III AUA 57/16Brak faktycznego rozpoczęcia działalności gospodarczej ubezpieczenia społeczne
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania M. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która stwierdziła, że wnioskodawczyni, jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą od 1 marca 2015 r., nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. Sąd Okręgowy w Suwałkach oddalił odwołanie, uznając, że wnioskodawczyni nie wykazała faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej, a jedynie spełniła formalne przesłanki. Sąd pierwszej instancji wskazał na brak konkretnych dowodów na rozpoczęcie działalności, zwłaszcza w kontekście ciąży wnioskodawczyni i okresu „martwego” w branży. Sąd Apelacyjny w Białymstoku oddalił apelację wnioskodawczyni. Sąd odwoławczy uznał, że wnioskodawczyni nie wykazała faktycznego rozpoczęcia działalności gospodarczej od 1 marca 2015 r. Podkreślono, że działania wnioskodawczyni, takie jak zakup sprzętu czy samochodu, a także współpraca ze spółką na zasadzie wyłączności, nie stanowiły dowodu na rozpoczęcie działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów. Sąd odwoławczy odrzucił również zarzuty procesowe dotyczące wadliwości uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji oraz możliwość powołania nowych dowodów w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Apelacyjny zmienił postanowienie sądu pierwszej instancji w zakresie kosztów zastępstwa procesowego, zasądzając niższe kwoty od wnioskodawczyni na rzecz ZUS.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie, kiedy faktycznie rozpoczyna się prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej w kontekście podlegania ubezpieczeniom społecznym, zwłaszcza w przypadku twórców i osób współpracujących na podstawie umów o dzieło.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawczyni i jej branży (fotografia), a także interpretacji przepisów dotyczących rozpoczęcia działalności gospodarczej w kontekście ubezpieczeń społecznych.
Zagadnienia prawne (5)
Czy wnioskodawczyni faktycznie rozpoczęła prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia 1 marca 2015 r., co skutkowałoby jej podleganiem obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wnioskodawczyni nie wykazała faktycznego rozpoczęcia prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia 1 marca 2015 r.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wnioskodawczyni nie przedstawiła wystarczających dowodów na faktyczne rozpoczęcie działalności gospodarczej. Jej działania były kontynuacją współpracy na umowę o dzieło, a nie samodzielną działalnością gospodarczą. Okoliczności takie jak ciąża, okres „martwy” w branży, brak zleceń i rozliczenia ze spółką na zasadzie umowy o dzieło przemawiały przeciwko uznaniu działalności za faktycznie prowadzoną.
Czy wnioskodawczyni, jako fotograf współpracujący ze spółką na podstawie umów o dzieło, może być uznana za twórcę prowadzącego pozarolniczą działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wnioskodawczyni nie wykazała, aby jej działalność miała charakter twórczy w rozumieniu przepisów, ani nie uzyskała stosownej decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że choć ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych wymienia twórców jako osoby prowadzące pozarolniczą działalność, to wymaga to potwierdzenia statusu twórcy przez właściwą komisję. Wnioskodawczyni nie wystąpiła z takim wnioskiem, a jej dotychczasowa współpraca opierała się na umowach o dzieło, co nie przesądza o prowadzeniu działalności gospodarczej.
Czy nowe dowody przedstawione w apelacji, dotyczące okresu po wydaniu zaskarżonej decyzji i wyroku sądu pierwszej instancji, mogą zostać uwzględnione w postępowaniu apelacyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nowe dowody dotyczące okresu po wydaniu zaskarżonej decyzji i wyroku sądu pierwszej instancji nie mogą zostać uwzględnione w postępowaniu apelacyjnym, gdyż postępowanie dotyczy weryfikacji stanu rzeczy na dzień 1 marca 2015 r.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy stwierdził, że postępowanie dowodowe w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych wyznacza treść zaskarżonej decyzji, a w tym przypadku chodziło o ustalenie, czy działalność została rozpoczęta od 1 marca 2015 r. Dowody dotyczące późniejszego okresu nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo sporządził uzasadnienie wyroku, spełniając wymogi art. 328 § 2 k.p.c.?
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji spełnił wymogi art. 328 § 2 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. nie jest zasadny, ponieważ uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji pozwalało na ocenę toku wywodu i było wystarczające do sformułowania zarzutów apelacyjnych.
Czy koszty zastępstwa procesowego za pierwszą instancję zostały zasądzone prawidłowo?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, koszty zastępstwa procesowego za pierwszą instancję zostały zasądzone nieprawidłowo.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny zmienił postanowienie sądu pierwszej instancji w zakresie kosztów zastępstwa procesowego, zasądzając niższą kwotę (180 zł) od wnioskodawczyni na rzecz ZUS, stosując stawki przewidziane dla spraw z zakresu ubezpieczenia społecznego, a nie według wartości przedmiotu sporu.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (19)
Główne
u.s.u.s. art. 6 § ust. 5
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 11 § ust. 2
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Pomocnicze
k.c. art. 83
Kodeks cywilny
u.s.d.g. art. 2
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej
u.s.u.s. art. 8 § ust. 6 pkt 2
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 8 § ust. 7
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.p.a.p.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 368 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 232 § zd. 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
rozp. MS z 28.09.2002 r. art. 6 § pkt 5
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu
rozp. MS z 28.09.2002 r. art. 11 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu
rozp. MS z 28.09.2002 r. art. 12 § ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak faktycznego rozpoczęcia działalności gospodarczej od 1 marca 2015 r. • Działania wnioskodawczyni były kontynuacją współpracy na umowę o dzieło, a nie samodzielną działalnością gospodarczą. • Nowe dowody dotyczące okresu po 1 marca 2015 r. nie mogą być uwzględnione w postępowaniu.
Odrzucone argumenty
Sąd pierwszej instancji popełnił błąd w ustaleniach faktycznych, uznając, że wnioskodawczyni nie prowadziła działalności gospodarczej. • Naruszenie art. 233 k.p.c. poprzez brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego. • Naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia wyroku. • Naruszenie art. 83 k.c. poprzez błędne zastosowanie i uznanie zgłoszenia działalności za czynność pozorną. • Błędna wykładnia art. 2 u.s.d.g. poprzez uznanie, że wnioskodawczyni nie prowadziła działalności gospodarczej.
Godne uwagi sformułowania
W działaniach odwołującej (przed 1 marca i po 1 marca 2015 r.) nie widać zmian. Jest to ten sam typ działalności, o tym samym zakresie, prowadzonym na rzecz Spółki (na wyłączność). • O ile rozłożenie zysku w czasie cechuje ten segment prac, o tyle nie decyduje o tytule zarobkowania w ujęciu ubezpieczenia społecznego. • Sama odwołująca przyznała, iż w kwietniu 2015 r. żaden z klientów nie chciał korzystać z jej usług z uwagi na obawę, że w bliskiej perspektywie będzie ona rodzić i oczywistym jest, iż będzie zupełnie wyłączona z życia zawodowego.
Skład orzekający
Bohdan Bieniek
przewodniczący-sprawozdawca
Bożena Szponar - Jarocka
sędzia
Sławomir Bagiński
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie, kiedy faktycznie rozpoczyna się prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej w kontekście podlegania ubezpieczeniom społecznym, zwłaszcza w przypadku twórców i osób współpracujących na podstawie umów o dzieło."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawczyni i jej branży (fotografia), a także interpretacji przepisów dotyczących rozpoczęcia działalności gospodarczej w kontekście ubezpieczeń społecznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej, a nie tylko jej formalne zgłoszenie, w kontekście ubezpieczeń społecznych. Dotyka problemów osób pracujących na umowach o dzieło i twórców.
“Czy formalne zgłoszenie działalności gospodarczej wystarczy, by podlegać ubezpieczeniom społecznym? Sąd Apelacyjny odpowiada.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.