III CA 1077/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWyrokiem z dnia 15 marca 2022 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi zasądził od Województwa na rzecz K. M. kwotę 64.392 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie oraz kwotę 10.737 zł tytułem kosztów procesu. Sąd II instancji w całości podzielił ustalenia faktyczne i ocenę dowodów Sądu I instancji. Podstawą prawną rozstrzygnięcia był art. 225 k.c. w zw. z art. 224 § 2 k.c. Sąd Rejonowy uznał, że nabycie udziału przez matkę powódki nastąpiło pod ochroną rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych (art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece), nawet jeśli Skarb Państwa nabyłby udziały przez zasiedzenie, gdyż nie zostało to ujawnione w księdze wieczystej. Sąd oddalił zarzut przedawnienia, wskazując na 10-letni termin przedawnienia wynikający z art. 118 k.c. oraz przerwanie biegu przedawnienia wniesieniem pozwu. Sąd uznał, że pozwany nie wykazał, że nie korzystał z działki nr (...), a opinia biegłego potwierdziła wysokość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie. Sąd oddalił również zarzut, że część nieruchomości zajmowało Miasto Ł., wskazując na brak inicjatywy dowodowej pozwanego w tym zakresie i uznając pozwanego za samoistnego posiadacza odpowiedzialnego za całość wynagrodzenia. Sąd Okręgowy oddalił apelację Województwa, uznając zarzuty naruszenia prawa procesowego (art. 233 § 1 kpc, art. 235 § 1 pkt 2 kpc, art. 177 § 1 pkt 1 kpc) i materialnego (art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, art. 230 kc w zw. z art. 225 i 224 § 2 kc) za nieuzasadnione. Sąd Okręgowy podkreślił, że pozwany nie wykazał złej wiary nabywcy ani nie przedstawił dowodów na wykazanie zakresu korzystania z nieruchomości przez inne podmioty.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych w kontekście zasiedzenia i bezumownego korzystania z nieruchomości, a także zasady odpowiedzialności posiadacza samoistnego.
Konkretny stan faktyczny sprawy, w szczególności dotyczące ujawnienia lub braku ujawnienia praw w księdze wieczystej oraz inicjatywy dowodowej stron.
Zagadnienia prawne (5)
Czy nabycie udziału w nieruchomości przez poprzednika prawnego powódki nastąpiło pod ochroną rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, mimo potencjalnego nabycia przez zasiedzenie przez Skarb Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nabycie nastąpiło pod ochroną rękojmi, ponieważ zasiedzenie nie zostało ujawnione w księdze wieczystej, a nabywca działał w dobrej wierze.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rękojmia ksiąg wieczystych chroni nabywcę działającego w dobrej wierze, nawet jeśli inny podmiot nabył prawo przez zasiedzenie, o ile nabycie to nie zostało ujawnione w księdze wieczystej. Pozwany nie wykazał złej wiary nabywcy.
Jaki jest termin przedawnienia roszczenia o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
10 lat, zgodnie z art. 118 k.c. w brzmieniu obowiązującym po zmianach z 2018 r.
Uzasadnienie
Sąd odrzucił argumentację pozwanego o 3-letnim terminie przedawnienia, wskazując na zastosowanie 10-letniego terminu dla roszczeń niezwiązanych z działalnością gospodarczą, zgodnie z nowelizacją Kodeksu cywilnego.
Czy pozwany Województwo ponosi odpowiedzialność za całość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości, mimo że część budynku zajmowało Miasto Ł. jako posiadacz zależny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pozwany ponosi odpowiedzialność jako samoistny posiadacz.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwany jako samoistny posiadacz ponosi odpowiedzialność za całość wynagrodzenia, nawet jeśli oddał część nieruchomości w posiadanie zależne, ponieważ mógł samodzielnie decydować o oddawaniu nieruchomości w posiadanie. Pozwany nie wykazał, który podmiot i w jakim zakresie korzystał z nieruchomości.
Czy sąd powinien zawiesić postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o zasiedzenie nieruchomości?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie miał obowiązku zawieszenia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postępowanie o zasiedzenie nie ma charakteru prejudykatu dla sprawy o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie, a jego skomplikowany charakter i potencjalnie długi czas trwania uzasadniały brak zawieszenia w celu zapewnienia stronom prawa do szybkiego rozpoznania sprawy.
Czy zarzuty apelacji dotyczące wadliwej oceny dowodów (opinii biegłego) i pominięcia wniosków dowodowych są uzasadnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te są nieuzasadnione.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że ocena dowodu z opinii biegłego przez Sąd Rejonowy była wszechstronna i logiczna, a zarzuty apelującego stanowiły jedynie polemikę z tą oceną. Sąd wskazał również na brak inicjatywy dowodowej pozwanego i wadliwość sformułowania zarzutów procesowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. M. | osoba_fizyczna | powódka |
| Województwo (...) | organ_państwowy | pozwany |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | wnioskodawca w innej sprawie |
| Miasto Ł. | organ_państwowy | posiadacz zależny |
Przepisy (12)
Główne
k.c. art. 225
Kodeks cywilny
Podstawa prawna roszczenia o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z rzeczy przez posiadacza samoistnego w złej wierze.
k.c. art. 224 § § 2
Kodeks cywilny
Określa skutki posiadania rzeczy w złej wierze, w tym obowiązek zapłaty wynagrodzenia.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Określa 10-letni termin przedawnienia dla roszczeń niezwiązanych z działalnością gospodarczą.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych.
u.k.w.h. art. 5
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Ochrona nabywcy działającego w dobrej wierze przy rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
Pomocnicze
k.c. art. 123 § § 1 pkt 1
Kodeks cywilny
Przerwanie biegu przedawnienia przez czynność przed sądem.
u.k.w.h. art. 6
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Okoliczności wyłączające rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych.
k.p.c. art. 286
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek sądu zasięgnięcia opinii biegłego.
k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zawieszenia postępowania.
u.k.s.c. art. 113
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Nakazanie pobrania nieuiszczonych kosztów sądowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ochrona rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych. • 10-letni termin przedawnienia roszczenia. • Odpowiedzialność samoistnego posiadacza za całość wynagrodzenia. • Brak podstaw do zawieszenia postępowania. • Prawidłowa ocena dowodów z opinii biegłego. • Brak wykazania złej wiary nabywcy przez pozwanego.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie 3-letniego terminu przedawnienia. • Niewłaściwe zastosowanie art. 6 u.k.w.h. • Zasądzenie całego roszczenia mimo współposiadania przez Miasto Ł. • Konieczność zawieszenia postępowania. • Wadliwa ocena dowodów i pominięcie wniosków dowodowych.
Godne uwagi sformułowania
Nabycie odbyło się pod ochroną rękojmi wiary publicznej księgi wieczystej. • Pozwany miał możliwość zgłoszenia dowodów które ww. domniemanie dobrej wiary mogłyby obalić. Zaniechał jednak jakiejkolwiek inicjatywy dowodowej. • Sąd oceny tej nie podzielił, uznając, że może dokonać przesłankowej oceny skutków takiego zdarzenia na gruncie niniejszej sprawy. • Pozwany poza przedstawieniem wyłącznie twierdzeń, które jak już wskazywano nie mają charakteru dowodu, prezentujących pogląd, iż nabywca mógł z łatwością dowiedzieć się o niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym...
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych w kontekście zasiedzenia i bezumownego korzystania z nieruchomości, a także zasady odpowiedzialności posiadacza samoistnego."
Ograniczenia: Konkretny stan faktyczny sprawy, w szczególności dotyczące ujawnienia lub braku ujawnienia praw w księdze wieczystej oraz inicjatywy dowodowej stron.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii prawnych związanych z własnością nieruchomości, rękojmią ksiąg wieczystych i bezumownym korzystaniem, co jest istotne dla prawników i właścicieli nieruchomości. Rozstrzygnięcie sądu drugiej instancji podkreśla znaczenie inicjatywy dowodowej stron.
“Nieruchomość w sporze: Jak rękojmia ksiąg wieczystych chroni nabywców i dlaczego brak dowodów może kosztować fortunę?”
Dane finansowe
WPS: 64 392 PLN
wynagrodzenie za bezumowne korzystanie: 64 392 PLN
koszty procesu: 10 737 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.