III KK 495/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasacje wniesione przez obrońców skazanych D.D. i R.J. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 24 kwietnia 2025 r. (sygn. akt II AKa 125/24), który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 31 stycznia 2024 r. (sygn. akt II K 29/22). W pierwszej instancji oskarżeni zostali uznani za winnych udziału w bójce, w której jeden z nich używał noża, spowodowując ciężki uszczerbek na zdrowiu u pokrzywdzonego, a także uszkodzenia samochodu. Obaj skazani działali w warunkach recydywy. Obrońcy w kasacjach zarzucali m.in. naruszenie art. 170 § 1 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie wniosku o poprawę jakości nagrania z monitoringu oraz art. 25 § 1 k.k. (obrona konieczna/stan wyższej konieczności). Sąd Najwyższy oddalił obie kasacje jako oczywiście bezzasadne. Podkreślono, że postępowanie kasacyjne nie jest trzecią instancją i nie służy ponownemu badaniu ustaleń faktycznych ani powtarzaniu postępowania odwoławczego. Sąd uznał, że zarzuty obrońców stanowiły w znacznej mierze powtórzenie zarzutów apelacyjnych i były skierowane przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. W odniesieniu do zarzutu dotyczącego nagrania, Sąd Najwyższy przyjął argumentację sądu odwoławczego, że wniosek o 'poprawę jakości' nie spełniał wymogów formalnych i merytorycznych, a sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że nie było możliwości uzyskania istotnych informacji poprzez ingerencję w nagranie. Zarzut dotyczący obrony koniecznej został oddalony, ponieważ sąd odwoławczy prawidłowo ocenił, że zachowanie oskarżonych wskazywało na dążenie do konfrontacji, a nie na działanie w celu uchylenia zagrożenia. W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił kasacje i obciążył skazanych kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja dopuszczalności zarzutów w postępowaniu kasacyjnym, zasady dotyczące wniosków dowodowych o poprawę jakości nagrań, ocena działania w warunkach obrony koniecznej/stanu wyższej konieczności w kontekście bójki.
Dotyczy specyficznych zarzutów podniesionych w kasacji i konkretnego stanu faktycznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd odwoławczy dopuścił się obrazy art. 170 § 1 k.p.k. poprzez uznanie, że dla uwzględnienia wniosku dowodowego o poprawę jakości nagrania, konieczne było określenie specjalizacji biegłego i narzędzi, a także przyjęcie, że istotą dowodu było zobaczenie lecącego pocisku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy prawidłowo ocenił, że wniosek dowodowy o 'poprawę jakości nagrania' nie spełniał wymogów formalnych i merytorycznych, a sąd pierwszej instancji postąpił prawidłowo, nie dopuszczając takiego dowodu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zarzut naruszenia art. 170 § 1 k.p.k. jest oczywiście bezzasadny, ponieważ sąd odwoławczy szczegółowo odniósł się do wniosku dowodowego, wskazując na brak spełnienia wymogów formalnych (brak wskazania specjalizacji biegłego, narzędzi) oraz merytorycznych (niemożność uzyskania istotnych informacji z nagrania). Sąd odwoławczy trafnie ocenił, że nie chodziło o zwykłe odtworzenie nagrania, lecz o uzyskanie zdolności zobaczenia szczegółów, które nie były widoczne z powodu jakości urządzenia rejestrującego.
Czy sąd odwoławczy dopuścił się obrazy art. 25 § 1 k.k. poprzez niezastosowanie przepisów o obronie koniecznej lub stanie wyższej konieczności, mimo że ustalenia faktyczne mogły na to pozwalać?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy prawidłowo ocenił, że oskarżeni nie działali w warunkach obrony koniecznej ani stanu wyższej konieczności, a ich zachowanie wskazywało na dążenie do konfrontacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia art. 25 § 1 k.k. za oczywiście bezzasadny. Sąd odwoławczy, odnosząc się do tego zarzutu, prawidłowo stwierdził, że skarżący nie upatruje obrazy przepisów prawa z powodu błędnej wykładni, lecz z powodu przyjęcia odmiennych ustaleń faktycznych niż poczynione przez sąd pierwszej instancji i zaaprobowane przez sąd odwoławczy. Sąd odwoławczy podzielił ocenę sądu pierwszej instancji co do działania oskarżonych wspólnie i w porozumieniu, a rozważania kwestionujące działanie w obronie koniecznej znajdują uzasadnienie w analizie zachowania oskarżonych, które jednoznacznie wskazywało na dążenie do konfrontacji, a nie na działanie celem uchylenia zagrożenia.
Czy zarzuty kasacyjne obrońców stanowią dopuszczalną podstawę kontroli kasacyjnej, czy też są jedynie powtórzeniem zarzutów apelacyjnych skierowanych przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zarzuty kasacyjne w znacznej mierze stanowiły powtórzenie zarzutów podniesionych w zwyczajnych środkach odwoławczych i były skierowane przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie kasacyjne nie jest postępowaniem trzecioinstancyjnym ani powtórzeniem postępowania odwoławczego. Kontrolą objęte jest orzeczenie sądu odwoławczego pod kątem uchybień wskazanych w art. 523 § 1 k.p.k. i art. 439 k.p.k. Podstawą kasacji mogą być wyłącznie uchybienia sądu drugiej instancji. Obrońcy nie dostrzegli tych implikacji procesowych, powielając zarzuty apelacyjne i usiłując ponownie poddać kontroli odwoławczej orzeczenie sądu pierwszej instancji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. D. | osoba_fizyczna | skazany |
| R. J. | osoba_fizyczna | skazany |
| P.P. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| G.P. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| A.P. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
Przepisy (16)
Główne
k.k. art. 158 § § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 159
Kodeks karny
k.k. art. 288 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 64 § § 1
Kodeks karny
w brzmieniu obowiązującym w dacie popełnienia czynu
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
w brzmieniu obowiązującym w dacie popełnienia czynu
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 169 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 25 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 26
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 532 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacje obrońców są oczywiście bezzasadne. • Postępowanie kasacyjne nie jest trzecią instancją i nie służy ponownemu badaniu ustaleń faktycznych. • Zarzuty kasacyjne stanowiły powtórzenie zarzutów apelacyjnych i były skierowane przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji. • Wniosek dowodowy o poprawę jakości nagrania nie spełniał wymogów formalnych i merytorycznych. • Oskarżeni nie działali w warunkach obrony koniecznej ani stanu wyższej konieczności.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 170 § 1 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie wniosku dowodowego o poprawę jakości nagrania. • Zarzut naruszenia art. 25 § 1 k.k. poprzez niezastosowanie przepisów o obronie koniecznej lub stanie wyższej konieczności.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie kasacyjne nie stanowi postępowania trzecioinstancyjnego; jego przedmiotem nie jest powtórzenie postępowania odwoławczego • Podstawą nadzwyczajnego środka zaskarżenia mogą być wyłącznie uchybienia, których dopuścił się sąd drugiej instancji. • Tych implikacji procesowych [...] zdają się nie dostrzegać obrońcy skazanych. • Powtórzenie zarzutów apelacyjnych nie może wszak stanowić podstawy do inicjowania kontroli o charakterze kasacyjnym. • Istotą wskazywanej przez strony 'poprawy jakości nagrania' jest bowiem uzyskanie zdolności zobaczenia przez każdego [...] lecącego pocisku po wystrzeleniu z pistoletu. • zachowanie oskarżonych jednoznacznie wskazuje na to, że zmierzali do konfrontacji, a nie działali celem uchylenia zagrożenia.
Skład orzekający
Antoni Bojańczyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności zarzutów w postępowaniu kasacyjnym, zasady dotyczące wniosków dowodowych o poprawę jakości nagrań, ocena działania w warunkach obrony koniecznej/stanu wyższej konieczności w kontekście bójki."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych zarzutów podniesionych w kasacji i konkretnego stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu kasacyjnym oraz oceny dowodów w sprawach karnych, co jest interesujące dla prawników procesualistów.
“Sąd Najwyższy przypomina: Kasacja to nie apelacja! Kluczowe zasady postępowania przed Sądem Najwyższym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.