Orzeczenie · 2023-03-09

III FSK 1810/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-03-09
NSApodatkoweWysokansa
odpowiedzialność podatkowaczłonek zarząduzaległości podatkowespółka z o.o.upadłośćbrak winyryzyko gospodarczeOrdynacja podatkowaNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego za zaległości podatkowe spółki z o.o. Skarżący, jako członek zarządu, nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, argumentując, że chciał zachować jej byt prawny, aby umożliwić dochodzenie wierzytelności spółki w postępowaniu cywilnym. Uważał, że takie działanie nie było zawinione i powinno go zwalniać od odpowiedzialności. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że przesłanka "braku winy" w niezłożeniu wniosku o upadłość dotyczy sytuacji, gdy członek zarządu nie miał możliwości działania z przyczyn od niego niezależnych. Działanie polegające na utrzymywaniu spółki jako czynnego podmiotu gospodarczego w celu wytoczenia procesu cywilnego zostało zakwalifikowane jako ryzyko gospodarcze, a nie jako okoliczność zwalniająca od odpowiedzialności. Sąd wskazał, że członek zarządu, decydując się na takie ryzyko, musi liczyć się z konsekwencjami błędnej oceny sytuacji, a w przypadku niemożności spłaty zobowiązań, może zostać pociągnięty do subsydiarnej odpowiedzialności. Ponieważ skarżący nie wykazał braku winy ani nie wskazał majątku spółki umożliwiającego zaspokojenie zaległości, sąd oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanki braku winy w niezłożeniu wniosku o upadłość przez członka zarządu w kontekście odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy głównym argumentem za niezłożeniem wniosku o upadłość jest chęć prowadzenia postępowania cywilnego w celu dochodzenia wierzytelności spółki.

Zagadnienia prawne (1)

Czy działanie członka zarządu spółki kapitałowej, polegające na niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości w celu umożliwienia dochodzenia wierzytelności spółki w postępowaniu cywilnym, może być uznane za brak winy w rozumieniu art. 116 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie działanie nie może być uznane za brak winy, lecz stanowi ryzyko gospodarcze.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przesłanka braku winy dotyczy sytuacji niezależnych od członka zarządu, a chęć utrzymania bytu prawnego spółki w celu dochodzenia wierzytelności jest ryzykiem gospodarczym, za które członek zarządu ponosi odpowiedzialność.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. K. od wyroku WSA w Łodzi.

Przepisy (6)

Główne

o.p. art. 116 § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez winy członka zarządu, co jest przesłanką egzoneracyjną od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki.

Pomocnicze

Prawo upadłościowe art. 10

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Prawo upadłościowe art. 11

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.c. art. 199 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niezłożenie wniosku o upadłość spółki przez członka zarządu było uzasadnione chęcią dochodzenia wierzytelności spółki w postępowaniu cywilnym, co stanowiło działanie w interesie spółki i nie było zawinione.

Godne uwagi sformułowania

brak winy jest kategorią obiektywną • ryzyko gospodarcze • dbałość o realizację obowiązków prezesa spółki kapitałowej polegających na sądowym dochodzeniu przysługujących spółce należności pieniężnych nie może być jednocześnie poczytywana jako zachowanie zawinione

Skład orzekający

Jacek Pruszyński

sprawozdawca

Jolanta Sokołowska

przewodniczący

Paweł Dąbek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki braku winy w niezłożeniu wniosku o upadłość przez członka zarządu w kontekście odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy głównym argumentem za niezłożeniem wniosku o upadłość jest chęć prowadzenia postępowania cywilnego w celu dochodzenia wierzytelności spółki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności członków zarządu za długi spółki, co jest częstym problemem w praktyce gospodarczej. Interpretacja 'braku winy' ma istotne znaczenie praktyczne.

Czy chęć ratowania spółki przed upadłością chroni przed odpowiedzialnością za jej długi? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst