Orzeczenie · 2005-04-06

III CZP 12/05

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2005-04-06
SNnieruchomościrozgraniczenie nieruchomościWysokanajwyższy
nieruchomościrozgraniczeniewspółwłasnośćprawo rzeczoweproces cywilnysąd najwyższyuchwała

Sprawa dotyczyła zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy w Kielcach, czy przepis art. 36 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne obejmuje sytuację, w której w sprawie o wydanie części nieruchomości sąsiedniej pozwany jest tylko jeden ze współwłaścicieli, a rozgraniczenie wymagałoby udziału wszystkich współwłaścicieli. Powodowie domagali się od Mieczysława D. wydania części nieruchomości, usunięcia garażu i rozgraniczenia. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo, ustalając, że sporny pas gruntu należy do powodów, a pozwany jest tylko jednym ze współwłaścicieli sąsiedniej nieruchomości, obok Józefa D. i Stanisławy D., którzy nie byli stronami postępowania. Sąd Najwyższy, rozpatrując zagadnienie prawne, podkreślił, że spory windykacyjne i spory o ustalenie granicy rozstrzygane są w różnych postępowaniach. Wskazał, że w postępowaniu nieprocesowym o rozgraniczenie konieczny jest udział wszystkich współwłaścicieli, a skutki rozgraniczenia są niepodzielne. Wyjątek stanowi art. 36 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, który pozwala sądowi rozpoznającemu sprawę o własność lub wydanie nieruchomości na przeprowadzenie rozgraniczenia. Jednakże Sąd Najwyższy uznał, że hipoteza tego przepisu nie obejmuje sytuacji, gdy pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli, ponieważ prowadziłoby to do pozbawienia pozostałych współwłaścicieli prawa do sądu. W takim przypadku orzeczenie o rozgraniczeniu ma jedynie charakter techniczny. W konsekwencji Sąd Najwyższy podjął uchwałę, że w sprawie o wydanie części nieruchomości sąsiedniej sąd nie dokonuje rozgraniczenia, jeżeli pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 36 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w kontekście rozgraniczenia nieruchomości, gdy pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy pozwanym w sprawie o wydanie części nieruchomości jest tylko jeden ze współwłaścicieli.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przepis art. 36 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne obejmuje sytuację, w której w sprawie o wydanie części nieruchomości sąsiedniej pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli, a rozgraniczenie wymagałoby udziału wszystkich współwłaścicieli?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie obejmuje takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że art. 36 Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie pozwala na rozgraniczenie nieruchomości, gdy pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli, ponieważ prowadziłoby to do naruszenia prawa do sądu pozostałych współwłaścicieli. W takim przypadku orzeczenie o rozgraniczeniu ma jedynie charakter techniczny.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchwała

Strony

NazwaTypRola
Janina R.osoba_fizycznapowódka
Ryszard R.osoba_fizycznapowód
Mieczysław D.osoba_fizycznapozwany
Józef D.osoba_fizycznawspółwłaściciel (niebędący stroną)
Stanisława D.osoba_fizycznawspółwłaścicielka (niebędąca stroną)
Prokuratura Krajowaorgan_państwowyprokurator

Przepisy (8)

Główne

Pr.g.k. art. 36

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Przepis ten nie obejmuje sytuacji, w której w sprawie o wydanie części nieruchomości sąsiedniej pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli.

Pomocnicze

k.p.c. art. 390 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 222 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 152

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 366

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 365 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dekret o rozgraniczeniu nieruchomości art. 15

Argumenty

Skuteczne argumenty

W sprawie o wydanie części nieruchomości sąsiedniej pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli. • Rozstrzygnięcie o rozgraniczeniu nieruchomości w procesie windykacyjnym, w którym nie uczestniczą wszyscy współwłaściciele, narusza ich prawo do sądu. • Skutki rozgraniczenia są niepodzielne co do wszystkich współwłaścicieli.

Godne uwagi sformułowania

W sprawie o wydanie części nieruchomości sąsiedniej sąd nie dokonuje rozgraniczenia, jeżeli pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli. • Spory windykacyjne i spory o ustalenie granicy rozstrzygane są w różnych postępowaniach. • W postępowaniu nieprocesowym o rozgraniczenie konieczny jest udział w charakterze uczestników postępowania wszystkich właścicieli i współwłaścicieli sąsiadujących nieruchomości, skutki rozgraniczenia są bowiem niepodzielne co do wszystkich współwłaścicieli. • Przyjęcie, że art. 36 Pr.g.k. pozwala na rozgraniczenie nieruchomości nawet jeżeli nie wszyscy współwłaściciele rozgraniczonych nieruchomości są stronami procesu, prowadziłoby do pozbawienia współwłaścicieli nie będących stroną prawa do sądu, które zagwarantowane jest przez Konstytucję (art. 45 ust. 1).

Skład orzekający

Tadeusz Domińczyk

przewodniczący

Bronisław Czech

członek

Stanisław Dąbrowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 36 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w kontekście rozgraniczenia nieruchomości, gdy pozwanym jest tylko jeden ze współwłaścicieli."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pozwanym w sprawie o wydanie części nieruchomości jest tylko jeden ze współwłaścicieli.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie SN wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą rozgraniczenia nieruchomości w sytuacji, gdy pozwany jest tylko jednym ze współwłaścicieli, co ma istotne znaczenie praktyczne dla prawników zajmujących się prawem rzeczowym i nieruchomościami.

Czy jeden współwłaściciel może zdecydować o granicy nieruchomości? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst