Orzeczenie · 2026-02-17

III KO 246/25Przekazanie sprawy sąd najwyższy odmowa 3

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-02-17
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościwłaściwość sąduSąd NajwyższySąd Rejonowypostanowienie prokuratoraodmowa wszczęcia śledztwabezstronnośćk.p.k.

Sąd Rejonowy w Przeworsku, w postanowieniu z dnia 9 grudnia 2025 r. (sygn. akt II Kp 117/25), zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia Z. J. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek dobrem wymiaru sprawiedliwości, wskazując na wątpliwości strony co do możliwości obiektywnego rozpoznania sprawy przez sądy z Podkarpacia, zwłaszcza że dotyczyła ona czynności prokuratora Prokuratury Rejonowej w Dębicy. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek, postanowił go nie uwzględnić. W uzasadnieniu podkreślono, że art. 37 k.p.k. regulujący przekazanie sprawy jest instytucją wyjątkową i wymaga szczególnych względów dla dobra wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy przywołał orzecznictwo wskazujące, że sądy nie powinny ulegać presji opinii publicznej ani wątpić we własne kompetencje. Stwierdzono, że sama okoliczność, iż osoba, której dotyczy sprawa, jest prokuratorem, nie uzasadnia skorzystania z właściwości delegacyjnej. Podkreślono również, że sprawa dotyczy kontroli postanowienia prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa, a nie rozstrzygnięcia o odpowiedzialności karnej prokuratora, a wystarczające gwarancje obiektywizmu zapewniają przepisy o wyłączeniu sędziego (art. 40-43 k.p.k.). Dopiero w sytuacji, gdy wyłączenie sędziów uniemożliwiłoby rozpoznanie sprawy, sąd wyższego rzędu mógłby przekazać sprawę innemu sądowi na podstawie art. 43 k.p.k. Sąd Najwyższy zaznaczył, że wnioski stron nie są wiążące dla sądu w kwestii stosowania art. 37 § 1 k.p.k.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 37 k.p.k. w kontekście przekazania sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, zwłaszcza gdy stroną jest prokurator.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji kontroli postanowienia prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa.

Zagadnienia prawne (1)

Czy okoliczność, że sprawa dotyczy zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa, a stroną jest prokurator, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sama okoliczność, że sprawa dotyczy zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa, nie uzasadnia przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.

Uzasadnienie

Instytucja przekazania sprawy jest wyjątkiem i wymaga szczególnych względów. Sama okoliczność, że stroną jest prokurator, nie jest wystarczająca. Gwarancje obiektywizmu zapewniają przepisy o wyłączeniu sędziego (art. 40-43 k.p.k.). Dopiero w sytuacji, gdy wyłączenie sędziów uniemożliwiłoby rozpoznanie sprawy, sąd wyższego rzędu mógłby przekazać sprawę innemu sądowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Wniosku nie uwzględnić

Strony

NazwaTypRola
Z. J.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 37 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Instytucja przekazania sprawy ma charakter wyjątku i jej zastosowanie wymaga szczególnych względów związanych z dobrem wymiaru sprawiedliwości. Sama okoliczność, że osobą której dotyczy sprawa jest prokurator, nie może uzasadniać skorzystania z właściwości delegacyjnej.

Pomocnicze

k.p.k. art. 40

Kodeks postępowania karnego

Przepisy o wyłączeniu sędziów zapewniają wystarczające gwarancje obiektywizmu w sprawach dotyczących kontroli postanowień prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa.

k.p.k. art. 43

Kodeks postępowania karnego

W przypadku, gdy z powodu wyłączenia sędziów rozpoznanie sprawy w danym sądzie nie byłoby możliwe, sąd wyższego rzędu zobligowany będzie do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.

k.p.k. art. 9 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Inicjatywa strony podjęta w trybie tego przepisu nie jest wiążąca dla sądu w kwestii stosowania art. 37 § 1 k.p.k.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Instytucja przekazania sprawy jest wyjątkiem i wymaga szczególnych względów dla dobra wymiaru sprawiedliwości. • Sama okoliczność, że stroną jest prokurator, nie uzasadnia przekazania sprawy. • Gwarancje obiektywizmu zapewniają przepisy o wyłączeniu sędziego (art. 40-43 k.p.k.). • Sądy nie powinny ulegać presji opinii publicznej ani wątpić we własne kompetencje.

Odrzucone argumenty

Sprawa dotyczy zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa. • Istnieją obawy o możliwość obiektywnego rozpoznania sprawy przez sądy z Podkarpacia. • Dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi.

Godne uwagi sformułowania

autorytet i powaga wymiaru sprawiedliwości wymaga, aby sądy nie ulegały presji opinii publicznej, ani nie popadały w zwątpienie co do własnych kompetencji w zakresie przeprowadzenia rzetelnego procesu • Racjonalna nieustępliwość w tym względzie sprzyja kształtowaniu się pozytywnego wizerunku organów trzeciej władzy, minimalizując tym samym wątpliwości co do obiektywizmu i niezawisłości w rozpoznawaniu przyszłych spraw

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37 k.p.k. w kontekście przekazania sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, zwłaszcza gdy stroną jest prokurator."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kontroli postanowienia prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego właściwości sądu i potencjalnych obaw o bezstronność, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Czy prokurator zawsze może liczyć na przekazanie sprawy? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice wyjątku od zasady właściwości sądu.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst