Orzeczenie · 2026-06-10

III KK 146/26

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-06-10
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
sąd najwyższywyłączenie sędziegoniezawisłość sędziowskabezstronnośćkrajowa rada sądownictwakrsart 41 kpkart 439 kpkart 6 ekpc

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy o wyłączenie sędziego M.S. od rozpoznania sprawy o sygn. akt III KK 146/26. Wniosek opierał się na zarzucie niespełniania przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, co miało wynikać z procedury jego powołania na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej zgodnie z ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy uznał wniosek za oczywiście zasadny. Powołując się na art. 41 § 1 k.p.k. oraz orzecznictwo, w tym postanowienie II KO 30/21, wskazano, że wyłączenie sędziego następuje, gdy istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, a także gdy orzekanie mogłoby naruszyć standardy niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą (art. 6 ust. 1 EKPC). Sąd podkreślił, że sposób powołania sędziego M.S. przez KRS po 17 stycznia 2018 r., wynikający z usunięcia mechanizmu wyboru sędziów przez samych sędziów i zastąpienia go mechanizmem z udziałem polityków, skutkował już wielokrotnym wyłączaniem tego sędziego w innych sprawach. Sąd stwierdził, że udział sędziego powołanego w tożsamej, wadliwej konstytucyjnie procedurze prowadziłby do naruszenia zasady nemo iudex in causa sua. W konsekwencji Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego M.S. od rozpoznania sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wyłączenia sędziego z powodu wadliwej procedury powołania przez KRS, naruszenie standardów niezależnego sądu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury powołania sędziego przez KRS po zmianach z 2017 r.

Zagadnienia prawne (1)

Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy ze względu na wątpliwości co do jego niezawisłości i bezstronności, wynikające z procedury powołania na urząd?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do wyłączenia sędziego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sposób powołania sędziego M.S. na urząd przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną po zmianach z 2017 r. rodzi uzasadnione wątpliwości co do jego niezawisłości i bezstronności, co stanowi podstawę do wyłączenia na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. i może prowadzić do naruszenia standardów niezależnego i bezstronnego sądu (art. 6 EKPC).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Wyłączenie sędziego
Strona wygrywająca
W.S. (wnioskodawca)

Strony

NazwaTypRola
W.S.osoba_fizycznaskazany
M.S.osoba_fizycznasędzia

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 42 § 4 zdanie pierwsze

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna odwoławcza związana z orzekaniem przez sędziego powołanego w wadliwej procedurze.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sposób powołania sędziego M.S. na urząd przez KRS ukształtowaną po zmianach z 2017 r. narusza wymogi niezawisłości i bezstronności. • Udział sędziego powołanego w wadliwej procedurze prowadzi do naruszenia standardów niezależnego i bezstronnego sądu (art. 6 EKPC). • Udział sędziego powołanego w wadliwej procedurze narusza zasadę nemo iudex in causa sua.

Godne uwagi sformułowania

niespełnianie przez niego wymogu niezawisłości i bezstronności • bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. • uznaniem Sądu z ich udziałem za nienależycie obsadzony • politycy decydowali o tym, kto z sędziów będzie członkiem KRS • naruszenia zasady nemo iudex in causa sua

Skład orzekający

Jarosław Matras

przewodniczący

M.S.

sędzia wyłączony

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego z powodu wadliwej procedury powołania przez KRS, naruszenie standardów niezależnego sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury powołania sędziego przez KRS po zmianach z 2017 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii niezależności sądownictwa i wadliwości procedury powoływania sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze.

Sąd Najwyższy wyłącza sędziego z powodu wadliwego powołania przez KRS – czy to koniec problemów z niezawisłością sądów?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst