanowienia WSA w Warszawie, które odrzuciło skargę na uchwałę Prezydium Sejmu obniżającą uposażenie poselskie. WSA uznał, że Prezydium Sejmu nie jest organem administracji publicznej, a jego uchwała nie jest aktem z zakresu administracji podlegającym kontroli sądów administracyjnych, powołując się na art. 184 Konstytucji. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że uchwała Prezydium Sejmu w sprawie uposażenia poselskiego ma charakter ustrojowo-wewnętrzny i nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, a zatem nie podlega kognicji sądów administracyjnych. NSA wskazał, że sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych, zgodnie z art. 177 Konstytucji. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych, w tym niezawiadomienia o składzie sądu i niedoręczenia odpowiedzi na skargę, uznając, że nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy lub nie zachodziły przesłanki nieważności postępowania. NSA oddalił również wniosek Prezydium Sejmu o zasądzenie kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że uchwały Prezydium Sejmu dotyczące uposażenia poselskiego nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, a sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych. Interpretacja zakresu pojęcia 'administracji publicznej' w kontekście działalności organów władzy ustawodawczej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji obniżenia uposażenia poselskiego i kognicji sądów administracyjnych. Kwestia skuteczności środków odwoławczych w sprawach parlamentarnych może być nadal przedmiotem dyskusji w kontekście prawa europejskiego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej podlegający kontroli sądów administracyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego nie stanowi aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej podlegającej kontroli sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

Prezydium Sejmu nie jest organem administracji publicznej, a jego uchwała w sprawie uposażenia poselskiego ma charakter ustrojowo-wewnętrzny, wynikający z prawa konstytucyjnego i regulaminu Sejmu, a nie z przepisów prawa administracyjnego. Sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez WSA (np. niezawiadomienie o składzie, niedoręczenie odpowiedzi na skargę) miało wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzucane naruszenia przepisów postępowania nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, a w przypadku braku doręczenia odpowiedzi na skargę, skarżący nie wykazał wpływu tego uchybienia na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd kasacyjny badał zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jednak uznał, że nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania, a zarzucane uchybienia nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, co jest wymogiem dla uwzględnienia skargi kasacyjnej na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargę na uchwałę Prezydium Sejmu dotyczącą obniżenia uposażenia poselskiego.

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.

Konstytucja art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Kontrola sądów administracyjnych nad działalnością administracji publicznej.

Regulamin Sejmu art. 23 § ust. 1

Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z 30 lipca 1992 r. Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Podstawa prawna obniżenia uposażenia poselskiego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1 i § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa odrzucenia skargi.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.u.s.a. art. 5a § § 4

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Dotyczy zawiadomienia o składzie sądu.

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do rozstrzygnięcia sprawy przez właściwy organ.

Konstytucja art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada praworządności.

Konstytucja art. 106

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Warunki wypełniania obowiązków poselskich i prawa wynikające z mandatu.

u.w.m.p.s. art. 25 § ust. 5

Ustawa z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Zasady obniżania uposażeń posłów i senatorów określają regulaminy Sejmu i Senatu.

Regulamin Sejmu art. 23 § ust. 2

Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z 30 lipca 1992 r. Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo posła do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 5a § 4 p.u.s.a. przez niezawiadomienie o składzie sądu. • Naruszenie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 1 p.p.s.a. oraz art. 184 Konstytucji przez wadliwe przyjęcie, że Prezydium Sejmu nie jest organem administracji publicznej. • Naruszenie art. 65 § 1 p.p.s.a., art. 67 § 5 p.p.s.a. i art. 47 § 1 i 4 p.p.s.a. w związku z 54 § 2 p.p.s.a. przez niedoręczenie odpisu odpowiedzi na skargę. • Naruszenie art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji w zw. z art. 7 Konstytucji oraz art. 6 ust. 1 EKPC przez nieprzeprowadzenie sądowej kontroli administracji publicznej.

Godne uwagi sformułowania

Prezydium Sejmu, jako organ Sejmu, czyli organ władzy ustawodawczej, nie należy do organów administracji publicznej, których działanie podlega kontroli sądów administracyjnych. • Zaskarżona uchwała nie stanowi również aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, o jakiej stanowi art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. • Uchwała Prezydium Sejmu w przedmiocie obniżenia uposażenia poselskiego ma charakter władczy oraz indywidualny. • Stosunek posła jest przykładem zatrudnienia typu ustrojowego bądź zatrudnieniem konstytucyjnoprawnym. • Kształtowanie uposażenia poselskiego nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, rozumianej jako stosowanie prawa administracyjnego i bieżące załatwianie spraw publicznych, bowiem jego podstawą nie jest norma prawa administracyjnego. • Regulamin Sejmu nie może wkraczać w materie zastrzeżone dla ustawy. Do materii tych należy w szczególności sfera praw i obowiązków jednostki. • Tak ukształtowana procedura (wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Prezydium Sejmu) może jednak nie zapewniać minimum gwarancji proceduralnych wymaganych przez EKPC, tak żeby można było mówić o "skutecznym" środku prawnym. • Konstytucyjne i ustawowe prawo parlamentarzysty do uposażenia nie jest regulowane przepisami prawa administracyjnego, bowiem zagadnienie to związane jest z funkcjonowaniem kolegialnego organu władzy ustawodawczej, jakim jest Sejm.

Skład orzekający

Artur Kuś

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że uchwały Prezydium Sejmu dotyczące uposażenia poselskiego nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, a sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych. Interpretacja zakresu pojęcia 'administracji publicznej' w kontekście działalności organów władzy ustawodawczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obniżenia uposażenia poselskiego i kognicji sądów administracyjnych. Kwestia skuteczności środków odwoławczych w sprawach parlamentarnych może być nadal przedmiotem dyskusji w kontekście prawa europejskiego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy uposażenia poselskiego i wyłączenia jurysdykcji sądów administracyjnych, co jest interesujące z punktu widzenia prawa konstytucyjnego i ustrojowego. Pokazuje granice kontroli sądowej nad działalnością organów władzy ustawodawczej.

“Czy sąd administracyjny może kontrolować obniżenie pensji posła? NSA odpowiada.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst