III FSK 21/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił skargę spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r. Spółka podniosła szereg zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., zarzucając niewłaściwe zastosowanie przepisów i zaniechanie uchylenia decyzji, mimo rzekomego naruszenia art. 45 Konstytucji RP, art. 2a, art. 233, art. 122, art. 187 § 1 o.p., art. 2 ust. 2 u.p.o.l., art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r. oraz art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Kwestionowano ustalenia faktyczne dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej na nieruchomości, jej powierzchni, klasyfikacji gruntów (łąki trwałe, grunty orne) oraz pominięcie wnioskowanych dowodów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i wskazał na wadliwość zarzutów dotyczących przedawnienia. Wyjaśnił, że art. 2a o.p. dotyczy wykładni przepisów prawa materialnego, a nie postępowania dowodowego. Sąd szczegółowo omówił przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dotyczące podatników (art. 3 ust. 1, 3, 4 u.p.o.l.) oraz definicję posiadacza samoistnego (art. 336 k.c.), przywołując liczne orzecznictwo NSA potwierdzające pierwszeństwo obowiązku podatkowego samoistnego posiadacza przed właścicielem, nawet w sytuacji współwłasności. NSA zajął również stanowisko w kwestii związku nieruchomości z działalnością gospodarczą, wskazując, że za związane z działalnością gospodarczą można uznać nieruchomości wchodzące w skład przedsiębiorstwa, będące przedmiotem działalności przedsiębiorcy lub funkcjonalnie z nim powiązane, w tym faktycznie wykorzystywane lub potencjalnie możliwe do wykorzystania. Sąd uznał, że sporna nieruchomość, stanowiąca ośrodek rekreacyjny, była faktycznie zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej przez spółkę, co uzasadniało opodatkowanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej' w kontekście podatku od nieruchomości, zwłaszcza w przypadku współwłasności i samoistnego posiadania.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, gdzie jeden ze współwłaścicieli jest samoistnym posiadaczem i prowadzi działalność gospodarczą na całej nieruchomości.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nieruchomość, będąca przedmiotem współwłasności, na której jeden ze współwłaścicieli (spółka) prowadzi działalność gospodarczą, a inni współwłaściciele nie mają dostępu do swoich udziałów, jest w całości 'zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej' w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nieruchomość jest uznawana za zajętą na prowadzenie działalności gospodarczej, jeśli jest faktycznie wykorzystywana lub potencjalnie może być wykorzystywana do tej działalności, nawet jeśli stanowi współwłasność i tylko jeden ze współwłaścicieli ją posiada i wykorzystuje.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na orzecznictwie NSA, które wskazuje, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na samoistnym posiadaczu, nawet jeśli nieruchomość jest współwłasnością. Ponadto, interpretacja zwrotu 'zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej' obejmuje faktyczne wykorzystanie nieruchomości lub podejmowanie czynności przygotowawczych do tej działalności.
Jak należy interpretować przepis art. 2a Ordynacji podatkowej w kontekście zarzutów dotyczących ustaleń faktycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Art. 2a Ordynacji podatkowej, który nakazuje rozstrzyganie niedających się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego na korzyść podatnika, ma zastosowanie wyłącznie do wykładni przepisów prawa materialnego, a nie do postępowania dowodowego i ustaleń stanu faktycznego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 2a o.p. dotyczy interpretacji przepisów, a nie oceny dowodów i faktów sprawy, co było przedmiotem zarzutów spółki.
Czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące przedawnienia zostały prawidłowo sformułowane i uzasadnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące przedawnienia były wadliwe, ponieważ nie wskazano konkretnych przepisów materialnego prawa podatkowego dotyczących przedawnienia ani nie przedstawiono uzasadnienia w tym zakresie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że skarga kasacyjna musi spełniać wymogi formalne, w tym precyzyjne wskazanie naruszonych przepisów i ich uzasadnienie, czego brakowało w odniesieniu do zarzutów przedawnienia.
Przepisy (28)
Główne
u.p.o.l. art. 1a § 1 pkt 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Definicja działalności gospodarczej, która jest kluczowa dla opodatkowania nieruchomości.
u.p.o.l. art. 3 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Określenie podatników podatku od nieruchomości (właściciele).
u.p.o.l. art. 3 § ust. 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Obowiązek podatkowy samoistnego posiadacza.
Dz.U. 2019 poz 1170 art. 1a § ust. 1 pkt 3
Definicja działalności gospodarczej.
Dz.U. 2019 poz 1170 art. 3 § ust. 3
Obowiązek podatkowy samoistnego posiadacza.
Pomocnicze
u.p.o.l. art. 3 § ust. 4
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Regulacja dotycząca współwłasności i współposiadania.
u.p.o.l. art. 2 § ust. 2
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Dotyczy opodatkowania gruntów niebędących przedmiotem działalności gospodarczej.
u.p.r. art. 12 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku rolnym
Dotyczy zwolnienia od podatku rolnego.
o.p. art. 2a
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (dotyczy wykładni prawa materialnego).
o.p. art. 45
Ustawa Ordynacja podatkowa
Prawo do rzetelnego procesu.
o.p. art. 233
Ustawa Ordynacja podatkowa
Dotyczy oceny dowodów.
o.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego dokonania ustaleń faktycznych.
o.p. art. 187 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 133
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia wyroku.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji przez NSA.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przypadki nieważności postępowania sądowego.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 176
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi formalne skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
k.c. art. 336
Kodeks cywilny
Definicja posiadacza samoistnego.
k.c. art. 206
Kodeks cywilny
Współposiadanie nieruchomości.
k.c. art. 551
Kodeks cywilny
Definicja przedsiębiorstwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieruchomość była faktycznie zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej przez spółkę. • Samoistne posiadanie nieruchomości przez spółkę wyłącza odpowiedzialność pozostałych współwłaścicieli. • Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące przedawnienia były wadliwe formalnie.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwe zastosowanie art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji. • Naruszenie art. 45 Konstytucji RP, art. 2a, art. 233, art. 122, art. 187 § 1 o.p., art. 2 ust. 2 u.p.o.l., art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r., art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. • Błędne ustalenia faktyczne dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej, powierzchni nieruchomości, klasyfikacji gruntów. • Naruszenie art. 133, art. 134, art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zaniechanie ustosunkowania się do wszystkich zarzutów skargi.
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne. • Przepis art. 2a ustawy Ordynacja podatkowa (...) ma zastosowanie wyłącznie do wykładni przepisów prawa materialnego, nie dotyczy natomiast postępowania dowodowego, a więc ustaleń i ocen stanu faktycznego sprawy. • Obowiązek podatkowy samoistnego posiadacza wyprzedza obowiązek podatkowy właściciela przedmiotu opodatkowania. • Przez zwrot legislacyjny "zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej" należy rozumieć okoliczność faktyczną polegającą na rzeczywistym wykorzystywaniu (zajęciu) określonej części przedmiotu opodatkowania na prowadzenie działalności gospodarczej.
Skład orzekający
Jacek Brolik
przewodniczący sprawozdawca
Dominik Gajewski
członek
Jolanta Sokołowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej' w kontekście podatku od nieruchomości, zwłaszcza w przypadku współwłasności i samoistnego posiadania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, gdzie jeden ze współwłaścicieli jest samoistnym posiadaczem i prowadzi działalność gospodarczą na całej nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z nieruchomościami i działalnością gospodarczą, z licznymi zarzutami procesowymi i materialnymi. Interpretacja kluczowych pojęć ma znaczenie praktyczne dla wielu podatników.
“Czy współwłasność nieruchomości chroni przed podatkiem od nieruchomości, gdy jeden z właścicieli prowadzi biznes?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.