Orzeczenie · 2019-01-30

III CZP 78/18

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2019-01-30
SNCywilneprawo spółek handlowychWysokanajwyższy
k.s.h.spółka z o.o.zarządupadłośćodpowiedzialnośćkoszty procesuwierzycieldługi spółki

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej podjął uchwałę w sprawie odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania spółki powstałe po złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, w szczególności gdy postępowanie upadłościowe zostało umorzone z powodu braku środków na jego pokrycie. Rozstrzygnięto, że członek zarządu ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 299 § 1 k.s.h. za zobowiązania powstałe po złożeniu spóźnionego wniosku o ogłoszenie upadłości, w tym za koszty sądowe zasądzone w sprawie przeciwko syndykowi, o ile te zobowiązania pozostają w związku ze stosunkiem prawnym istniejącym w chwili złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Uzasadnienie podkreśla ochronną funkcję przepisu, mającą motywować zarządy do terminowego składania wniosków o upadłość, oraz wskazuje, że złożenie spóźnionego wniosku nie wyłącza odpowiedzialności, jeśli wierzyciel poniósł szkodę pozostającą w związku przyczynowym z tym zaniechaniem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 299 k.s.h. w kontekście zobowiązań powstałych po złożeniu spóźnionego wniosku o upadłość, zwłaszcza w przypadku umorzenia postępowania upadłościowego.

Ograniczenia stosowania

Wymaga wykazania związku przyczynowego między zobowiązaniem a stosunkami prawnymi istniejącymi przed złożeniem wniosku o upadłość.

Zagadnienia prawne (1)

Czy odpowiedzialność członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, o której mowa w art. 299 § 1 k.s.h. rozciąga się na zobowiązania spółki powstałe po ogłoszeniu upadłości, w szczególności z tytułu kosztów procesu zasądzonych w sprawie przeciwko syndykowi, w sytuacji umorzenia postępowania upadłościowego z uwagi na brak środków na pokrycie kosztów tego postępowania (art. 361 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, członek zarządu ponosi odpowiedzialność za zobowiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie art. 299 § 1 k.s.h., powstałe po złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, w tym również za koszty sądowe zasądzone w sprawie prowadzonej przeciwko syndykowi, jeżeli pozostają one w związku ze stosunkiem prawnym istniejącym w chwili złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że art. 299 § 1 k.s.h. nie różnicuje zobowiązań spółki ze względu na czas ich powstania, a złożenie spóźnionego wniosku o upadłość nie wyłącza odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania powstałe po tej dacie, jeśli pozostają one w związku ze stosunkami prawnymi istniejącymi przed złożeniem wniosku. Funkcja ochronna przepisu wymaga motywowania zarządów do terminowego działania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchwała

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa - Prezes Sądu Rejonowego w W.organ_państwowypowód
J. L.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.s.h. art. 299 § § 1

Kodeks spółek handlowych

Statutuje odpowiedzialność odszkodowawczą deliktową, opartą na zasadzie winy; wynika z niego domniemanie zarówno szkody wierzyciela w wysokości niewyegzekwowanego od spółki zobowiązania, jak i związku przyczynowego między tą szkodą a niezłożeniem przez członka zarządu we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz zawinienia zaniechania wykonania tego obowiązku. Odpowiedzialność ta rozciąga się na zobowiązania powstałe po złożeniu spóźnionego wniosku o ogłoszenie upadłości, jeśli pozostają w związku ze stosunkiem prawnym istniejącym w chwili złożenia wniosku.

Pomocnicze

k.s.h. art. 299 § § 2

Kodeks spółek handlowych

Określa przesłanki egzoneracyjne dla członka zarządu, w tym wykazanie, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości, albo że niezgłoszenie wniosku nastąpiło nie z jego winy, albo że wierzyciel nie poniósł szkody.

pr. upadł. art. 361 § ust. 1 pkt 1

Ustawa Prawo upadłościowe i naprawcze

Podstawa umorzenia postępowania upadłościowego z uwagi na brak środków na pokrycie kosztów.

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa przedstawienia zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność członka zarządu obejmuje zobowiązania powstałe po złożeniu spóźnionego wniosku o upadłość, jeśli pozostają w związku ze stosunkami prawnymi istniejącymi przed złożeniem wniosku. • Funkcja ochronna art. 299 § 1 k.s.h. wymaga motywowania zarządów do terminowego składania wniosków o upadłość. • Złożenie spóźnionego wniosku o upadłość nie wyłącza odpowiedzialności członka zarządu, jeśli wierzyciel poniósł szkodę pozostającą w związku przyczynowym z tym zaniechaniem.

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność tę mogą ponosić tylko osoby, które wykonywały swój mandat w okresie, w którym powinien zostać zgłoszony wniosek o ogłoszenie upadłości spółki • brak związku przyczynowego między sprawowaniem funkcji piastuna organu zarządzającego spółką a szkodą wierzyciela • nie może uznać zgłoszenia spóźnionego wniosku o ogłoszenie upadłości za przesłankę wyłączające odpowiedzialność członka zarządu za zobowiązania powstałe po dokonaniu tej czynności.

Skład orzekający

Jacek Gudowski

przewodniczący

Wojciech Katner

członek

Grzegorz Misiurek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 299 k.s.h. w kontekście zobowiązań powstałych po złożeniu spóźnionego wniosku o upadłość, zwłaszcza w przypadku umorzenia postępowania upadłościowego."

Ograniczenia: Wymaga wykazania związku przyczynowego między zobowiązaniem a stosunkami prawnymi istniejącymi przed złożeniem wniosku o upadłość.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności członków zarządu za długi spółki, co ma istotne znaczenie praktyczne dla przedsiębiorców i wierzycieli. Wyjaśnia skomplikowane zasady prawa upadłościowego i spółek handlowych.

Czy odpowiadasz za długi spółki, nawet jeśli powstały po ogłoszeniu upadłości?

Dane finansowe

WPS: 1793,05 PLN

zapłata: 1793,05 PLN

Sektor

prawo spółek

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst