Orzeczenie · 2026-05-13

III FSK 1296/25Oddalenie skargi kasacyjnej zwrot nadpłaty odpadowej

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-13
NSAPodatkoweŚredniansa
podatek od towarów i usługopłata za gospodarowanie odpadamizwrot nadpłatybezczynność organuskarga kasacyjnaprawo podatkowepostępowanie administracyjneordynacja podatkowaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawa dotyczyła skargi spółki W. S.A. na bezczynność Prezydenta w przedmiocie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Spółka wniosła o zwrot nadpłaty, na co organ wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, powołując się na zakaz wynikający z art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej (o.p.), wskazując na toczące się postępowanie dotyczące ustalenia opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki, uznając, że organ nie pozostawał bezczynny, ponieważ podjął działania, w tym wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, które zostało szeroko uzasadnione. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną spółki, oddalił ją. Sąd podkreślił, że NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. NSA stwierdził, że zarzuty skargi kasacyjnej, dotyczące m.in. naruszenia przepisów o.p. i p.p.s.a. w zakresie zwrotu nadpłaty i odmowy wszczęcia postępowania, w istocie odnosiły się do prawidłowości postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Sąd wskazał, że ocena tego postanowienia nie mieści się w granicach sprawy o bezczynność, a spółka powinna była skorzystać z zażalenia na postanowienie i następnie skargi do sądu administracyjnego. Sąd uznał również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania za ogólnikowe i nieuzasadnione. NSA oddalił skargę kasacyjną, zasądził zwrot kosztów postępowania kasacyjnego i sprostował oczywistą omyłkę pisarską w komparycji wyroku WSA, dotyczącą przedmiotu sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu kontroli sądu administracyjnego w sprawach o bezczynność organu oraz dopuszczalności kwestionowania postanowień o odmowie wszczęcia postępowania w ramach takiej skargi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ odmawia wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty, powołując się na inne toczące się postępowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd administracyjny rozpoznający skargę na bezczynność organu może badać merytoryczną prawidłowość postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania wydanego przez organ?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd rozpoznający skargę na bezczynność bada jedynie, czy organ podjął czynności i zakończył sprawę w terminie, a nie ocenia merytorycznie wydanych rozstrzygnięć. Prawidłowość postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania powinna być badana w odrębnym postępowaniu.

Uzasadnienie

Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia lub załatwienia sprawy. Sąd kontroluje, czy organ podjął wymagane prawem działania i zakończył sprawę, a nie ocenia merytorycznie wydanych rozstrzygnięć. Prawidłowość postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania powinna być badana w ramach zażalenia i skargi na to postanowienie.

Czy organ pozostaje w bezczynności, jeśli wyda postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie pozostaje w bezczynności, jeśli wyda postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, nawet jeśli strona kwestionuje jego zasadność.

Uzasadnienie

Wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania jest czynnością organu w sprawie, co wyklucza stan bezczynności. Strona, która kwestionuje zasadność takiego postanowienia, powinna skorzystać z odpowiednich środków zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie. Sprostowano oczywistą omyłkę pisarską w komparycji wyroku WSA.

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 79 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 165a § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 144 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 156 § § 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 165a § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 77 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 78 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 141 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 125 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 120-122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ocena prawidłowości postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania nie mieści się w granicach sprawy o bezczynność organu. • Strona powinna skorzystać z odrębnego środka zaskarżenia (zażalenia, skargi) w celu kwestionowania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania były ogólnikowe i nieuzasadnione.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 79 § 1 o.p. poprzez uznanie, że przepis ten nie dotyczy nadpłaty wynikającej z bezprawnej egzekucji. • Naruszenie art. 152 § 1 p.p.s.a. poprzez brak zwrotu bezprawnie wyegzekwowanych kwot. • Naruszenie art. 78 § 1 o.p. poprzez niestosowanie i brak zwrotu nadpłaty z odsetkami. • Naruszenie art. 77 § 1 pkt 1 o.p. poprzez niestosowanie i brak zwrotu nadpłaty wraz z odsetkami w terminie. • Naruszenie art. 165a § 1 o.p. i niewszczynania sprawy o zwrot nadpłaty. • Naruszenie art. 141 § 2 o.p. poprzez niezastosowanie i niewyznaczenie terminu do załatwienia sprawy zwrotu nadpłaty. • Naruszenie art. 125 § 1 o.p. poprzez obstrukcyjne prowadzenie postępowania. • Naruszenie art. 120-122 o.p. poprzez niestosowanie zasad postępowania podatkowego. • Naruszenie art. 134 § 1 oraz art. 135 p.p.s.a. poprzez brak rozeznania istoty sprawy.

Godne uwagi sformułowania

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. • Z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. • Ocena prawidłowości postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania nie mieści się jednak w granicach tej sprawy. • Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania mają charakter ogólnikowy.

Skład orzekający

Anna Sokołowska

sędzia

Dominik Gajewski

sędzia

Wojciech Stachurski

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kontroli sądu administracyjnego w sprawach o bezczynność organu oraz dopuszczalności kwestionowania postanowień o odmowie wszczęcia postępowania w ramach takiej skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ odmawia wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty, powołując się na inne toczące się postępowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu administracyjnym i podatkowym, a mianowicie granic kontroli sądu w przypadku skargi na bezczynność organu. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.

“Bezczynność organu czy odmowa wszczęcia? NSA wyjaśnia granice kontroli sądowej.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst