II SAB/Gl 82/25Bezczynność wojewody zezwolenie na pobyt czasowy zawieszenie terminów
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę O.S. na bezczynność Wojewody Śląskiego w sprawie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżąca złożyła wniosek 31 października 2024 r., a ponaglenie 21 listopada 2024 r. Do dnia złożenia skargi (17 kwietnia 2025 r.) decyzja nie została wydana, co stanowi okres 6 miesięcy, podczas gdy ustawa o cudzoziemcach przewiduje termin 60 dni na wydanie takiej decyzji. Wojewoda argumentował, że zgodnie z art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, bieg terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy jest zawieszony do 30 września 2025 r. Sąd, odwołując się do utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał jednak, że wielokrotne przedłużanie tego przepisu jest nieproporcjonalne i narusza konstytucyjne prawo do sądu oraz zasadę pewności prawa. NSA wskazał, że okres od 2022 r. powinien być wystarczający do dostosowania organizacyjnego organów do obsługi wniosków. W związku z tym, sąd odmówił zastosowania przepisu przedłużającego zawieszenie terminów i stwierdził, że Wojewoda dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zobowiązał Wojewodę do rozpatrzenia wniosku w terminie 30 dni, stwierdził bezczynność, a w pozostałym zakresie oddalił skargę, w tym żądanie zasądzenia sumy pieniężnej lub grzywny, ponieważ nie wykazano szkody po stronie skarżącej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie bezczynności organu pomimo przepisów zawieszających terminy, interpretacja konstytucyjności przepisów epizodycznych przedłużanych wielokrotnie, ochrona prawa do sądu w kontekście administracyjnym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej przedłużeniami. Może być stosowane analogicznie do innych przepisów epizodycznych, które są nadmiernie przedłużane.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepis zawieszający terminy załatwiania spraw administracyjnych dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy, wprowadzony w związku z konfliktem na Ukrainie i wielokrotnie przedłużany, jest zgodny z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wielokrotne przedłużanie przepisu zawieszającego terminy załatwiania spraw administracyjnych dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy, mimo ustania nadzwyczajnych okoliczności, jest niezgodne z Konstytucją RP, w szczególności z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.
Uzasadnienie
Sąd uznał, powołując się na orzecznictwo NSA, że ponad dwuletni okres obowiązywania przepisów zawieszających terminy był wystarczający do dostosowania organizacyjnego organów. Dalsze przedłużanie tych przepisów, które miały mieć charakter epizodyczny, prowadzi do nieproporcjonalnego ograniczenia prawa do sądu i narusza zasadę pewności prawa.
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w sprawie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, pomimo istnienia przepisu zawieszającego terminy załatwiania spraw?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ administracji dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ przepis zawieszający terminy nie mógł być zastosowany ze względu na jego niezgodność z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że skoro przepis art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, który zawieszał bieg terminów, został uznany za niezgodny z Konstytucją RP w zakresie przedłużenia po 30 czerwca 2024 r., to organ był zobowiązany do rozpoznania wniosku w ustawowym terminie 60 dni. Niewydanie decyzji w tym terminie skutkowało bezczynnością.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (21)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § § 1, § 1a, § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o.c. art. 112a § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.p.o.u. art. 100d
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 1 § 1, 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 53 § § 2b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 37 § § 1, § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 154 § § 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 12 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7, 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 14 kwietnia 2023 r. o zmianie nazw uczelni służb państwowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Policji, ustawy o Straży Granicznej, ustawy o Państwowej Straży Pożarnej oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 9 lutego 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych
Ustawa z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wielokrotne przedłużanie przepisów zawieszających terminy załatwiania spraw administracyjnych dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy, wprowadzonych w związku z konfliktem na Ukrainie, jest nieproporcjonalne i narusza prawo do sądu oraz zasadę pewności prawa. • Organ administracji dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ przepis zawieszający terminy nie mógł być zastosowany ze względu na jego niezgodność z Konstytucją RP.
Odrzucone argumenty
Argument Wojewody o zawieszeniu biegu terminów załatwiania spraw na mocy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, przedłużanego do 30 września 2025 r.
Godne uwagi sformułowania
Wielokrotne przedłużanie obowiązywania przepisów epizodycznych może prowadzić do sytuacji, w której w dłuższej perspektywie stanowią one nie tylko "szczególne" (dopuszczalne ze względu na wyjątkowe okoliczności), lecz stałe ograniczenie praw, w tym również prawa do sądu. • Takie rozwiązanie należy zaś ocenić krytycznie nie tylko przez pryzmat art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, lecz również z punktu widzenia konstytucyjnej zasady pewności prawa wywodzonej z art. 2 Konstytucji RP.
Skład orzekający
Wojciech Gapiński
przewodniczący
Grzegorz Dobrowolski
sprawozdawca
Agnieszka Kręcisz-Sarna
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie bezczynności organu pomimo przepisów zawieszających terminy, interpretacja konstytucyjności przepisów epizodycznych przedłużanych wielokrotnie, ochrona prawa do sądu w kontekście administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej przedłużeniami. Może być stosowane analogicznie do innych przepisów epizodycznych, które są nadmiernie przedłużane.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konstytucyjnego prawa do sądu i proporcjonalności ograniczeń wprowadzanych w sytuacjach nadzwyczajnych, co ma znaczenie dla wszystkich obywateli i przedsiębiorców.
“Sąd stanął w obronie prawa do sądu: przepisy "specustawy" nie mogą blokować rozpatrzenia wniosków o pobyt w nieskończoność.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.