Orzeczenie · 2013-11-12

III AUA 528/13

Sąd
Sąd Apelacyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2013-11-12
SAOSPracyubezpieczenia społeczneWysokaapelacyjny
delegowanieformularz A1ZUSrozporządzenie 883/2004koordynacja systemów zabezpieczenia społecznegoprawo pracyubezpieczenia społecznesąd apelacyjnypostępowanie dowodowe

Sprawa wywodzi się z decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B., który odmówił poświadczenia formularza A1 dla pracownicy E. S. (1) delegowanej do pracy w Niemczech, uznając, że jej delegowanie stanowiło zastąpienie innej pracownicy i naruszało zasadę tymczasowości delegowania. Sąd Okręgowy w Suwałkach uwzględnił odwołanie agencji pracy, nakazując ZUS wydanie formularza A1. Sąd Apelacyjny w Białymstoku uchylił jednak wyrok Sądu Okręgowego, uznając go za przedwczesny. Sąd Apelacyjny podkreślił, że interpretacja przepisów dotyczących delegowania pracowników (art. 12 ust. 1 rozporządzenia 883/2004) wymaga szczególnej wnikliwości, a wydane zaświadczenie A1 ma wiążący charakter dla innych państw członkowskich. Zwrócono uwagę na niewystarczające postępowanie dowodowe Sądu Okręgowego, w szczególności w zakresie ustalenia, czy pracownica faktycznie świadczyła pracę w Polsce przed delegowaniem oraz czy nie została wysłana w celu zastąpienia innej osoby. Sąd Apelacyjny wskazał na potrzebę przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego, w tym przesłuchania stron i świadków, aby prawidłowo ocenić przesłanki zastosowania art. 12 ust. 1 rozporządzenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących delegowania pracowników w ramach UE, ciężar dowodu w sprawach o formularz A1, wymogi postępowania dowodowego w sprawach ubezpieczeniowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji delegowania pracownika do Niemiec, ale zasady interpretacji przepisów unijnych są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pracownik delegowany do pracy w innym państwie członkowskim UE, który nie świadczył pracy w kraju przed delegowaniem i którego umowa została zawarta głównie w celu delegowania, podlega ustawodawstwu państwa wysyłającego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli umowa jest pozorna lub zawarta wyłącznie w celu obejścia przepisów, a pracownik nie był faktycznie zatrudniony w kraju.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że interpretacja art. 12 ust. 1 rozporządzenia 883/2004 wymaga ścisłości i nie może prowadzić do obejścia zasady podlegania ubezpieczeniom w państwie wykonywania pracy. Podkreślono potrzebę udowodnienia faktycznego zatrudnienia w kraju przed delegowaniem oraz odmienności zakresu obowiązków od poprzednio delegowanej osoby.

Jaki jest rozkład ciężaru dowodu w sprawie o wydanie formularza A1, gdy ZUS odmawia jego wydania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ciężar dowodu nie spoczywa wyłącznie na ZUS; osoba ubiegająca się o zaświadczenie musi przedstawić dokumenty potwierdzające jej sytuację i spełnienie przesłanek do zastosowania wyjątku od zasady.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny powołał się na art. 3 ust. 2 rozporządzenia 987/2009, zgodnie z którym osoby ubiegające się o zaświadczenie są zobowiązane do przekazania niezbędnych informacji i dokumentów. W postępowaniu sądowym odwołanie zastępuje pozew, co oznacza, że osoba wnosząca odwołanie musi wykazać fakty uzasadniające żądanie, choć sąd może dopuścić dowody z urzędu.

Czy sąd pierwszej instancji przeprowadził wystarczające postępowanie dowodowe przed wydaniem wyroku w sprawie dotyczącej podlegania ubezpieczeniom społecznym pracownika delegowanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie dowodowe było niewystarczające i przedwczesne.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że Sąd Okręgowy ograniczył się do dopuszczenia dowodu z akt innej sprawy i wysłuchania informacyjnego wnioskodawczyni, co nie stanowiło wystarczającej podstawy do ustalenia stanu faktycznego. Konieczne jest przeprowadzenie pełnego postępowania dowodowego, w tym przesłuchania stron i świadków.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Agencja (...) K. Ś.spółkaodwołująca
E. S. (1)osoba_fizycznazainteresowana
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (19)

Główne

rozporządzenie 883/2004 art. 11 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004

Zasadą jest podleganie ustawodawstwu tylko jednego Państwa Członkowskiego.

rozporządzenie 883/2004 art. 11 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004

Osoba wykonująca pracę najemną lub na własny rachunek podlega ustawodawstwu państwa, gdzie praca jest świadczona.

rozporządzenie 883/2004 art. 11 § ust. 3a

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004

Wyjątek od zasady dla pracowników najemnych delegowanych do innego państwa członkowskiego.

rozporządzenie 883/2004 art. 12 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004

Pracownik delegowany podlega ustawodawstwu pierwszego państwa członkowskiego, pod warunkiem że przewidywany czas pracy nie przekracza 24 miesięcy i nie jest wysłany by zastąpić inną delegowaną osobę.

rozporządzenie 987/2009 art. 5 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009

Zaświadczenie A1 ma charakter wiążący dla instytucji pozostałych państw członkowskich.

rozporządzenie 987/2009 art. 3 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009

Osoby podlegające rozporządzeniu podstawowemu są zobowiązane do przekazania instytucji właściwej informacji i dokumentów niezbędnych do ustalenia ich sytuacji.

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 83

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 83 b § ust. 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 123

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

k.p.a. art. 219

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.c. art. 477 11 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 477 14 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 232 § zd II

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 229

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 230

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia prawa materialnego (błędna wykładnia i zastosowanie art. 11 i 12 rozporządzenia 883/2004) oraz prawa procesowego (dowolna ocena dowodów, błędny rozkład ciężaru dowodu).

Godne uwagi sformułowania

Interpretacja każdego przepisu stanowiącego wyjątek od określonej w normie prawnej zasady musi być ścisła, i w szczególności nie może prowadzić do takiej interpretacji przepisu o charakterze wyjątkowym, który wypacza sens ustanowionej zasady lub umożliwia łatwe obejście ustanowionej zasady. • W postępowaniu organów wydających zaświadczenie A1 (...) pożądana jest zatem szczególna wnikliwość w rozpatrywaniu sprawy, albowiem wydane zaświadczenie (...) ma w zasadzie charakter wiążący dla instytucji pozostałych państw członkowskich. • Samo rozporządzenie nakłada zatem na osoby ubiegające się o wydanie zaświadczenia obowiązek przedstawienia stosownych dokumentów uzasadniających wydanie zaświadczenia. • W tej sytuacji nieodzownym jest ustalenie jakie konkretne prace E. S. (2) świadczyła na podstawie umowy w szczególności, czy w istocie strony tej umowy nie zawarły jej tylko po ta, aby zainteresowana mogłaby być delegowana do pracy Niemczech.

Skład orzekający

Marek Szymanowski

przewodniczący-sprawozdawca

Bohdan Bieniek

sędzia

Piotr Prusinowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących delegowania pracowników w ramach UE, ciężar dowodu w sprawach o formularz A1, wymogi postępowania dowodowego w sprawach ubezpieczeniowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji delegowania pracownika do Niemiec, ale zasady interpretacji przepisów unijnych są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w UE i praktycznych aspektów delegowania pracowników, co jest istotne dla wielu firm i pracowników.

Czy Twoja firma prawidłowo deleguje pracowników do pracy za granicą? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczowe zasady i pułapki.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst