Orzeczenie · 2026-08-06

III FSK 667/25Egzekucja świadczeń pieniężnych środek zabezpieczający uciążliwość

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-08-06
NSAPodatkoweŚredniansa
egzekucja administracyjnazabezpieczenieświadczenia pieniężneśrodki egzekucyjneuciążliwośćproporcjonalnośćrachunek bankowypostępowanie egzekucyjneNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez P. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 153 p.p.s.a. (pominięcie oceny prawnej z wcześniejszego wyroku) oraz art. 3, 134, 7, 8, 16 p.p.s.a. i k.p.a. (naruszenie zasady prawdy obiektywnej i zaufania). Podnosił również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 § 2, art. 54 § 1 pkt 2, art. 166b u.p.e.a., zarzucając błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów poprzez przyznanie pierwszeństwa efektywności egzekucji nad zasadą proporcjonalności i stosowania najmniej uciążliwych środków. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym i musi spełniać wymogi formalne, a NSA jest związany granicami skargi. W ocenie NSA, zarzuty skarżącego były nieuzasadnione lub nieprecyzyjne. Sąd wskazał, że WSA prawidłowo ocenił postępowanie organu egzekucyjnego, który zastosował się do wytycznych sądu pierwszej instancji. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, NSA stwierdził, że zastosowany środek zabezpieczający (zajęcie rachunku bankowego) był uzasadniony, zgodny z art. 7 § 2 i art. 54 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a jego uciążliwość nie była nadmierna, zwłaszcza że skarżący nie wskazał innego majątku do zabezpieczenia, a obroty na rachunku były znaczne. NSA uznał, że późniejsze czynności zabezpieczające w innych postępowaniach nie wpływają na ocenę prawidłowości pierwszego środka.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących środków zabezpieczających w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zasady proporcjonalności i najmniejszej uciążliwości, a także wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z egzekucją świadczeń pieniężnych oraz zabezpieczeniem zobowiązań podatkowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zastosowanie środka zabezpieczającego w postaci zajęcia rachunku bankowego, przy jednoczesnym istnieniu innych środków zabezpieczających (np. zajęcie ruchomości, hipoteka przymusowa), może być uznane za środek nadmiernie uciążliwy, naruszający zasadę proporcjonalności i stosowania najmniej uciążliwych środków egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zastosowany środek zabezpieczający w postaci zajęcia rachunku bankowego nie był nadmiernie uciążliwy, a jego zastosowanie było zgodne z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza gdy skarżący nie wskazał innego majątku do zabezpieczenia, a obroty na rachunku były znaczne.

Uzasadnienie

NSA uznał, że środek zabezpieczający w postaci zajęcia rachunku bankowego był uzasadniony i zgodny z przepisami u.p.e.a. Podkreślono, że był to jedyny środek zabezpieczający w tej sprawie, a skarżący nie zaproponował innego majątku. Sąd odrzucił argumentację o łącznej ocenie wszystkich środków zabezpieczających w różnych postępowaniach, wskazując, że ocenie podlega pierwszy zastosowany środek. Analiza sytuacji finansowej skarżącego wykazała, że środek nie był nadmiernie uciążliwy.

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji prawidłowo ocenił postępowanie organu egzekucyjnego w kontekście wytycznych zawartych we wcześniejszym wyroku sądu (art. 153 p.p.s.a.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że organ egzekucyjny wywiązał się z nałożonego obowiązku ponownego przeanalizowania zarzutu zbytniej uciążliwości zastosowanego środka zabezpieczającego.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że skarżący nie wykazał w sposób należyty naruszenia art. 153 p.p.s.a. przez WSA, nie wskazując konkretnie, w jakim zakresie ocena prawna sądu nie mieściła się w granicach wcześniejszego wyroku ani jakie naruszenia popełnił WSA. Sąd uznał, że WSA prawidłowo ocenił, iż organ egzekucyjny zastosował się do wytycznych i szczegółowo uzasadnił swoje stanowisko.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną skarżącego P. O. od wyroku WSA w Poznaniu.

Przepisy (14)

Główne

u.p.e.a. art. 7 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego.

u.p.e.a. art. 54 § § 1 pkt 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy środków egzekucyjnych, w tym zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, jako środka najmniej uciążliwego.

u.p.e.a. art. 166b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy zabezpieczenia zobowiązań podatkowych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi przez WSA.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek związania sądu oceną prawną wyrażoną we wcześniejszym wyroku.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).

p.p.s.a. art. 176

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi formalne uzasadnienia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 183

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 209

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 153 p.p.s.a. przez pominięcie przez organ administracji publicznej oceny prawnej wyrażonej we wcześniejszym wyroku uchylającym zaskarżone postanowienie. • Naruszenie art. 3 w związku z art. 134 p.p.s.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a. i art. 16 u.p.e.a. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7 § 2, art. 54 § 1 pkt 2, art. 166b u.p.e.a. przez przyznanie pierwszeństwa zasadzie efektywności egzekucji, pomijając zasadę proporcjonalności. • Naruszenie art. 53 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia i musi odpowiadać wymogom określonym w art. 174 i art. 176 p.p.s.a. • Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej i nie może zastępować strony w wyrażaniu, precyzowaniu, czy też uzasadnianiu jej zarzutów. • Dla spełnienia tego wymogu nie wystarczy przytoczenie w petitum skargi kasacyjnej formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. • Zastosowany środek zabezpieczający (zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego) był jedynym zabezpieczeniem w niniejszym postępowaniu i z punktu widzenia art. 54 § 1 pkt 2 w związku z art. 166b u.p.e.a. trudno przyjąć, że w ten sposób nastąpiło zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. • Propozycja łącznej oceny wszystkich środków zabezpieczających we wszystkich postępowaniach zabezpieczających, o której mowa w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, z uwagi na wiążące regulacje ustawowe, jest chybiona.

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący sprawozdawca

Dominik Gajewski

członek

Krzysztof Przasnyski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków zabezpieczających w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zasady proporcjonalności i najmniejszej uciążliwości, a także wymogów formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z egzekucją świadczeń pieniężnych oraz zabezpieczeniem zobowiązań podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od prawa administracyjnego ze względu na analizę wymogów formalnych skargi kasacyjnej oraz interpretację przepisów dotyczących środków zabezpieczających w egzekucji administracyjnej.

Egzekucja administracyjna: Kiedy zajęcie rachunku bankowego jest uzasadnione?

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst